بر
بر، Bir Tanrı، Allah، İran، güzel İmam Hamaney، İran 039ın dini lideri، Google، Aynstgram، Facebook، çirkin، İslam، Şii، savaş، Dash، teröristler، Obama، Bush، savaş، İslam uygarlığı، bilim adamları، İsa، Muhammed، İmam Ali، İmam Hasan، İmam Hüseyin، İmam Sajjad، İmam Bakır، İmam، İmam Kazım، İmam Rıza، hamak، İmam Hadi ve İmam Askari، Mehdi، Peygamberimiz فاطمه، تویتر، مسلمانان، مسلمان، آمریکا، کانادا، اروپا، نیویورک، مکزیک، آلاسکا، لس آنجلس، کلمبیا، تگزاس، کوبا، ونزئلا، برزیل، پاراگوئه، اروگوئه، آرژانتین، بولیوی، پرو، روسیهچین، ژاپن، کره Kuzey Kore جنوبی، تایلند، هندوستان، پاکستان، ایران، تهران، پکن، افغانستان، عربستان سعودی، رومانی، لهستان، پاریس، فرانسه، لندن، انگلستان، ولز، اسپانیا، بارسلونا، زیباترین Kızı، oğlu، Afrika، gol، Messi 039nin، Ronaldo، Juventus، Real Madrid، Adidas، Nike، Samsung، Sony، PC، Call of Duty، Örümcek Adam، görünüm، vahiy، Deccal، İsa، Musa، İsrail، Yahudi، Hıristiyan Katolikler، CSKA Moskova، Hertha Berlin، Bayern Münih، Franck Ribery، Apple، Zlatan Abrahymvych، Futbol، ​​Voleybol Dünya، Dünya Ligi، hentbol، ​​dünya kupası، basketbol، ​​güreş، WWE، Boks، Taekwondo، Olimpiyat، dünya، Mars، ay، toprak، uydu، ağ، İnternet، رهبر، معظم، انقلاب، اینستاگرام، نامه، رهبری، به، جوانان، اروپا، instagram، نامه، گرافیست، آیت الله، خامنه ای ريالجنبش، نشر، نامه، رهبر، انقلاب، khamenei، اسلام، رهبر، letter4u، blog امام، زبان، خارجه، قرآن، نامه، رهبر، معظم، انقلاب، گوگل، پلاس، islam، 22بهمن، 22 بهمن، ویدئو، facebook، شبکه، اجتماعی، twitter، video، همفکری، google، plus، کمپین، نشر آیات، کمپین
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 16 خرداد 1394 توسط گمنام

Mərhəmətli və Bağışlayan Allahın adı ilə!

Avropa və Şimali Amerikada yaşayan bütün gənclərə,

“Fransadakı son hadisələr və digər qərb ölkələrində baş vermiş buna oxşar hadisələrdən sonra əmin oldum ki, bu barədə sözümü sizə birbaşa deməliyəm. Mən sözlərimi siz cavanlara ünvanlayıram.

Buna görə deyil ki, sizin ata və analarınızı görməməzlikdən gəlirəm. Səbəb budur ki, millətinizin, torpaqlarınızın gələcəyini sizin əllərinizdə görür və həqiqət axtarışı hissinin sizin qəlblərinizdə daha canlı və hətta aydın olduğunu bilirəm.

Bu məktubumda sözümü sizin siyasətçilərinizə və dövlət başçılarınıza ünvanlamıram.

Çünki onların bilərəkdən siyasət yolunu sədaqət və düzlük yolundan ayırdıqlarına inanıram.

Mənim sözüm sizinlə xüsusi olaraq İslam barədə və İslamdan sizin üçün yaratdıqları sima barədə olacaq.

İki onillik bundan öncədən (sovet hökumətinin dağılmasından sonra) ta bu vaxta kimi bu böyük dini qorxunc düşmən şəklində göstərmək üçün çoxlu təlaşlar ediblər.

Təəssüf ki, qorxu və nifrət hisslərini təhrik etməyin və bundan faydalanmağın qərbin siyasi tarixində uzun keçmişi vardır.

Mən burada indiyə qədər qərb millətlərinə təlqin olunan müxtəlif "qorxulardan” söz açmaq istəmirəm.

Siz son dövrlərdə yazılmış tarixi tənqidləri mütaliə etməklə görəcəksiniz ki, yeni tarixi baxışlarda qərbin digər dünya millətlərinə və mədəniyyətlərə qarşı etdiyi xəyanətkar və yalançı rəftar sərt tənqid olunmuşdur.

Avropanın tarixi quldarlıq dövründən daha utandırıcıdır. Müstəmləkə zamanından başlamış qara dərililərə və qeyri xristianlara qarşı olan zorakılıq xəcalətverici haldır. Sizin tədqiqatçılarınız və tarixçiləriniz məzhəb adına, katolik ve protestant arasında olan və ya millət və irq adına birinci, ikinci dünya müharibəsində tökülən qanlarla bağlı utanclarını dərin şəkildə etiraf edirlər. 

Bunun özü təqdirəlayiqdir. Mənim də məqsədim bu böyük fürsətdə tarixi tənqid etmək deyil. Əslində sizdən istəyim budur ki, öz ziyalılarınızdan soruşasınız, niyə qərbdə ümumi vicdanın oyanması həmişə on illərlə və bəzən yüz illərlə təxirə düşür?! 

Niyə yenidən baxış günün məsələlərinə deyil, kecmişə aid olmalıdır?!

Niyə mühüm mövzulardan biri olan islam təfəkkürü və mədəniyyəti ilə ümumi tanışlığın qarşısı alınır? Siz yaxşı bilirsiniz ki, təhqir, nifrət yaratmaq və “başqalarından” qorxu hissləri, müstəmləkəçilərin mənafeləri üçün müştərək zəminədir.

İndi istəyirəm özünüz-özünüzdən soruşasınız ki, niyə keçmişin qorxunc və nifrət dolu siyasəti bu dəfə görülməmiş həddə İslam və müsəlmanları hədəfə alıb?!

Niyə dünyada qüdrət quruculuğu islam təfəkkürünün haşiyədə və fəaliyyətsiz şəkildə qalmasina meyllidir?!

Məgər İslamda hansı anlamlar və dəyərlər böyük qüdrətlərə maneədir ve İslam haqda yanlış sima təqdim etməkdə nə kimi mənafe güdürlər?! 

Mənim sizdən ilk istəyim budur ki, İslam əleyhinə olan bu alçaldıcı təbliğat barədə sual verib cavab alasınız.

 

Mənim ikinci istəyim budur ki, yalan nəticə çixarmaların və mənfi təbliğatın qarşısında bu dindən birbaşa və vasitəsiz olaraq maariflənin.

 

Sağlam məntiq tələb edir ki, ən azından sizi ondan ayırmağa çalışdıqları və qorxutduqları şeyin nə olduğunu və mahiyyətini anlayasınız.

Mən israr etmirəm ki, mənim İslamdan çixarışlarımı və baxışlarımı qəbul edəsiniz, demək istəyirəm ki, bu qədər aydın həqiqət və təsirə malik bir fenomenin qərəzli şəkildə və çirkin hədəflərlə sizə tanıtdırılmasına icazə verməyin.

 

İcazə verməyin ki, özlərinin hazırladıqları terrorçuları riyakarcasına İslam ünvanında sizə tanıtdıralar.

İslamı özünün fundamental və birbaşa mənbələrindən öyrənin. İslamla Quran və onun böyük Peyğəmbərinin (s) həyatı vasitəsilə tanış olun.

Burada sizdən soruşmaq istəyirəm ki, özünüz indiyə qədər müsəlmanların quranına müraciət etmisinizmi? 

İslam peyğəmbərinin təlimlərini, insani və əxlaqi dərslərini mütaliə etmisinizmi?

İndiyə kimi İslam peyğəmbəri barəsində mediadan əlavə, digər mənbələrdən məlumat əldə etmisinizmi? 

Heç özünüzdən soruşmusuzmu ki, həmin İslam necə və hansı dəyərlər əsasında əsrlər boyu dünyanın ən böyük elmi və ideoloji sivilizasiyasının əsasını qoymuş və ən savadlı alim və mütəfəkkirləri yetişdirmişdir?

Sizdən istəyim budur ki, qorxunc və iyrənc simalar düzəldərək, sizinlə həqiqətlər arasında emosianal sədlər çəkmələrinə və bitərəf nəticə çıxara bilməniz üçün yaratdıqları maneələrə icazə verməyin.

Bu gun informasiya vasitələrinin cografi sərhədləri yardığı bir vaxtda sizi saxta və zehnlərdə düzəltdikləri sərhədlərlə hasara almalarına icazə verməyin.

Hərçənd ki, açılmış böyük boşluqları bir nəfərin əli ilə doldurmaq olmaz. Amma sizin hər biriniz özünüz və yaşadığınız mühitə həqiqətin aydın olması üçün bu boşluqların üzərindən düşüncə və insaf körpüsü tikə bilərsiniz.

Bu suallara cavab tapmaq üçün edəcəyiniz təlaş sizə yeni həqiqətləri tapmaq ücün böyük fürsət verəcək.

İslamı önyarqısız dərk edib doğru anlamaq üçün bu fürsəti əldən verməyin. Ola bilsin, sizin həqiqət qarşısında nümayiş etdirdiyiniz nailiyyət sayəsində gələcəkdəkilər qərbin islamla münasibətinin bu dönəmini daha az incimə və daha aram bir vicdanla qələmə ala bilsinlər.”

 

Seyyid Əli Xamenei

1 bəhmən , 1393 (şəmsi)

21 yanvar, 2015 (miladi)

  source: www.Alumni.miu.ac.ir





برچسب ها: ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 16 خرداد 1394 توسط گمنام
سم‌ الله الرّحمن الرّحیم

به عموم جوانان در اروپا و امریکای شمالی

حوادث اخیر در فرانسه و وقایع مشابه در برخی دیگر از کشورهای غربی مرا متقاعد کرد که درباره‌ی آنها مستقیماً با شما سخن بگویم. من شما جوانان را مخاطب خود قرار میدهم؛ نه به این علّت که پدران و مادران شما را ندیده می‌انگارم، بلکه به این سبب که آینده‌ی ملّت و سرزمینتان را در دستان شما میبینم و نیز حسّ حقیقت‌جویی را در قلبهای شما زنده‌تر و هوشیارتر می‌یابم. همچنین در این نوشته به سیاستمداران و دولتمردان شما خطاب نمیکنم، چون معتقدم که آنان آگاهانه راه سیاست را از مسیر صداقت و درستی جدا کرده‌اند. سخن من با شما درباره‌ی اسلام است و به‌طور خاص، درباره‌ی تصویر و چهره‌ای که از اسلام به شما ارائه میگردد. از دو دهه پیش به این سو ــ یعنی تقریباً پس از فروپاشی اتّحاد جماهیر شوروی ــ تلاشهای زیادی صورت گرفته است تا این دین بزرگ، در جایگاه دشمنی ترسناک نشانده شود. تحریک احساس رعب و نفرت و بهره‌گیری از آن، متأسّفانه سابقه‌ای طولانی در تاریخ سیاسی غرب دارد. من در اینجا نمیخواهم به «هراس‌های» گوناگونی که تاکنون به ملّتهای غربی القاء شده است، بپردازم. شما خود با مروری کوتاه بر مطالعات انتقادی اخیر پیرامون تاریخ، می‌بینید که در تاریخنگاری‌های جدید، رفتارهای غیر صادقانه و مزوّرانه‌ی دولتهای غربی با دیگر ملّتها و فرهنگهای جهان نکوهش شده است. تاریخ اروپا و امریکا از برده‌داری شرمسار است، از دوره‌ی استعمار سرافکنده است، از ستم بر رنگین‌پوستان و غیر مسیحیان خجل است؛ محقّقین و مورّخین شما از خونریزی‌هایی که به نام مذهب بین کاتولیک و پروتستان و یا به اسم ملیّت و قومیّت در جنگهای اوّل و دوّم جهانی صورت گرفته، عمیقاً ابراز سرافکندگی میکنند.

این به‌خودی‌خود جای تحسین دارد و هدف من نیز از بازگوکردن بخشی از این فهرست بلند، سرزنش تاریخ نیست، بلکه از شما میخواهم از روشنفکران خود بپرسید چرا وجدان عمومی در غرب باید همیشه با تأخیری چند ده ساله و گاهی چند صد ساله بیدار و آگاه شود؟ چرا بازنگری در وجدان جمعی، باید معطوف به گذشته‌های دور باشد نه مسائل روز؟ چرا در موضوع مهمّی همچون شیوه‌ی برخورد با فرهنگ و اندیشه‌ی اسلامی، از شکل‌گیری آگاهی عمومی جلوگیری میشود؟

شما بخوبی میدانید که تحقیر و ایجاد نفرت و ترس موهوم از «دیگری»، زمینه‌ی مشترک تمام آن سودجویی‌های ستمگرانه بوده است. اکنون من میخواهم از خود بپرسید که چرا سیاست قدیمی هراس‌افکنی و نفرت‌پراکنی، این‌بار با شدّتی بی‌سابقه، اسلام و مسلمانان را هدف گرفته است؟ چرا ساختار قدرت در جهان امروز مایل است تفکر اسلامی در حاشیه و انفعال قرار گیرد؟ مگر چه معانی و ارزشهایی در اسلام، مزاحم برنامه‌ی قدرتهای بزرگ است و چه منافعی در سایه‌ی تصویرسازی غلط از اسلام، تأمین میگردد؟ پس خواسته‌ی اوّل من این است که درباره‌ی انگیزه‌های این سیاه‌نمایی گسترده علیه اسلام پرسش و کاوش کنید.

خواسته‌ی دوم من این است که در واکنش به سیل پیشداوری‌ها و تبلیغات منفی، سعی کنید شناختی مستقیم و بی‌واسطه از این دین به دست آورید. منطق سلیم اقتضاء میکند که لااقل بدانید آنچه شما را از آن میگریزانند و میترسانند، چیست و چه ماهیّتی دارد. من اصرار نمیکنم که برداشت من یا هر تلقّی دیگری از اسلام را بپذیرید بلکه میگویم اجازه ندهید این واقعیّت پویا و اثرگذار در دنیای امروز، با اغراض و اهداف آلوده به شما شناسانده شود. اجازه ندهید ریاکارانه، تروریست‌های تحت استخدام خود را به عنوان نمایندگان اسلام به شما معرفی کنند. اسلام را از طریق منابع اصیل و مآخذ دست اوّل آن بشناسید. با اسلام از طریق قرآن و زندگی پیامبر بزرگ آن (صلّی‌الله‌علیه‌وآله‌و‌سلّم) آشنا شوید. من در اینجا مایلم بپرسم آیا تاکنون خود مستقیماً به قرآن مسلمانان مراجعه کرده‌اید؟ آیا تعالیم پیامبر اسلام (صلّی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلّم) و آموزه‌های انسانی و اخلاقی او را مطالعه کرده‌اید؟ آیا تاکنون به جز رسانه‌ها، پیام اسلام را از منبع دیگری دریافت کرده‌اید؟ آیا هرگز از خود پرسیده‌اید که همین اسلام، چگونه و بر مبنای چه ارزشهایی طیّ قرون متمادی، بزرگترین تمدّن علمی و فکری جهان را پرورش داد و برترین دانشمندان و متفکّران را تربیت کرد؟

من از شما میخواهم اجازه ندهید با چهره‌پردازی‌های موهن و سخیف، بین شما و واقعیّت، سدّ عاطفی و احساسی ایجاد کنند و امکان داوری بیطرفانه را از شما سلب کنند. امروز که ابزارهای ارتباطاتی، مرزهای جغرافیایی را شکسته است، اجازه ندهید شما را در مرزهای ساختگی و ذهنی محصور کنند. اگر چه هیچکس به‌صورت فردی نمیتواند شکافهای ایجاد شده را پر کند، امّا هر یک از شما میتواند به قصد روشنگریِ خود و محیط پیرامونش، پلی از اندیشه و انصاف بر روی آن شکافها بسازد. این چالش از پیش طراحی شده بین اسلام و شما جوانان، اگر چه ناگوار است امّا میتواند پرسش‌های جدیدی را در ذهن کنجکاو و جستجوگر شما ایجاد کند. تلاش در جهت یافتن پاسخ این پرسش‌ها، فرصت مغتنمی را برای کشف حقیقت‌های نو پیش روی شما قرار میدهد. بنابراین، این فرصت را برای فهم صحیح و درک بدون پیشداوری از اسلام از دست ندهید تا شاید به یمن مسئولیّت‌پذیری شما در قبال حقیقت، آیندگان این برهه از تاریخ تعامل غرب با اسلام را با آزردگی کمتر و وجدانی آسوده‌تر به نگارش درآورند.

سیّدعلی خامنه‌ای
۱۳۹۳/۱۱/۱





برچسب ها: ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 12 خرداد 1394 توسط گمنام

امام صادق علیه السلام درباره نقش دعای حقیقی در تعجیل فرج امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف چنین فرمودند:

وقتی عذاب و سختی بر بنی اسرائیل طولانی شد،چهل روز به درگاه خداوند ناله و گریه کردند. خداوند متعال به موسی و هارون علیهما السلام) وحی فرمود که آنها را از دست فرعون نجات دهند؛درحالی که از 400 سال عذاب،170 سال باقی مانده بود و خداوند به واسطه دعای بنی اسرائیل، از آن 170 سال صرف نظر کرد.

سپس فرمودند:شیعیان ما هم،اگر مانند بنی اسرائیل به درگاه خدا دعا کنند،خداوند فرج ما را نزدیک خواهد فرمود؛ اما اگر چنین نکنند،این سختی به نهایت زمان معین خود خواهد رسید (بحارالانوار،ج 52،ص 131،تاریخ امام زمان (ع)،باب 22 فضل انتظار فرج و مدح شیعیان در زمان غیبت و آنچه سزاوار است در زمان غیبت انجام داده شود)

با توجه به حدیث فوق و دیگر روایات، نتیجه می گیریم که پس از توبه حقیقی و با تضرع و دعای همگانی،می توانیم طومار غیبت را در هم پیچیده و ظهور شادی بخش مولایمان را سرعت بخشیم.اساسا فلسفه ی برپایی دعای ندبه نیز ایجاد شرایط دعای همگانی برای ظهور است و نباید از آن غافل شد که این غفلت و بی تفاوتی به مسئله غیبت امام زمان
عجل الله تعالی فرجه الشریف،سبب تأخیر در امر فرج و غرق شدن در سختی های آخرالزمان می شود.

همچنین حضرت ادریس علیه السلام از انبیائی بودند که در دوره نبوتشان مدتی از نظرها غایب و آن هنگام که امت ایشان با ندبه به درگاه خداوند خواستار ظهور منجی شدند،خداوند به سبب پشیمانی واقعی آنها دوران غیبت را پایان بخشید. (کمال الدین و تمام النعمه،ج 1 ،باب 1 )
نکته مهم این است که می توانیم با دعا و ندبه ی همگانی،فرج امام منتَظر را،حتی بدون وقوع برخی علایم ظهور محقق کنیم و ناظر بر شکل گیری جهانی،آنگونه که انبیاء و اولیاء الهی وعده داده اند باشیم؛جهانی عاری از ظلم وستم و سراسر عدل و داد...
امام صادق علیه السلام می فرمایند: هنگامی که قائم ما ظهور و قیام می کند،در دوران حکومت او زمین گنج های خود را آشکار می کند،به طوری که مردم آن گنج ها را روی زمین می بینند؛

در آن شرایط شخص ثروتمند،نیازمندی را نمی یابد که به او کمک مالی کند و زکات خویش را به او بپردازد،همه ی مردم،به فضل الهی،بی نیاز می شوند. (ارشاد شیخ مفید،ج 2،باب 40،تاریخ امام زمان (عج)،فصل 3 حکومت حضرت قائم)

ما شبی دست برآریم و دعایی بکنیم                    غم هجران تورا چاره زجایی بکنیم

(لسان الغیب)




مناسب ترین فرصت برای منتظران فرج،شب میلاد آن حضرت است؛شبی مقدس که به احیای آن،همچون شبهای قدر،در روایات گوناگون بسیار تاکید و اعمال آن در کتاب مفاتیح الجنان ذکر شده است.این شب فرصت بسیار مناسبی برای شناخت واقعی امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف است که با برگزاری احیاء و دعای همگانی،برای ظهور حضرت،می توانیم موجب تعجیل در فرج ایشان شویم.

رسول خدا صل الله علیه و آله و سلم می فرمایند:شب نیمه شعبان،بعد از شب قدر،برترین شبهاست،در این شب خداوند به بندگان فضل خود را عطا می کند و ایشان را به منّ و کرم خویش می آمرزد. پس به تقرب جستن به سوی خداوند تعالی در این شب سعی و کوشش کنید،زیرا به درستی شبی است که خدا به ذات مقدّس خود قسم یاد کرده که درخواست کننده ای را از درگاه خود دست خالی برنگرداند؛مادامی که معصیت طلب نکند.
(مفاتیح الجنان،بخش فضیلت و اعمال شب نیمه شعبان)

حضرت رسول صل الله علیه و آله و سلم می فرمایند:هرکس شب نیمه شعبان را احیاء دارد،دل او در روزی که همه دل ها بمیرند،نمی میرد.(بحارالانوار ج 88 ص 132 )

یکی از مهم ترین موانع ظهور و اسباب غیبت حضرت،خود مردم هستند. به عبارت دیگر، اعمال و رفتار خودمان است که سبب غیبت امام حیّ و حاضر شده است. مبارزه با هوای نفسانی مؤثرترین عامل خشنودی و تعجیل فرج امام مهدی (ارواحنا الفداء) است. شیعیان امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف باید به این نکته کاملا توجه داشته باشند که هرچه جامعه ی ما بیشتر به گناه آلوده شود، در حقیقت باعث تخریب فضای سالم برای پذیرش حضرت بقیة الله خواهد شد؛در تعلیمات اسلام اهتمام به وضع جامعه و مبارزه با فساد و نا رسایی های اجتماعی تاکید شده است؛ به گونه ای که انسان های بی توجه به امور اجتماعی و مشکلات مردم،خارج از زمره ی مسلمانان محسوب می شوند. صاحب الزمان عجل الله تعالی فرجه الشریف هر لحظه منتظر هستند تا شیعیان کمی به خود آیند و در میان همه ی انسان های کره ی زمین،حداقل آنها به پاکی و معنویت روی بیاورند تا در زمان ظهور،شایسته یاری کردن ایشان در جهانی کردن دین خدا باشند؛بنابراین ما باید بیا جدیّت از گناه بپرهیزیم و قلب مولای خود را بیش از این نرنجانیم و بدانیم که مسؤلیت تاخیر در امر فرج امام زمان عجل الله تعای فرجه الشریف با گناهکاران است.

التماس دعای فرج

.........................................................................................................................

 

لطفا این متن را نشر دهید





برچسب ها: ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 31 اردیبهشت 1394 توسط گمنام

سخنرانی های مرحوم کافی

کودکی حضرت محمد (ص)  دانلود





برچسب ها: ,,,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 19 اردیبهشت 1394 توسط گمنام

کلمه ((Armagddon)) ((هَرمَجِدُّون)) واژه ای است اصلاً یونانی که بنا به تعریف واژه نامه های آمریکایی همچون فرهنگ ((وبستر)) به معنی نبرد نهایی حق و باطل در آخرالزمان است. همچنین این واژه نام شهری است در منطقه عمومی شام که بنا به آنچه در باب شانزدهم مکاشفات یوحنا، در عهد جدید آمده است، جنگی عظیم در آنجا رخ می دهد و مرحله حاضر از زندگی بشر در آن زمان پایان می یابد. به عبارتی نبرد مذکور، مقدمه تحولی بزرگ است که سرنوشت نهایی آدمی بر روی کره زمین به آن بستگی دارد. 

حادثه شریف ظهور، حادثه ای بزرگ است و قدرت های بزرگ جهان، سیاست خارجی خود را بر مبنای حوادثی که پیش از آن رخ می دهد جهت داده و نقشه های نظامی خود را به شکلی سامان داده اند که آمادگی های لازم برای این حادثه در آن ملحوظ باشند. این در حالی است که مؤسسات دینی و رسانه های این دولت ها نیز، مردم خود را برای پیشباز این حادثه آماده می سازند. 

این مؤسسات دینی به همراه رسانه های دیداری و شنیداری این دولت ها، از سال های دهه هشتاد میلادی مردم خود را به ایمان جمعی به وقوع حادثه ای بزرگ در سرزمین شام که به نبردی هسته ای خواهد انجامید توجه داده اند. این مؤسسات پیوسته مردم خود را به ایمان به این نکته فرا می خوانند که به زودی لشکری از دشمنان مسیح که بدنه اصلی آن از میلیون ها نظامی تشکیل یافته، از عراق حرکت می کند و پس از گذشتن از رود فرات - که در آن زمان به خشکی گراییده است - به سوی قدس رهسپار می شود. اما نیرو های مؤمن به مسیح، راه این لشکر را سد کرده و همگی در آرماگدون با یکدیگر برخورد خواهند کرد و در این مکان است که درگیری اتفاق خواهد افتاد. صخره ها ذوب می شوند... دیوار ها بر زمین فرو می غلتند... پوست تن انسان ها در حالی که ایستاده اند ذوب شده و میلیون ها نفر از بین می روند... و این نبردی نهایی و هسته ای است. 

سپس مسیح برای بار دوم از جایگاه بلند خود بر زمین فرود می آید و پس از چندی زمام رهبری جهان را در دست گرفته و صلح جهانی را برقرار می کند. او دولت صلح را بر زمین نو و زیر آسمانی تازه بنا می کند و این مهم را از مرکز فرماندهی خود در قدس عملی می سازد. 

یک بررسی انجام گرفته از سوی مؤسسه ((تلسن)) که در اکتبر سال 1985 م. به نشر رسیده است؛ نشان می دهد که در حال حاضر 61 میلیون آمریکایی در انتظار واقعه آرماگدون گوش خوابانده اند و این در حالی است که ذکر مؤسسات دینی و ایستگاهای رادیو تلوزیونی که به این مهم پرداخته اند؛ در این مجال میسر نیست.  

مؤسسات دینی آمریکایی این نکته را روشن ساخته اند که سپاهی که از عراق به سوی قدس رهسپار خواهد شد، بنا به پیشگویی حرقیال ( فصل 38 و 39 ) از نظامیانی از عراق،ایران،لیبی،سودان و قفقاز در جنوب روسیه تشکیل می شوند. مدارس انجیلی در آمریکا بر پایه این تحلیل که واقعه آرماگدون تنها حادثه ای است که بازگشت دوباره مسیح را به زمین ممکن می سازد... و این واقعه ای بسیار نزدیک است، به تبلیغ این دیدگاه پرداخته اند. 

آرماگدونی که این عده از آن سخن می گویند، همان حادثه عظیمی است که پیش از ظهور مهدی علیه السلام رخ خواهد داد، همان حادثه بزرگی که ائمّه ما علیهم السلام، نام قرقیسیا را بر آن اطلاق کرده اند. ائمه ما، از این نکته خبر داده اند که میلیون ها نظامی از آمریکا،اروپا،روسیه،ترکیه،مصر و دول مغرب عربی به اضافه سربازانی از سرزمین شام شامل کشور های سوریه،اردن،لبنان،فلسطین و اسرائیل همگی در ناحیه ای در این محدوده تحت عنوان قرقیسیا با یکدیگر برخورد کرده و پس از حصول درگیری، این سفیانی است که همگی را چونان کشتزاری درو شده در هم می کوبد و از صحنه ی نبرد پیروز بیرون می آید. در صحیحه میسّر از امام باقر علیه السلام نقل است که فرمود: (( ای میسّر! از این جا تا قرقیسیا چقدر راه است ؟ )) عرض کردم: (( همین نزدیکی ها در ساحل فرات قرار دارد )) سپس فرمودند: (( اما در این ناحیه اتفاقی خواهد افتاد که از زمانی که خداوند متعال آسمان ها و زمین را آفریده بی سابقه بوده، چنان که تا وقتی که آسمان ها و زمین برپا هستند هم، واقعه ای همچون آن اتفاق نخواهد افتاد... سفره ای است که درندگان زمین و پرندگان آسمان از آن سیر می شوند)) 1 امثال این روایات از امام صادق علیه السلام و سایر ائمه نقل شده است. 

 

به هر حال مؤسسات دینی انجیلی آمریکا و اروپا آنچه را روانشناسان گفته اند و در قضیه بازگشت دوباره مسیح به زمین پس از حادثه آرماگدون، به کار بسته و به این گفته قائل اند که بی گمان امکان تحقق هر نوع پیشگویی در وهله نخست به ایمان مردم به َآن و به پا فشاری شان بر ضرورت به کرسی نشستن آن و همچنین به شمار نفرات آن ها و شمار نفرات کسانی بستگی دارد که رهبری کاروان تبلیغاتی به راه افتاده برای تحقق بخشیدن به آن پیشگویی را بر عهده دارند.2  

_______________________________________

1. کافی،ج 8،ص 295؛ غیبة نعمانی،ص 267  

2. نشریه موعود،شماره 28 و 32



...............................................................................................................


برای اطلاعات بیشتر به کتاب الفبای مهدویت مجتی تونه ای رجوع کنید.





برچسب ها: ,,,,,,,,,,,,

بسم الله الرحمن الرحيم

إلى جميع الشباب في أوروبا وأمريكا الشمالية

 

إن الأحداث الأخيرة في فرنسا وما شابهها في بعض الدول الغربية أقنعتني أن أتحدّث إليكم مباشرة.

أتحدّث إليكم أيّها الأعزة دون أن اتجاهل دور والديكم، لأني أرى مستقبل شعبكم وأرضكم بأيديكم، وأرى أن الإحساس بضرورة معرفة الحقيقة في قلوبكم أكثر حيوية ووعياً. وكذلك فإني لا أخاطب الساسة والمسؤولين عندكم لأني أتصور أنهم بعلمٍ ودرايةٍ منهم فصلوا درب السياسة عن مسار الصدق والحقيقة.

حديثي معكم عن الإسلام وبصورةٍ خاصةٍ عن الصورة التي يعرضونها عن الإسلام لكم.

قبل عقدين وإلى يومنا هذا، اي بعد انهيار الإتحاد السوفيتي تقريباً جرت محاولات كثيرة لإعطاء هذا الدين العظيم موقع العداء المخيف. وللأسف إن عملية إثارة مشاعر الرعب والفزع والنفور واستغلالها لها ماضٍ طويلٍ في التاريخ السياسي للغرب.

لا أريد هنا أن أتعرض إلى ما يثيرون من أنواع الرعب في قلوب الشعوب الغربية وعند استعراضكم العابر للدراسات التاريخية والنقدية المعاصرة ستجدون كيف تؤنب الكتابات التاريخية الأعمال الكاذبة والمزيِّفة للدول الغربية تجاه سائر الشعوب والثقافات. إن تاريخ أوروبا وأمريكا يطأطئ رأسه خجلاً أمام سلوكه الإسترقاقي والإستعماري وظلمه تجاه الملوّنين وغير المسيحيين. ثم انّ المؤرخين والباحثين لديكم عندما يمرون على عمليات سفك الدماء باسم الدين بين البروتستان والكاثوليك أو باسم القومية والوطنية إبان الحربين العالميين الأولى والثانية يشعرون بالمرارة والإنحطاط.

وهذا بحد ذاته يدعو الى التقدير؛ ولست استهدف من خلال استعادة قسم من هذه القائمة الطويلة جَلد التاريخ ولكني أريد منكم أن تسألوا كل مثقفيكم ونخبكم لماذا لا يستقيظ الوجدان العام في الغرب دائما إلا مع تأخير عشرات السنين وربما المئات من السنين؟ ولماذا كانت عملية النظر في الوجدان العام تتّجه نحو الماضي البعيد وتهمل الأحداث المعاصرة؟

لماذا نجدهم في موضوع مهم من قبيل أسلوب التعاطي مع الثقافة والفكر الإسلامي يمنعون من تكوّن وعي عام لديكم؟

أنتم تعلمون جيداً أن التحقير و إيجاد حالة النفور والرهاب الموهوم من الآخرين تشكل أرضية مشتركة لكل تلك الإستغلالات الظالمة. أريد الآن أن تسألوا أنفسكم لماذا استهدفت سياسة نشر الرعب والنفور القديمة الإسلام والمسلمين بقوة وبشكل لا سابقة لها؟ لماذا يتّجه نظام القوة والسلطة في عالمنا اليوم نحو تهميش الفكر الإسلامي وجرّه الى حالة الإنفعال؟

هل هناك مفاهيم وقيم في الإسلام تزاحم برامج ومشاريع القوى الكبرى وما هي المنافع التي تتوخاها هذه القوى من وراء طرح صورة مشوّهة وخاطئة عن الإسلام. ولهذا فإن طلبي الأوّل منكم أن تتساءلوا وتتحروا عن عوامل هذا التعتيم الواسع ضد الإسلام.

الأمر الثاني الذي أطلبه منكم أن تقوموا كردِّ فعلٍ لسيل الإتهامات والتصورات المسبقة والإعلام السلبي وأن تسعوا لتكوين معرفة مباشرة ودونما واسطة عن هذا الدين. إن المنطق السليم يقتضي أن تدركوا حقيقة الأمور التي يسعون لإبعادكم عنها وتخويفكم منها فما هي وما هي أبعادها وحقيقتها؟

أنا لا أصرّ عليكم أن تقبلوا رؤيتي أو أية رؤية أخرى عن الإسلام، لكني أدعوكم ألّا تسمحوا أن يستفيد هؤلاء من الإدعاءات المرائية للإرهابيين العملاء لهم وتقديمهم لكم بإعتبارهم مندوبي الإسلام. عليكم أن تعرفوا الإسلام من مصادره الأصيلة ومنابعه الأولى. تعرّفوا على الإسلام عبر القرآن الكريم وسيرة الرسول الأعظم (صلّى الله عليه وآله وسلّم). وأودّ هنا أن أتساءل: هل راجعتم قرآن المسلمين مباشرة؟ هل طالعتم أقوال رسول الإسلام(صلّى الله عليه وآله وسلّم) وتعاليمه الإنسانية والأخلاقية؟ هل اطلعتم على رسالة الإسلام من مصدر آخر غير الإعلام؟ هل سألتم أنفسكم كيف استطاع الإسلام ووفق أية قيم طوال قرون متمادية أن يقيم أكبر حضارة علمية وفكرية في العالم وأن يربي أفضل العلماء والمفكرين؟

أطالبكم ألّا تسمحوا لهم بوضع سدّ عاطفي واحساسي منيع بينكم و بين الواقع عبر رسم صورة سخيفة كاذبة عن الإسلام ليسلبوا منكم إمكانية الحكم الموضوعي. واليوم حيث نرى أن أجهزة التواصل اخترقت الحدود الجغرافية، عليكم ألّا تسمحوا لهم أن يحاصروكم في الحدود الذهنية المصطنعة، وإن كان من غير الممكن لأي أحد أن يملأ الفراغات المستحدثة بشكل فردي ولكن كلاً منكم يستطيع هادئاً لتوعية نفسه وبيئته أن يقيم جسراً من الفكر والإنصاف على هذه الفراغات.

إن هذا التحدي المبرمج من قبل لنوع العلاقة بين الإسلام وبينكم أنتم الشباب أمر مؤلم، لكن بإمكانه أن يثير تساؤلات جديدة في ذهنكم الوقاد والباحث.

إن سعيكم لمعرفة الأجوبة على هذه التساؤلات يشكل فرصة سانحة لكشف الحقائق الجديدة أمامكم، وعليه يجب أن لا تفوتوا هذه الفرصة للوصول الى الفهم الصحيح ودرك الواقع دون حكم مسبق؛ ولعلّه من آثار تحملّكم هذه المسؤولية تجاه الواقع، أن تقوم الأجيال الآتية بتقييم هذه الفترة من تاريخ التعامل الغربي مع الإسلام، بألمٍ أقل زخماً ووجدانٍ أكثر اطمئناناً.

السيد على الخامنئي

2015/01/21

منبع: www.Alumni.miu.ac.ir

فیس بوک
تمامی حقوق این وب سایت متعلق به اداره کل دانش آموختگان جامعة المصطفی العالمیه می باشد





برچسب ها: ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 8 اردیبهشت 1394 توسط گمنام
آثار دعای فرج

روایات مختلفی به بیان آثار ، فوائد و ویژگی هایی که بر دعا کردن برای تعجیل فرج مترتب است، پرداخته است که به پاره ای از آنها اشاره می کنیم: فرمایش حضرت ولی عصر علیه السلام: بسیار دعا کنید برای تعجیل فرج که فرج شما در آن است.این دعا سبب زیاد شدن نعمت ها است.اظهار محبت قلبی است. نشانه انتظار است.زنده کردن امر ائمه اطهار علیهم السلام است.مایه ناراحتی شیطان لعین است.نجات یافتن از فتنه های آخرالزمان است.اداء قسمتی از حقوق آن حضرت است، که ادء حق هر صاحب حقی، واجب ترین امور است.تعظیم خداوند و دین خداوند است.حضرت صاحب الزمان علیه السلام در حق او دعا می کند.شفاعت آن حضرت در قیامت شامل حال او می شود.شفاعت پیغمبر صل الله علیه و آله و سلم ان شاء الله شامل حالش می شود.این دعا امتثال امر الهی و طلب فضل و عنایت اوست.مایه استجابت دعا می شود.اداء اجر رسالت است.مایه دفع بلاست.سبب وسعت روزی است ان شاء الله.باعث آمرزش گناهان می شود.سبب تشرف به دیدار آن حضرت در بیداری یا خواب می شود؛ ان شاءالله.سبب رجعت به دنیا در زمان ظهور آن حضرت می شود؛ ان شاء الله .از برادران پیغمبر صل الله علیه و آله و سلم خواهد بود.فرج مولای ما حضرت صاحب الزمان علیه السلام زودتر واقع می شود.پیروی از پیغمبر و امامان علیهم السلام خواهد بود.وفای به عهد و پیمان خداوندی است.آثار نیکی به والدین برای دعا کننده حاصل می گردد.فضیلت رعایت و ادای امانت برایش حاصل می شود.زیاد شدن اشراف نور امام علیه السلام در دل اوست.سبب طولانی شدن عُمر است؛ ان شاء الله.تعاون و همکاری در کار های نیک و تقوی است.سبب هدایت به نور قرآن مجید است.نزد اصحاب اعراف معروف می گردد.به ثواب طلب علم نائل می شود؛ ان شاء اللهرسیدن به نصرت و یاری خداوند و پیروزی بر دشمنان به کمک خداوند است.از عقوبت های اخروی ان شاء الله در امان می ماند.هنگام مرگ به او مژده می رسد و با او به نرمی رفتار می شود. این دعا اجابت دعوت خدا و رسول صل الله علیه و آله و سلم است.محبوب ترین افراد نزد خداوند خواهد بود .عزیزترین و گرامی ترین افراد نزد پیغمبر صل الله علیه و آله و سلم می شود.ان شاء الله از اهل بهشت خواهد شد.دعای پیغمبر صل الله علیه و آله و سلم شامل حالش می گردد.کردار های بد او به کردار های نیک مبدل می شود.خداوند متعال در عبادات او را تأیید می فرماید.ان شاء الله با این دعا عقوبت از اهل زمین دور می شود.ثواب کمک به مظلوم را دارد.ثواب احترام به بزرگ تر و تواضع نسبت به او را دارد .پاداش خونخواهی حضرت ابی عبدالله الحسین علیه السلام را دارد.شایستگی دریافت احادیث ائمه اطهار علیهم السلام را می یابد.نور او برای دیگران نیز - روز قیامت - درخشان می گردد.هفتاد هزار نفر از گناهکاران را شفاعت می کند .دعای امیرالمؤمنین علیه السلام در روز قیامت، شاملش می گردد.از تشنگی روز قیامت در امان می ماند.مایه خراش روی ابلیس و مجروح شدن دل اوست.روز قیامت هدیه های ویژه ای دریافت می دارد.در سایه گسترده خداوند قرار گرفته و رحمت بر او نازل می شود - مادامی که مشغول آن دعا باشد.پاداش نصیحت مؤمن را دارد.مجلسی که در آن برای حضرت قائم - عجل الله تعالی فرجه - دعا شود، محل حضور فرشتگان می گردد.دعاکننده مورد مباهات خداوند می شود.فرشتگان برای او طلب آمرزش می کنند.از نیکان مردم - پس از ائمه اطهار علیهم السلام می شود.این دعا اطاعت از اولی الامر است که خداوند اطاعتشان را واجب ساخته است.مایه خرسندی خداوند عزوجل است.مایه خشنودی پیغمبر صل الله علیه و آله سلم می گردد.این دعا خوشایند ترین اعمال نزد خداوند است.حساب او آسان می شود.این دعا در عالم برزخ و قیامت مونس مهربانی خواهد بود.این عمل بهترین اعمال است.باعث دوری غصه ها می شود.دعای هنگام غیبت بهتر از دعای هنگام ظهور امام علیه السلام است.فرشتگان درباره اش دعا می کنند.دعای حضرت سید الساجدین علیه السلام - که نکات و فوائد متعددی دارد - شامل حالش می شود.این دعا تمسک به ثقلین ( کتاب و عترت) است.چنگ زدن به ریسمان الهی است.سبب کامل شدن دین است.مانند ثواب همه بندگان به او می رسد.تعطیم شعائر خداوند است.این دعا ثواب کسی که پیغمبر صل الله علیه و آله و سلم شهید شده را دارد.ثواب کسی که زیر پرچم حضرت قائم علیه السلام شهید شده را دارد.ثواب احسان به مولای ما حضرت صاحب الزمان - عجل الله فرجه - را دارد.در این دعا، ثواب گرامی داشتن عالم هست.پاداش گرامی داشتن شخص کریم را دارد.در میان گروه ائمه اطهار علیهم السلام محشور می شود.درجات او در بهشت بالا می رود.از بدی حساب در روز قیامت در امان می ماند.به بالاترین درجات شهدای روز قیامت نئل می شود.و رستگاری به سبب شفاعت فاطمه زهرا سلام الله علیها را در پی دارد.  1 
_______________________________________

1. مکیال المکارم،ج 1،ص 351 ( ترجمه سید مهدی حائری قزوینی)
...............................................................................................................

برای اطلاعات بیشتر به کتاب الفبای مهدویت مجتی تونه ای رجوع کنید.





برچسب ها: ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 25 فروردین 1394 توسط گمنام
دجال

از نشانه های ظهور ، خروج دجّال است. ((دجّال))  به معنای دروغگویِ حیله گر است. در زبان عربی به معنای آب طلا است و به همین علت، افراد بسیار دروغگو که باطل را حق جلوه می دهند، دجّال نامیده می شوند. در روایات ((دجال)) ها و دروغگویان فراوانی نام برده شده است . در برخی دوازده و در برخی سی، شصت و هفتاد دجال آمده است.1 از میان این دجال ها، فردی که در دروغگویی و حیله گری سرآمد همه دجالان است و فتنه او از همه بزرگ تر است، نشانه ظهور مهدی علیه السلام است.2 و یا برپایی قیامت است.3 بر این اساس باید گفت دو نوع دجال داریم، یکی دجال حقیقی که پس از همه دجال ها می آید و دیگری گروهی شیاد و دروغگو که به فریب مردم و گمراهی آنان دست می زنند.
دجال در روایات اسلامی این چنین توصیف شده است: ((او دارای قدرت و تأثیر عجیبی است، چشم راست ندارد و چشم دیگرش در وسط پیشانی اوست و مانند ستاره صبح می درخشد. چیزی در چشم اوست که گویی آمیخته به خون است. داخل دریا ها می شود و آفتاب با او می گردد. کوهی از طعام و نهری از آب همیشه با اوست. مرده را زنده می کند. با صدای بلندی که تمام جهانیان صدای او را می شنوند، می گوید: من خدای بزرگ هستم که شما را آفریده و روزی رسان هستم ، به سوی من بشتابید)). 4 وی از همه جا می گذرد  و فقط در مکه و مدینه قدم نمی گذارد .5 بیشتر پیروان او از یهود و زنان و عرب های بیابانی است. اصل داستان دجال در کتاب های مقدس مسیحیان آمده و بارها واژه ((دجال)) در انجیل به کار رفته است. درباره دجال، صرف نظر از ویژگی های او، چند احتمال وجود دارد:
1. دجال، نام شخص معینی نیست. هرکسی که با ادعا های پوچ و بی اساس و با توسل به حیله گری و نیرنگ، در صدد فریب مردم باشد، دجال است. بر این اساس دجال ها خواهند بود و این که در روایات از دجال های فراوان (دوازده،سی،شصت و هفتاد) سخن به میان آمده، این احتمال را تقویت می کند.
2. فردی معین و مشخص به عنوان ((دجال)) در دوره غیبت، با همان ویژگی هایی که برای وی بیان شده، خروج می کند و مردم را به انحراف می کشاند.
3. این احتمال نیز وجود دارد که مراد از ((دجال)) همان سفیانی باشد که در کتاب های عامه، بیشتر به عنوان ((دجال)) و در کتاب های خاصه به عنوان ((سفیانی)) آمده است6 
4. دجال، کنایه از کفر جهانی و سیطره فرهنگ مادّی بر همه جهان است. استکبار به معنای واقعی، دجال است . استکبار خود قیّم ملت ها می داند و با تکیه بر ثروت انبوه و قدرت عظیمی که در اختیار دارد ، در همه جای زمین دخالت می کند و همه را به زیر سلطه خویش می آورد.7 موضوع دجال، بیش از آنچه در روایات شیعه است، از طریق اهل سنت نقل شده است و قسمت عمده آن را (( احمد بن حنبل )) در کتاب مسند ((ترمذی)) در صحیح خود و ((ابن ماجه)) در سنن، و ((مسلم)) در صحیح، و ((ابن اثیر)) در نهایه از ((عبدالله بن عمر)) و ((ابوسعید خدری)) و ((جابر بن عبدالله انصاری)) نقل کرده اند8 مرحوم صدوق در این زمینه می گوید: متعصّبین اهل سنّت، این گونه اخبار را تصدیق می کنند و آن را درباره دجال و غیبت وی و زنده بودنش را در این مدت طولانی روایت نموده اند که در آخرالزمان خروج می کند، ولی  درباره قائم باور نمی کنند که او مدت طولانی غائب می شود، آنگاه آشکار می گردد  و جهان را پر از عدل و داد می کند ، چنانکه از ظلم  جور پر شده باشد، با اینکه پیامبر صل الله علیه و آله و سلم و امامان علیهم السلام از این موضوع، صریحاً سخن گفته اند.9 همچنین موضوع دجال، اختصاص به اسلام ندارد، بلکه ریشه داستان دجال را باید در کتاب مقدس مسیحیان جست و جو کرد. در رساله اول یوحنا نوشته است: ((دروغگو کیست، جز آنکه مسیح بودن عیسی را انکار کند، آن دجال است که پدر و پسر را انکار می نماید)).10 _______________________________________
1 - بحارالانوار،ج52،ص 209؛کنز العمّال، ج 14، ص 198.
2 - طبق کتب شیعه
3 - طبق کتب اهل تسنن
4 - بحارالانوار، ج 52، ص 194 (به نقل از آخرین امید،داود الهامی، ص 322.)
5 -  الزام الناصب، ص 74
6 - غیبة طوسی،ص 463
7 - برترین های فرهنگ مهدویت در مطبوعات، ص 239 .
8 -
آخرین امید،داود الهامی، ص 323.
9 - بحارالانوار،ج 52،ص200
10 - رساله یوحنا،باب 2،آیه 22

...............................................................................................................

برای اطلاعات بیشتر به کتاب الفبای مهدویت مجتی تونه ای رجوع کنید.





برچسب ها: ,,,,,,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 10 فروردین 1394 توسط گمنام
اقتصاد در عصر  ظهوردر حکومت حضرت مهدی (عج) که مردم به اطاعت خداوند روی می آورند و بر فرمان حجّت خدا گردن می نهند، دیگر دلیلی ندارد که زمین و آسمان از برکاتش بر بندگان خدا مضایقه کنند.
از این رو باران های موسمی شروع به باریدن می کند 1 رودخانه ها پر آب می شود 2 زمین ها حاصل خیز می گردد و کشاورزی شکوفا می شود3 بیابان هایی مانند مکه و مدینه که هرگز سبزی را به خود ندیده است به یکباره به نخلستان تبدیل م گردد 4 و دانداری گسترش می یابد5 اقتصاد جامعه شکوفا گشته6 فقر و تنگدستی رخت بر بسته7 آبادانی همه جا به چشم می خورد8 و بازرگانی رونق شایان توجه می یابد.9  حضرت مهدی علیه السلام علاوه بر برکت های زمینی و آسمانی، با تقسیم اموال، بخشش دارایی ها ، ریشه کن کردن فقر رسیدگی به محرومان و مستضعفان ، رفاه اجتماعی را به ارمغان می آورد.
عمران و آبادانی، گسترش کشاوزری و دام پروری و رونق بازرگانی از سایر کار های حضرت است که به شکوفایی جامعه می انجامد . حل مشکلات اقتصادی در رأس برنامه های حضرت مهدی است و مهم ترین اقدامات وی ، مباح اعلام کردن بهره وری شایسته و عادلانه و سازنده از مواهب و نعمت هایی که خداوند برای انسان پدید آورده است. نیز اعطای آزادی های گوناگون در اومور اقتصادی و اجتماعی و صنعتی، بر اساس حق و عدالت اسلامی و همچنین بهره وری از مواهب و امکانات و نیرو های طبیعت و میدان دادن به مغز ها و اندیشه های توانا و سازنده و مبتکر است.
_______________________________________
1-
بحارالانوار،ج 52،ص 345
2- همان ،ص 304
3- ملاحم بن طاووس،ص 152
4-
بحارالانوار، ج 51، ص 49
5- همان،ص 81
6- عیون الاخبار، ج 1، ص 12
7- عقد الدرر، ص 166
8- الشیعة و الرجعة، ج1 ،ص 168
9-
عیون الاخبار،ج 1 ،ص 12





برچسب ها: ,,,,,,

انیمیشن ایرانی بسیار زیبا و پرهیجان از اقتدار نظامی ایران

پشرفت باور نکردنی ایران در عرصه انیمیشن 3 بعدی را در این ویدیو ببنید.

نبرد راشل کوری 2

انیمیشن پیام راشل کوری 2 محصول گروه انیمیشن فاطمه زهرا(سلام ا..علیها) می باشد که با تلاش حدود 1 سال و 2 ماه آن هم بدون حمایت خاصی به صورت خودجوش ساخته شده است.

این اثر با موضوع نبرد ایران و رژیم صهیونیستی ساخته شده و به آینده ای نه چندان دور به پیروزی سپاهیان اسلام می پردازد.

دانلود





برچسب ها: ,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 16 شهریور 1393 توسط گمنام

بسم الله الرحمن الرحیم

اهل بیت پیامبر (ص) کیان اند؟ 

سنّی می گوید :

زنان  پیامبر (ص) از  اهل بیت آن حضرت اند.

شیعی می گوید :

زنان رسول خدا (ص) در شمار اهل بیت حضرتش قرار نمی گیرند ؛ گواه تاریخی این سخن، گفتار [مؤمن بن حسن] شِبْلَنْجی ( در نورالأبصار : ١٠١ ) و [محمّد بن علی ] صَبّان ( در إسعاف الراغبین ) : ١٠٩ ) است :

از طرق گوناگون صحیح، روایت شده است که رسول الله (ص) همراه علی و فاطمه و حسن و حسین [علیهم السلام به   خانه ] آمد.  دست یک یک آنها را گرفت و نزدیک خود کشید.  حسنین را هم به روی پاهای خویش نشاند.  آن گاه رو اندازی بر همه افکند و این آیه را خواند : خداوند خواسته است که پلیدی را از شما اهل بیت دور کند و پاک و پاکیزه تان سازد( { ...إنَّمَا یُرِیدُ اللهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ أهْلَ الْبَیْتِ وَ یُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیراً } احزاب (33) ) . سپس افزود : خداوندا!  اینان اهل بیت من اند.  پلیدی را از ایشان دور دار و پاک و پاکیزه شان سازد.

این دو محدّث می افزایند :

روایت امّ سلمه این دنباله را نیز دارد : من گوشه پارچه را برداشتم تا ( کنار ایشان ) بنشینم.  آن حضرت پار را از دستم رها کرد . گفتم : من هم با شما باشم . یا رسول الله ؟ فرمود : ((تو از زنان پیغمبری و نیک [اما از خاندان، نه ] . ))

اگر همسران آن حضرت در شمار ((اهل بیت)) می بودند، گوشه ی رو انداز را از دست امّ سَلَمه نمی کشید و از نشستن زیر آن جلوگیری نمی فرمود؛ چون او بانوی همسران و از همه والاتر بود.

اینک .... شما چه می گویید ؟

.......................................

منبع: کتاب شیعی می گوید سنی می گوید شما چه می گویید ؟/ محمّد رضی رضوی؛ مترجم علی رضوی.

 





برچسب ها: ,

بسم الله الرحمن الرحیم

دستور پیامبر (ص) به تکلّم امیرالمؤمنین (ع) با خورشید

سلیم می گوید : از ابوذر شنیدم که می گفت :

آقایم محمّد (ص) را دیدم که شبی به امیرالمؤمنین (ع) فرمود : فردا به کوه های بقیع برو و بر مکان بلندی از زمین بایست . وقتی خورشید طلوع کرد بر آن سلام کن . خداوند تعالی به او دستور داده به تو با صفاتی که داری جواب دهد .

تکلّم امیرالمؤمنین (ع) با خورشید در حضور ابوکر و عمر و صحابه

فردا امیرالمؤمنین (ع) بیرون آمد در حالیکه ابوبکر و عمر و عدّه ای از مهاجرین و انصار همراه آن حضرت بودند ، تا به بقیع رسیدند و حضرت بر مکان بلندی از زمین ایستاد همینکه خورشید طلوع کرد حضرت فرمود : (( سلام بر تو ای خلق جدید خدا که مطیع او هستی )) .صدایی از آسمان شنیدند و جواب گوینده ای را که می گفت : (( سلام بر تو ای اوّل ، و ای آخر ، و ای ظاهر ، و ای باطن ، و ای کسی که به هر چیزی عالم هستی))  !

تعجّب و بیهوشی حاضران

وقتی ابوبکر و عمر و مهاجرین و انصار سخن خورشید را شنیدند از هوش رفتند . آنان بعد از چند ساعت به هوش آمدند در حالیکه امیرالمؤمنین (ع) از آن مکان رفته بود!  همگی خود را به حضور پیامبر (ص) رسانیدند و عرض کردند : شما می گویی علی بشری مثل ما است . خورشید او را با سخنانی مخاطب قرار داد که خداوند خود را با آن مخاطب قرار داده است !!

تفسیر گفتار خورشید با امیرالمؤمنین (ع)

پیامبر (ص) فرمود : از او چه شنیدید ؟ گفتند : از خورشید شنیدیم که می گفت : (( سلام بر تو ای اوّل )) ! فرمود : راست گفته است ، او اوّل کسی است که به من ایمان آورده است .

ُمی کند . او مرا غسل و کفن می کند و مرا داخل قبرم می نماید .

گفتند از خورشید شنیدیم که می گفت : (( ای ظاهر )) ! فرمود : راست گفته است ، همه علم من برای او ظاهر شده است .

گفتند : از خورشید شنیدیم که می گفت : (( ای باطن )) ! فرمود : راست گفته است . همه اسرارم در باطن او است .

گفتند : از خورشید شنیدیم که می گفت : (( ای کسی که به هر چیزی عالم هستی )) ! فرمود : راست گفته است . او است عالم به حلال و حرام و واجبات و مستحبات و آنچه از این قبیل است .

همه برخاستند و گفتند : (( محمّد ما را در ظلمت انداخت )) ! ! و بعد از درب مسجد بیرون رفتند .

روایت با سند به سلیم :

عیون المعجزات : ص ٤

روایت از غیر سلیم :

فضائل شاذان : ص ٦٩

ما نزل من القرآن ، به نقل از کنز الفوائد نجفی ، به نقل بحار : ج ٤١ ص ١٨١ . و مدینة المعاجز : ص ٣٣ و تفسیر برهان : ج ٤ ص ٢٨٧

ارشادالقلوب دیلمی : ج ٢ ص ٦٤

الهدایة الکبری ( نسخه خطّی ) : ص ١٧

فرائد المسطین : باب ٣٨

مناقب خوارزمی : ص ٦٨ .

ینابیع المودة : ص ١٤٠

......................................

منبع : کتاب اسرار آل محمّد علیهم السلام ( کتاب سلیم بن قیس هلالی ) - تألیف ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی ؛ ترجمه اسماعیل انصاری زنجانی خوئینی .

 





برچسب ها: ,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 22 مرداد 1393 توسط گمنام

بسم الله الرحمن الرحيم

قسمت دوم

بررسی و تحقیق درباره کتاب سلیم

بخش های دوازده گانه این قسمت شامل مطالب زیر خواهد بود :

الف .  نام کتاب و جهت نام گذاری .

ب .  بحثی درباره اول بودن کتاب سلیم در شیعه و تاریخ اسلام .

ج .  آنچه در تایید و تصدیق کتاب سلیم وارد شده است :

یک.  کلمات ائمّه علیهم السلام .

دو.  کلمات علمای شیعه .

سه.  نقل و روایت علما از کتاب سلیم .

چهار.  سخنان غیر شیعه درباره کتاب سلیم .

د. بررسی مناقشات درباره کتاب سلیم و جواب آنها .

ه.  اسناد کتاب سلیم و تحقیقی درباره ابان .

و.  نسخه های خطّی و چاپی کتاب سلیم و منتخب و ترجمه فارسی و اردوی آن بضمیمه چند نمونه عکسی .

ز.  روش تحقیق و ترجمه کتاب سلیم .


.......................................


منبع : کتاب اسرار آل محمّد علیهم السلام ( کتاب سلیم بن قیس هلالی ) - تألیف ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی ؛ ترجمه اسماعیل انصاری زنجانی خوئینی .


 

 





برچسب ها: ,,,,

بسم الله الرحمن الرحیم

بخش سوّم

اعتبار کتاب و احادیث آن به تأیید ائمّه علیهم السلام

عرضه کتاب و احادیث آن بر امام معصوم علیهم السلام

در مورد کتاب سلیم ، امضای ائمّه معصومین علیهم السلام و تأیید صحّت محتوای کتاب از جانب ایشان و حتّی دفاع از آن به گونه ای صورت گرفته که نظیر آن در کتب مربوط به زمان ائمّه علیهم السلام دیده نمی شود .

سلیم بن قیس شخصا احادیث کتابش را خدمت امیرالمؤمنین و امام حسن و امام حسین علیهم السلام عرضه می کرده است . بعد از او ابان بن ابی عیّاش ناقل کتاب سلیم ، احادیث آن را در محضر امام زین العابدین و امام باقر علیهما السلام مطرح کرده است . پس از آن هم حمّاد بن عیسی ناقل چهارم کتاب ، احادیث آن را خدمت امام صادق (ع) عرضه کرده است.

در همه این موارد ، ائمّه علیهم السلام سلیم و کتابش را در سطح بالایی تأیید فرموده و از آن دفاع نموده اند . پیدا است که تأیید از طرف امامان معصوم علیهم السلام که حجج الهی هستند ، بیانگر امضای خداوند و تصدیق پیامبر (ص) است ، و این از افتخارات کتاب سلیم است .

کلام امیرالمؤمنین (ع) در تأیید کتاب سلیم

به عنوان دفاع از کل کتاب سلیم و مطالب آن ، در حدیث ١٠ همین کتاب از امیرالمؤمنین (ع) کلامی نقل شده که خلاصه آن چنین است : سلیم از امام (ع) سؤال می کند که من از شما و از سلمان و ابوذر و مقداد احادیثی شنیده ام ، ولی در دست مردم احادیثی است که با گفته های شما مخالف است . علّت این مسئله چیست ؟

حضرت در جواب سلیم مطالب مفصّلی می فرمایند که خلاصه اش چنین است : آنچه در دست مردم است مخلوطی از حق و باطل و صدق و کذب است . مردم بر پیامبر (ص) دروغ می بندند و بدینوسیله به امامان ضلالت تقرّب می جویند ، و بدینگونه احادیثشان با احادیث خاندان رسالت منطبق نمی شود . در مقابل ، آنچه از دست ما به تو رسیده حقایق دین است و باطلی بدان مخلوط نیست .

مجموع این حدیث تأییدی از جانب امیرالمؤمنین (ع) نسبت به مطالب مدوّن در کتاب سلیم است .

کلام امام زین العابدین (ع) در تأیید کتاب سلیم

امام سجّاد (ع) پس از سه روز که کتاب سلیم به طور کامل نزد آن حضرت قرائت شد و امام (ع) به مطالب آن گوش فرا دادند ، فرمودند : (( سلیم راست گفته است ، خدا او را رحمت کند . اینها احادیث ما است که نزد ما شناخته شده است )) .

مدارک این حدیث چنین است :

یک . در سرآغاز کتاب سلیم ، ابن اذینه از ابان نقل کرده است . در بحارالانوار : ج ١ ص ٧٦ ، و ج ٢٣ ص ١٢٤ ، و نیز در اثبات الهداة : ج ١ ص ٦٦٣ به نقل از کتاب سلیم نقل شده است .

دو . اختیار معرفة الرجال ( رجال کشی ) : ج ٢ ص ٣٢١ . وسائل الشیعة : ج ١٨ ص ٧٢ نیز از آن کتاب نقل کرده است .

سه مختصر البصائر : ص ٤٠ ، وسائل الشیعة : ج ٢٠ ص ١٢ و بحارالانوار : ج ٥٣ ص ٦٦ نیز از آن کتاب نقل کرده است .

اینک توضیحی در رابطه با اهمیّت این قرائت و استماع از جانب امام (ع) عرض می شود :

اقدام به قرائت و گوش فرا دادن به مطالب کتاب به طور کامل در سه روز متوالی از صبح تا شب ، در زمانی که اینگونه روشهای تحقیقی متداول نبوده ، و با در نظر گرفتن انجام این کار در زمان وحشتبار حجاج ، و نیز با توجه به وقوع آن در ایام حج ، همه اینها اهمیّت این برنامه و بنیادی بودن این سخن حضرت را می رساند .

امام زین العابدین (ع) ، در این کلام کوتاه سه جنبه مهم را مورد توجه قرار داده اند :

از یک سو سلیم را به عنوان یک محدّث صادق معرّفی کرده اند ، و از سوی دیگر با رحمت فرستادن بر او اشاره به ممحبوبیّت او در پیشگاه خداوند و ائمّه علیهم السلام نموده اند ، و نهایتا احادیث سلیم را تأییدِ تمام عیار کرده اند بدینصورت که این مجموعه را به طور کامل احادیث آل محمّد علیهم السلام دانسته اند و تصریح فرموده اند که از نظر معنی و محتوا نیز همه آنها نزد ائمّه علیهم السلام شناخته شده است . دنباله این تأیید کامل ، دفاع امام (ع) از کتاب سلیم است که در بخش اوّل مقدمه بیان آن گذشت و متن آن در سرآغاز کتاب سلیم خواهد آمد ( به ص ٣٠ و ١٩٦ از همین کتاب مراجعه شود ) .

کلام امام صادق (ع) در تأیید کتاب سلیم

امام صادق (ع) فرمود :

(( هرکس از شیعیان و محبّین ما کتاب سلیم بن قیس هلالی نزد او نباشد چیزی از امر ولایت ما نزد او نیست ، و از مسائل مربوط به ما چیزی نمی داند . آن کتاب الفبای شیعه و سرّی از اسرار آل محمّد علیهم السلام است )) .

این حدیث در مدارک زیر نقل شده است :

یک . علّامه مجلسی این حدیث را در نسخه ای از کتاب سلیم که در سال ٦٠٩ استنساخ شده دیده است . که همان نسخه خطّی شماره ٣٠ در فصل دهم این کتاب است .

دو . در نسخه خطّی شماره ٣٥ که از روی نسخه خطّی سال ٦٠٩ نوشته شده این حدیث عینا موجود است .

سه . در نسخه خطّی شماره ٣٦ که آن نیز از روی نسخه سال ٦٠٩ استنساخ شده موجود است .

چهار . در آخر نسخه خطّی شیخ حرّ عاملی که در سال ١٠٨٧ نسخه برداری شده این حدیث آمده است ، که همان نسخه خطّی شماره ١ در فصل دهم این کتاب است .

پنج . در نسخه های خطّی شماره ١٥ ، ١٩ ، ٣٢ ، ٣٧ ، ٣٨ ، ٤٢ از نسخه های کتاب سلیم نیز این حدیث عینا موجود است .

شش . تکملة الرجال : ج ١ص ٤٦٧ ، به نقل از دست خط علّامه مجلسی در حاشیه مرآة العقول .

هفت  : مستدرک الوسائل : ج ٣ ص ١٨٣.

هشت . تنقیح المقال : ج ٢ ص ٥٤ .

الذریعة : ج ٢ ص ١٥٢.

در اینجا توضیح مختصری درباره این حدیث لازم به نظر می رسد :

در طول ٢٥٠ سال حضور ائمّه علیهم السلام در اجتماع مسلمانان تا اوّل غیبت امام زمان عجل الله فرجه ، مبانی اعتقادی و حقایق تاریخی شیعه در سطح وسیعی تبیین گردید ، و بسیاری از غیر مسلمانان و نیز مسلمانان و حتّی عدّه زیادی از شیعیان که اعتقادات کاملی نداشتند ، از اصول عقیدتی مذهب اهل بیت علیهم السلام آگاهی پیدا کردند .

با در نظر گرفتن شرائط سرتاسر اختناق در زمان حکومت ابوبکر و عمر و بنی امیّه و بنی عبّاس و انحراف فکری اکثریّت مردم از حقایق تاریخ اسلام ، تبیین مبانی تشیّع به صورت تدریجی صورت می گرفت . به همین جهت بسیاری از مطالب عمیق در زمان امیرالمؤمنین و امام حسن و امام حسین علیهم السلام قابل بازگو نبود و جز چند نفر انگشت شمار کسی در پی آن نبود و یا نمی پذیرفت ، در حالیکه در زمان امام صادق و امام رضا و امام هادی علیهم السلام عقاید شیعه در سطح بالاتری همچون محتوای زیارت عاشورا و زیارت جامعه بر مردم عرضه گردید .

با توجه به تصویر بالا ، باید توجه داشت که امام صادق (ع) در زمانی کلام مزبور را فرموده اند که شیعه در شرایط مرگبار حکومت های غاصب ، امکان نشر و بسط معارف خویش را نداشتند ، و به خصوص در جنبه عقیدتی کتاب تدوین شده و آماده نداشتند تا در مقابل دشمنان و یا برای خود شیعیان عرضه کنند ، و تنها نوشته درخشانی که به حق آبروی تشیّع به شمار می آمد و حامل حقایقی بس عمیق از عقاید و تاریخ تشیّع بود همانا کتاب سلیم بن قیس بود .

اهمیّت کتاب هنگامی روشن تر می شود که به چند کتاب تدوین شده بدست معاندین اهل بیت علیهم السلام در آن عصر بنگریم که یک نمونه آن کتابی انباشته از فضائل جعلی و دروغین برای ابوبکر و عمر و عثمان و معاویه بود که دستور تدوین آن را خود معاویه داد تا در منبر ها و مکتب خانه ها به عموم مردم تعلیم گردد .

در چنان شرایطی امام صادق (ع) (( کتاب سلیم بن قیس )) را به عنوان سرّی از اسرار آل محمّد علیهم السلام و به عنوان شناسنامه و الفبای تشیّع معرّفی فرمودند و از کلام حضرت می توان چنین استفاده کرد که هرکس لااقل محتوای این کتاب را که همانا ولایت و برائت است قبول نداشته باشد ، باید در صدد کامل کردن عقاید خود باشد تا از محبّین واقعی اهل بیت علیهم السلام بشمار آید .

سخنان امام حسن و امام حسین و امام زین العابدین و امام باقر و امام صادق علیهم السلام در تأیید کتاب سلیم

در آخر حدیث ١٠ کتاب سلیم ، به عنوان تأیید حدیث سلیم مطالبی به نقل از امام حسن و امام حسین و امام سجّاد و امام باقر و امام صادق علیهم السلام آمده است ، و خلاصه آن چنین است که فرموده اند :

آنچه سلیم نقل کرده اولا صحیح است ، و ثانیا ما نیز از پدرانمان شنیده ایم ، و ثالثا سلیم آن را به طور دقیق و بدون کم و زیاد نقل کرده است .

مدارک این حدیث چنین است :

یک . حدیث ١٠ کتاب سلیم .

دو . مختصر اثبات الرجعة ، تألیف فضل بن شاذان : حدیث اوّل .

سه . اعتقادات شیخ صدوق : حدیث آخر .

چهار . اختیار معرفة الرجال ( رجال کشی ) : ج ١ ص ٣٢١ ح ١٦٧.

سخنان امام زین العابدین و امام باقر علیهما السلام در تأیید کتاب سلیم

در آخر وصیتنامه امیرالمؤمنین (ع) که سلیم نقل کرده به نقل از امام باقر (ع) آمده است که آن حضرت فرمود :

(( این وصیّت امیرالمؤمنین (ع) است ، و این نسخه کتاب سلیم بن قیس هلالی است که به ابان سپرده و برای او قرائت کرده است . ابان گفته من کتاب را خدمت امام زین العابدین (ع) قرائت کردم و آن حضرت فرمود : سلیم راست گفته است ، خدا او را رحمت کند )) .

مدارک این حدیث چنین است :

غیبت سیخ طوسی : ص ١١٧ بحار : ج ٤٢ ص ٢١٣ .

تهذیب شیخ طوسی : ج ٩ ص ١٧٦ ص ١٧٤ .

الدر النظیم ( نسخه خطّی ) ، به نقل مقدمه کتاب سلیم ( چاپ نجف ) : ص ١٥ .

خلاصه این حدیث تأیید همه کتاب سلیم است و آنچه ابان در اول کتاب از امام زین العابدین (ع) نقل کرده در اینجا از قول امام باقر (ع) از ابان نقل شده و تأیید سخن ابان و سلیم از لسان امام (ع) محسوب می شود ، و با توجه به اینکه این مطلب در پایان حدیث ٤٩ از کتاب سلیم است ، از جهتی تأیید خاصّ این حدیث سلیم نیز خواهد بود .

این بود آنچه از تأیید ائمّه علیهم السلام درباره سلیم و احادیث آن به ما رسیده است . همین افتخار سلیم را بس که نزد امامانمان شناخته شده بود و او را به نیکی یاد کرده اند و آنچه او نقل کرده تأیید فرموده اند .

........................................

منبع : کتاب اسرار آل محمّد علیهم السلام ( کتاب سلیم بن قیس هلالی ) - تألیف ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی ؛ ترجمه اسماعیل انصاری زنجانی خوئینی .

 





برچسب ها: ,,,,,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 22 مرداد 1393 توسط گمنام

بسم الله الرحمن الرحیم

بخش ششم

کتاب سلیم نزد غیر شیعه

تفکر آزادانه در بررسی تاریخ

کتاب سلیم در واقع حکایت تاریخ صحیح اسلام با سند متّصل از قول کسانی است که در متن قضایا حاضر بوده اند و به عبارت دیگر بیانگر قسمت های حسّاس از تاریخ مسلمین است که باعث تفرقه و اختلاف آنان گردیده ، همانطور که بیانگر فرقه ناجیه است. وظیفه مسلمان غیر متعصب آن است که همه کتب تاریخی و حدیثی اسلام را مورد مطالعه قرار دهد و فقط به آنچه اهل مذهبش نوشته اند اکتفا نکند ، تا شاید با کنار گذاردن پیش ساخته های ذهنی حقایق ناگفته برایش منکشف شود و نور هدایت از روزنه های تاریخ بر قلب او بتابد و ره توشه آخرت را با اطمینان خاطر آماده کند.

ضرورت این مطلب آنگاه بیشتر احساس می شود که بدانیم تاریخ ، به معنای حکایت امور واقعی و حقایقی است که خارج از ذهن بوقوع پیوسته و در آن فقط باید به صدق و کذب مورّخ توجّه کرد و هرگونه تعصّبی را کنار گذارد .

در این راستا ، باید مخالفین شیعه اثنا عشری نیز چنین باشند ، و به آنچه شیعه با اسناد معتبر نقل کرده توجّه کنند و بدون تعصّب آنها را مورد مطالعه قرار دهند . همانطور که علمای شیعه در جنبه های مختلف دینی ، کُتب مخالفین خود را نیز مورد مطالعه قرار داده و با استفاده از آنها حقیقت را عرضه نموده اند .

لذا کتاب سلیم بن قیس هلالی ، یه عنوان یک مرجع تاریخی و حدیثی با قدمت هزار و چهار صد ساله در عرصه تحقیقات اسلامی مورد توجّه علمای مسلمین بوده و اکنون نیز در بین مدارک تاریخی جای خاصّ خود را حفظ کرده و خواهد کرد .

نقل راویان غیر شیعه از سلیم

عدّه ای از علمای غیر شیعه ، کتاب سلیم و احادیث آن را نقل کرده اند . حتّی یکی از اسناد کتاب سلیم تماماً از بزرگان محدّثین نزد عامّه هستند که در اوّل نوع ((ب)) از نسخه های خطّی کتاب موجود است ، و هم اکنون بیش از ده نسخه خطّی به همین سند موجود است . متن سند چنین است :

(( محمّد بن صبیح بن رجا در دمشق به سال ٣٣٤ هجری ، از عصمة بن ابی عصمة بخاری ، از احمد بن منذر صنعانی در صنعا ، از عبدالرزاق بن همام ، از معمر بن راشد از ابان بن ابی عیّاش ، از سلیم بن قیس هلالی )) . ( به ص ١٤٠ همین کتاب مراجعه شود ) .

در این سند عبدالرزاق بن همام متوفّای سال ٢١١ از بزرگان محدّثین عامّه بشمار می آید و اکثر اصحاب حدیث شاگرد او بوده اند و کتاب معروف او به نام ((المصنّف)) در یازده جلد ، هم اکنون به عنوان یکی از مدارک معتبر عامّه در دسترس است . معمر بن راشد متوفّای سال ١٥٢ از بزرگان محدّثین عامّه است و مورد وثوق رجالیّین و تاریخ نویسان و محدّثین آنان است . (رجال نجاشی : ص ٢٦٨ رجال طوسی : ص ٢٦٧ و ٣١٥ . تنقیح المقال : ج ٢ ص ١٥٠ و ج ٣ ص ٢٣٤ . االغدیر : ج ١ص ٧٥ ، جامع الراوة : ج ٢ ص ٢٥٣ استقصاء الافحام : ج ١ص ٧٤٣ الذریعة : ج ٤ص ٢٥٠).

همچنین امثال ابن مردویه و حاکم حسکانی و خطیب خوارزمی و حموئی خراسانی و ابن شهاب همدانی و قندوزی از محدّثین عامّه ، و نیز ابن عقده و ابن فضّال از فطحیّه ، احادیث سلیم را نقل کرده اند .

از سوی دیگر عدّه ای از علما که بین شیعه و عامّه مورد اتفاق در وثاقت هستند تمام کتاب سلیم یا احادیث آن را نقل کرده اند . همچون ابوالطفیل و عمر بن ابی سلمه و ابراهیم بن عمر یمانی و نصر بن مزاحم و حسين بن حکم حِبَری و ابن ابی عمیر و ابن ندیم و ابراهیم بن محمّد ثقفی و شیخ مفید و مورّخ مسعودی و ابن شاذان . ( نام این راویان از سلیم مفصّلاً در بخش قبلی ذکر شد ) .

سخنان علما درباره کتاب سلیم بین شیعه و غیر شیعه

در اینجا گفتار پنج تن از خبرگان تاریخ و کتابشناسی ، در مورد اتفاق شیعه و عامّه بر اعتبار کتاب سلیک ذکر می شود :

علّامه سیّد شرف الدین می گوید : (( سلیم کتابی در موضوع امامت دارد که شیعه و عامّه از آن نقل می کنند )) . ( مؤلّفوا الشیعة فی صدر الاسلام : ص ١٦ ) .

حاج آقا بزرگ تهرانی می گوید : (( کتاب سلیم از کتاب های مرجع و اصول مشهور بین شیعه و عامّه است )) . ( الذریعة : ج ٢ص ١٥٣ ) .

علّامه امینی می گوید : (( سلیم کسی است که نزد شیعه و غیر شیعه به او و کتابش استناد می شود )) . ( الغدیر : ج ١ص ٦٦ ) . و نیز می گوید : (( کتاب سلیم از اصول مشهور و متداول از زمانهای قدیم است و نزد محدّثین شیعه و عامّه و تاریخ نویسان مورد اعتماد است ... و به همین جهت است که بسیاری از بزرگان عامّه همچون حسکانی از آن نقل کرده و به آن استناد نموده اند )) . ( الغدیر : ج ٢ص ٣٤ ) .

علّامه مرعشی نجفی می گوید : (( کتاب سلیم معروف است و نزد ما و اکثر عامّه مورد اعتماد است )) . ( احقاق الحق : ج ١ص ٥٥ ج ٢ص ٤٢١ ) .

علّامه موحّد ابطحی می گوید : (( کتاب سلیم کتابی مشهور بین شیعه و عامّه است )) . ((تهذیب المقال : ج ١ص ١٨٠)) .

اعتراف حسن بصری درباره کتاب سلیم

از آنجا که حسن بصری متوفّای سال ١١٠ از بزرگان محدّثین عامّه بشمار می آید و اسناد بسیاری از روایات آنان به او منتهی می شود ، ذکر سخن او درباره کتاب سلیم در اینجا بسیار بجا است که تفصیل آن چنین است :

ابان کتاب سلیم را به طور کامل بر حسن بصری عرضه کرد و برای او خواند . او همه مطالب را مورد تأیید قرار داد و گفت : (( در این کتاب حدیثی نیست مگر آنکه حق است و از افراد مورد اعتمادی از شیعیان علی بن ابی طالب (ع) و دیگران شنیده ام )) . ( به ص ١٩٥ ( سرآغاز کتاب سلیم ) همین کتاب مراجعه شود ) .

در پایان این بخش می توانیم نتیجه گیری کنیم که کتاب سلیم برای هر محقّقی در تاریخ و حدیث اسلامی لازم است و باید در تحقیقات اسلامی مورد استفاده قرار گیرد .

.......................................

منبع : کتاب اسرار آل محمّد علیهم السلام ( کتاب سلیم بن قیس هلالی ) - تألیف ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی ؛ ترجمه اسماعیل انصاری زنجانی خوئینی .

 

 





برچسب ها: ,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 22 مرداد 1393 توسط گمنام

بسم الله الرحمن الرحیم

بخش هفتم

بررسی جواب مناشقات درباره کتاب سلیم

روش بحث در جواب شبهات

در این فصل شبهات و اشکالاتی که در مورد کتاب سلیم مطرح شده و آنچه ممکن است به عنوان یک سؤال در ذهن خطور کند مورد نقد و بررسی قرار گرفته است . در جواب آنها از سخنان علمای گذشته و حاضر استفاده شده تا معلوم شود بی اساس بودن شبهات در طول زمانها در نظر بزرگان علما روشن بوده است . البته مطالبی هم به گفتار ایشان اضافه شده و سعی شده ریشه یابی عمیقی در این باره صورت گیرد .

برای فراگیری بحث نسبت به همه جوانب آن ، ترتیب زیر در نظر گرفته شده است :

یک . منشأ فکری در اشکالات .

دو . جواب شبهه جعل و تحریف که به همه کتاب مربوط می شود .

سه . بحث درباره ابن غضائری و کتابش ، که منشأ همه شبهات است .

چهار . بحث در دو اشکال معروف : روایت دالّ بر سیزده امام ، مسئله تکلّم محمّد بن ابی بکر با پدرش هنگام مرگ او .

از آنجا که در این بحث ، مناظره و مجادله شخصی مطرح نیست و غرض اصلی یک تحقیق علمی درباره کتاب و جواب از شبهات مربوطه است ، لذا فقط متن شبهات و اشکالات بدون ذکر نام گوینده آن مطرح خواهد شد . چنانکه امیرالمؤمنین (ع) می فرماید : (( دین خدا با اشخاص شناخته نمی شود ، بلکه با دلیل حق شناخته می شود . پس حق را بشناس تا اهل آن را بشناسی )) . ( بحارالانوار : ج ٦ص ١٧٨ ح ٧ ) .

اسامی علمایی که به شبهات جواب داده اند

اکثر کسانی که درباره سلیم و کتابش سخن گفته اند ، جواب اشکالات را هم به عنوان گوشه ای از این بحث متعرّض شده اند که ذیلا نام ایشان ذکر می شود :

یک . علّامه مجلسی اوّل در روضة المتّقین : ج ١٤ ص ٣٧١ .

دو . میرزای استر آبادی در منهج المقال : ص ١٥و ١٧١ .

سه . فاضل تفرشی در نقد الرجال : ص ١٥٩ .

چهار . شیخ حرّ عاملی در وسائل الشیعة : ج ٢٠ص ٢١٠ .

پنج . علّامه مجلسی در بحار : ج ٨قدیم ص ١٩٥ و ج ٢٢ ص ١٥٠ .

شش . وحید بهبهانی در تعلیقه بر منهج المقال : ص ١٧١ .

هفت . شیخ ابوعلی حائری در منتهی المقال : ص ١٥٣ .

هشت . علّامه میر حامد حسین در استقصاء الافحام : ج ١ص ٤٦٤ ، ٤٦٦ ، ٥١٤ ، ٥٥٤ ، ٥٨١ ، ٨٥٥ .

نُه . سیّد اعجاز حسین در کشف الحجب و الاستار : ص ٤٤٥ .

ده . سیّد خوانساری در روضات الجنات : ج ٣ص ٣٠ و ج ٤ ص ٧١ .

یازده . علّامه مامقانی در تنقیح المقال : ج ٢ص ٥٢ .

دوازده . علّامه سیّد محسن امین در اعیان الشیعة : ج ٥ص ٥٠ ، ج ٣٥ص ٢٩٣ .

سیزده . آیة الله خوئی در معجم رجال الحدیث : ج ٨ص ٢٢٠ .

چهارده . علّامه شیخ محمّد تقی تستری در قاموس الرجال : ج ٤ص ٤٥٢ .

پانزده . علّامه موحّد ابطحی در تهذیب المقال : ج ١ص ١٨٦ .

شانزده . حجة الاسلام سیّد علاء الدین موسوی در مقدمه بر کتاب سلیم .

منشأ فکری در اشکالات

با در نظر گرفتن عظمت کتاب سلیم و جایگاه علمی آن از روز اوّل تاکنون و توجّه خاصّ علما به آن ، شکی باقی نمی ماند که اشکال تراشی در مورد چنین کتابی و برخورد نامناسب با بزرگ ترین اصل از اصول چهارصد گانه شیعه ، مسلّماً منشأ خاصّی داشته و باید در صدد کشف آن باشیم . با دقّت در کیفیّت طرح اشکالات و شکل جواب دادن علما به آنها می توان یکی از پنج جهت زیر را به عنوان علّت این امر مطرح کرد :

یک . مطالعه نکردن دقیق کتاب و بی توجّهی به اهمیّت خاصّ آن در جنبه های علمی از نظر عقاید و تاریخ .

دو . اشتباه در مبانی و نظریّات علمی در معنای غلوّ و امثال آن ، و نیز اشتباه در فهم اصطلاحات رجالیین .

سه . مطرح کردن هر اشکالی به مجرّد خطور در ذهن بدون تعمّق در آن و بدون در نظر گرفتن اثر فرهنگی و اجتماعی آن از نظر لطمه به شخصیّت مؤلّف و درجه علمی کتاب و نیز ضرر هایی که از این ناحیه متوجه دین می شود .

چهار . ریشه اشکال تراشی ها در دشمنان اهل بیت علیهم السلام همان انگیزه عقیدتی است ، که آنان با هرچه موجب بالا رفتن ولایت باشد مخالفت می کنند و به نوعی به آن ضربه وارد می کنند .

مقابله دشمنان با این کتاب ، با توجّه به منزله خاصّ آن در معارف اهل بیت علیهم السلام ، یک مسئله طبیعی است و تعجّب ندارد . در واقع اشکال در کتاب سلیم نیست ، بلکه افشاگری علیه غاصبین خلافت ، آنان را وادار به اشکال تراشی در مورد کتاب سلیم کرده تا بتوانند لکّه های ننگ را ازدامان آنان بزدایند .

پنج . بعضی از اشکال کنندگان ، با آنکه از نظر اعتقادی با محتوای کتاب سلیم مخالف نیستند ، ولی مانند دشمنان با آن برخورد کرده اند و مطالبی نامناسب با شأن کتاب مطرح کرده اند . در مورد اینگونه اشخاص چند احتمال به نظر می رسد :

- بی توجّهی به مبانی اساسی عقاید شیعه و مطالب ریشه ای آن .

- عادت غلط به قبول آنچه بین شیعه و غیر شیعه مورد قبول است و ردّ آنچه شیعه به تنهایی نقل کرده است . روش اشتباهی که موذیانه از طرف دشمنان القا شده و عدّه ای ناخودآگاه بدام عادت کرده اند . البته این کار در مناظره جای خود دارد ، ولی نباید در ترسیم مبانی عقیدتی برای خود شیعه نفوذ کند .

- تقیّه از مخالفین و اظهار عدم موافقت با کتاب سلیم از سوی کسانی که بر جان خود خوف داشته اند و با این اظهار غیر واقعی توانسته اند اصل کتاب یا نسخه هایی از آن را از شرّ دشمنان حفظ کنند . دلیل بر این احتمال آن که عدّه ای از کسانی که درباره کتاب سلیم مناقشه کرده اند در کتاب های اعتقادی یا فتوایی خود به احادیث آن استناد کرده اند .

با توجّه به ریشه های فکری که ذکر شد می بینیم اشکال کنندگان بصور مختلفی با کتاب برخورد کرده اند . بعضی اشکالاتی را مطرح کرده اند ولی خودشان اقرار کرده اند که چنین مطلبی حقیقتا اشکال نیست ، و بعضی گفته اند کتاب در مجموع مورد اطمینان است چرا که احادیث آن در کتب معتبر موجود است ، و بعضی هم با آنکه اشکالاتی مطرح کرده اند ولی در کتب فتوایی و اعتقادی خود به مطالب کتاب استناد کرده اند و عملا نشان داده اند که به کتاب سلیم اعتماد دارند .

نسبت جعل و تحریف به کتاب و جواب آن

یکی از شبهاتی که در رابطه با کتاب سلیم مطرح شده نسبت تحریف و کم و زیادی و حتّی جعل است .

علمای بزرگ متعرّض بطلان این ادعای بی اساس شده اند که مجموع گفته هایشان چنین است : ( روضة المتّقین : ج ١٤ ص ٣٧٢ . نقد الرجال :  ص ١٥٩ . منهج المقال : ص ١٧١ . وسائل الشیعة : ج ٢٠ص ٢١٠ . معجم رجال الحدیث : ج ٨ص ٢٢٥ . تهذیب المقال : ج ١ص ١٨٦) .( مطالعه اوّل تا آخر کتاب سلیم در حکم به صحّت آن کافی است و در این کتاب مطلب خاصّی که دلالت بر جعل یا تحریف کند وجود ندارد . نمونه هایی هم که به عنوان اشکال مطرح شده هرگز دلالت بر جعل و تحریف در کتاب ندارد ، و خلاصه هیچ دلیلی بر جعل در این کتاب نمی توان پیدا کرد . گذشته از اینکه نقل احادیث کتاب سلیم در طول چهارده قرن توسط علمای شیعه دلیل روشنی است بر اینکه کتاب از هرگونه جعل و تحریفی به دور است ، وگرنه این طور مورد توجّه واقع نمی شد )) .

آیا علمای شیعه که در طول چهارده قرن کتاب سلیم را تأیید و از آن نقل کرده اند در صدد تأیید کتابی جعلی بوده اند ؟ آیا نه چنین است که می خواسته اند نمونه ای از میراث علمی مذهب شیعه را در معرض دید جهانیان قرار دهند ؟ آیا با چنین هدفی ، کتاب جعلی یا تحریف شده ای را عرضه می کنند ؟ آیا در طول هزار و چهارصد سال واقعا هیچکس متوجه این مطلب نشده است ؟

برای روشن شدن کامل مطلب می توان چنین گفت : ادعای جعل و تحریف فقط برای ایجاد شکّ و تردید در عظمت کتاب سلیم مطرح شده است . چنین ادعایی بدون ذکر هیچ دلیلی که بتواند حتّی گوشه ای از آن را ثابت کند از نظر علمی توجیهی جز این ندارد .

با توجّه به این همه ناقلین احادیث سلیم و اعتبار کتاب نزد علمای شیعه و نقل آن با اسناد معتبر و صحیح از ابن اذینة ، بسیار خنده آور است که گفته شود کسی کتاب سلیم را جعل کرده و آن را به ابن اذینة نسبت داده است . جالبتر آنکه نسبت دهندگان جعل به کتاب سلیم ، در سخن خود نیز اختلاف دارند : یکی جعل کتاب را به ابان نسبت داده و دیگری به ابن اذینه ، و یکی از آنان گفته : در دنیا مردی که نامش سلیم باشد اصلاً وجود نداشته است !!!! و این حاکی از یک تلاش مذبوحانه در تخریب حیثیّت علمی کتاب است .

به عنوان یک ریشه یابی در جواب از نسبت جعل و تحریف باید پرسید : کدام یک از احادیث کتاب سلیم بوی جعل یا تحریف دارد ؟ و کدام حدیث آن باعقاید شیعه منافات دارد؟ محتوای کتاب سلیم جز مسائل ریشه ای از اعتقادات شیعی چیز دیگری نیست . اگر کسی در مطالب کتاب سلیم شکّ دارد مسلّماً مطالب امثال کتاب کافی را هم منکر خواهد بود . بنابراین ریشه مسئله را در عقاید نادرست اشکال کننده باید جستجو کرد نه در مطالب کتاب سلیم !

از سوی دیگر کتاب سلیم یک مدرک تاریخی اصیل و معتبر است که وقایع سقیفه و بعد از آن را برای ما حکایت می کند . مخالفت برخی مطالب آن با منقولات طبری و امثال آن دلیل بر جعل و تحریف در کتاب سلیم نیست ، بلکه دلیل بر وجود جعلیّات و تحریفات در تاریخ طبری و امثال آن است ، که راه تشخیص آن کتاب سلیم و نظائرش است.

عجیب تر از همه اینکه اشکال کننده نسبت ((زندیق)) و ((کافر)) به جاعل فرضی کتاب داده است !!! غافل از اینکه معنای این سخن وجود مطالب دالّ بر کفر در کتاب سلیم است ، و در نتیجه گوینده این سخن به همه علمایی که در طول چهارده قرن مطالب کتاب سلیم را نقل کرده اند و آنها را قبول کرده اند نسبت کفر داده است !!؟

آیا بهتر نیست این نسبت را به کسی بدهیم که بدون مدرک و دلیل ، چنین اهانت بزرگی به بزرگان علمای شیعه می نماید ؟! آیا در عصر حاضر به کسی که در صدد تحمیل نظر خود باشد و نظر علمای چهارده قرن را نادیده بگیرد ، به عنوان صاحب یک روش فرسوده و رنگ باخته نگاه نمی کنند ؟ آری تعجّب از کسی است که در دنیای علم که یک کلمه بدون دلیل متقن پذیرفته نمی شود اینگونه گستاخانه قلم فرسایی کند و متوجه عواقب سخن خویش نباشد .

اکنون نوبت اشاره به سخن گروه دیگری است که گفته اند :

(( باید آنچه سلیم به تنهایی نقل کرده بر مدارک دیگر هم عرضه کرد تا صحیح آن را از غیر صحیح تشخیص داد )) .

اگر منظور از این گفته آن است که در اعتبار کتاب و احادیث آن شکّ داشته باشیم ، بازگشت این سخن به همان مطالب بالا است و آنچه در عظمت کتاب در طول چهارده قرن نقل شد در جواب این سخن کافی است چرا که همه آنها دالّ بر اعتبار مجموع کتاب سلیم است .

اضافه بر آنکه اگر بگوئیم : (( آنچه از کتاب سلیم که مؤیّدی داشته باشد قبول می کنیم )) . در واقع به غیر سلیم اعتماد کرده ایم ، و نتیجه کلام بی اعتباری کتاب سلیم خواهد بود . در قسمتهای گذشته ثابت شد که در اعتبار اصل کتاب سلیم هیچگونه شکّی نیست تا احتیاج به تطبیق آن بر مدارک دیگر باشد .

ولی اگر منظور این است که اگر کسی در محتوای کتاب سلیم شکّ دارد می تواند مطالب آن را بر سایر مدارک معتبر تطبیق دهد تا مطمئن شود ، و یا منظور این باشد که در صورت تعارض مطالب کتاب سلیم با کتب دیگر باید به مدارک دیگر هم مراجعه کرد و پس از دقّت لازم نظر نهایی را اعلام کرد ، نه آنکه فوراً مطلب کتاب سلیم کنار گذاشته شود ، اگر منظور یکی از این دو جهت باشد درست است ، و این مطلبی است که در همه مدارک حدیثی و تاریخی جاری است .

بررسی درباره ابن غضائری

ابن غضائری اوّل کسی است که در مورد کتاب سلیم اشکال مطرح کرده ، و آنانکه بعد از او آمده اند سخن او را نقل کرده اند و مطلبی غیر از گفته او بچشم نمی خورد . قبل از هر چیز باید خود ابن غضائری و کتاب رجال منسوب به او مورد بررسی قرار گیرد و مشخص شود که اشکال از لسان چه کسی صادر شده و از کجا نشأت گرفته است .

ابن غضائری کسی است که گفته هایش در کتاب رجال منسوب به او از نظر علمای رجال قابل اعتماد نیست ، و این مطلب در چهار جنبه قابل بررسی است :

الف .نسبت کتاب رجال به نام ((ضُعَفَاء)) به ابن غضائری ثابت نیست ، چرا که نسخه کتاب مزبور را سیّد جمال الدین ابن طاووس در قرن هفتم برای اولین بار پیدا کرده است و تا آن روز نامی از آن دیده نمی شد . حتّی شیخ طوسی و نجاشی که در صدد معرفی کتب شیعه بوده اند کتابی به این نام برای ابن غضائری نقل نکرده اند . بلکه صریح کلام شیخ طوسی در کتاب فهرست آن است که دو کتاب ابن غضائری در رجال بدست ورثه او از بین رفته است .

جالبتر اینکه ابن طاووس فقط مطالب آن کتاب را در کتاب (( حل الاشکال )) خود آورده است ، ولی از اصل کتاب           (( ضعفاء از زمان او تا امروز نیز خبری نیست ، و کسی نسخه ای از آن نیافته است )) .

از سوی دیگر ابن طاووس تصریح کرده که فقط به عنوان نقل محتوای آن اقدام به آوردن مطالب آن در کتاب خود نموده و از نظر اعتبار کتاب ((ضعفاء)) و مطالب آن ضمانتی نداده است . بلکه صریحا گفته که این کتاب به ابن غضائری نسبت داده می شود و از صحّت نسخه شانه خالی کرده است . ( فهرست شیخ طوسی : ص ١ . الذریعة : ج ٤ ص ٢٨٨ و ٢٨٩ ) .

ب . کتاب ((ضعفاء)) منسوب به ابن غضائری سرتاسر تضعیف بزرگان علمای شیعه است که مشهور به تقوی و دقّت در نقل و صحّت در عقاید بوده اند . و پیدا است که کتاب مذبور جعلی بوده و جاعل آن به انواع مختلفی درصدد ضربه زدن به رجال شیعه و در نتیجه به روایات شیعه بوده است .

اگر ابن غضائری آن عالم مشهور شیعه باشد ساحت او مبرّا از چنین اقدامی است و او بزرگ تر از آن است که نسبت به استوانه های علمی دین ما چنین هتک حرمت هایی بنماید ، و نسبت چنین کتابی به او در درجه اوّل اهانتی به خود او بشمار می آید . لذا هیچکس نتواتسته است نسبت این کتاب را به او ثابت کند . ( الذریعة : ج ٤ص ٢٩٠ ) .

ج . حاج آقا بزرگ تهرانی می گوید : ظاهر این است که مؤلّف حقیقی رجال ابن غضائری ، یکی از معاندین نسبت علمای شیعه بوده است و می خواسته به هر صورت نسبتهای ناروا به آنان دهد . لذا این کتاب را تألیف کرده و برخی گفته های ابن غضائری را به آن وارد کرده تا از این راه سخنان ناروای خود را اعتبار دهد . ( الذریعة : ج ١٠ص ٨٩ . المشیخة : ص ٣٦ ) .

بنابراین بجای اینکه بگوییم کتاب سلیم جعلی است ، باید بگوییم کتاب ابن غضائری جعلی است و بدست مخالفین جعل شده و به ابن غضائری نسبت داده شده تا بدین وسیله به امثال کتاب سلیم و سایر مدارک و رجال شیعی ضربه زده شود . ( معجم رجال الحدیث : ج ١ص ١٠٢ ) .

با یک دقّت نظریّات روشن خواهد شد که سبک رجال ابن غضائری به سبک کتب رجالی عامّه شباهت دارد و به همان اندازه روش تألیف آن از کتب رجالی شیعه فاصله دارد .

د . بر فرض ثبوت کتاب رجال ، نظریّات موجود در کتاب منسوب به ابن غضائری مورد اعتنا نیست چرا که فوراً اقدام به تضعیف می کرده و نسبت به بزرگان شیعه شناخت درستی نداشته است ، و کم تر کسی از اشکال تراشی او در امان مانده است . اگر بنا باشد به گفته های او اعتنا کنیم باید اکثر کتابهای حدیثی مشهور را منذر بگذاریم .

از سوی دیگر او بسیاری از آنچه اشکال حساب نمی شود را مایه نقد قرار داده ، و به عبارت دیگر مبانی او از نظر رجالی مورد قبول نیست . لذا اکثر گفته هایش با سخن دیگران مخالف است و هرکس آن را دیده ردّ کرده است . ( الرواشح السماویّة : ص ١١١ . تنقیح المقال : ج ١ص ٥٧ و ج ٢ص ٥٣ . فرائد الاصول ص ٣٣٤ . اعیان الشیعة : ج ٥ ص ٥٠ . تهذیب المقال : ج ١ص ٨٦ ) .

اشکال ابن غضائری و جواب آن

در این بخش کلام ابن غضائری را در اشکال به کتاب سلیم نقل می کنیم و از جوانب مختلف به جواب آن می پردازیم .

ابن غضائری می گوید :

(( کتاب سلیم جعلی است ، و بر این مدّعا علاماتی است که بر آن دلالت دارد . از جمله اینکه محمّد بن ابی بکر هنگام مرگ پدرش او را موعظه کرده است ، و از جمله آنکه امامان سیزده نفرند ، و غیر این دو مطلب . سند های این کتاب مختلف است که گاهی به روایت عمر بن اذینه از ابراهیم بن عمر صنعانی از ابان بن ابی عیّاش از سلیم است ، و گاهی عمر از ابان بدون واسطه نقل می کند )) . ( خلاصة الاقوال : ص ٨٣ ) .

جمله (( سند های این کتاب مختلف است ... )) در کلام ابن غضائری به عنوان اشکال مطرح نیست ، بلکه فقط خواسته بگوید این کتاب به طرق مختلف نقل شده و فقط یک سند ندارد . مویّد این مطلب کلمه (( و غیر این دو مطلب )) است که قبل از جمله مزبور آمده ، و با این کلمه اشکالات پایان یافته است .

بنابراین مجموع سخن ابن غضائری در دو اشکال خلاصه می شود :

یک . وجود جمله ای در کتاب سلیم که دلالت بر سیزده امام داشته باشد .

دو . تکلّم محمّد بن ابی بکر با پدرش هنگام مرگ با کمی سنّ او .

جواب از هر دو اشکال ابن غضائری در دو مرحله مطرح می شود :

مرحله اوّل : حدّ اشکال

دو اشکالی که ابن غضائری مطرح کرده و بر فرض اینکه مورد قبول باشد دلالتی بر جعلی بودن کتاب ندارد ، و نهایتا اشکالی بر یک یا دو حدیث کتاب است . در اینجا بهتر است به کلام دو نفر از اهل فنّ توجّه کنیم :

علّامه مجلسی می گوید : (( چنین اشکالی باعث اشکال در اصل کتاب نمی شود ، چرا که کم تر کتابی از این نوع اشکالات خالی است )) . ( بحارالانوار : ج ٢٢ص ١٥٠ ) .

آیة الله خوئی می گوید : (( وجود مطلب نادرستی ( بر فرض قبول ) در یک یا دو مورد از کتابی ، دلیل بر جعلی بودن آن نمی شود ، چرا که بیش از آنچه درباره کتاب سلیم ذکر شده در اکثر کُتُب ... یافت می شود )) . ( معجم رجال الحدیث : ج ٨ص ٨٢٥ ) .

مرحله دوّم : جواب اشکال

دو اشکالی که ابن غضائری به کتاب سلیم نسبت داده درست نیست ، و اصل چنین اشکالاتی ثابت نیست تا به وسیله آن بر کتاب سلیم اشکال شود . بقیه این فصل در بیان این مطلب است :

اشکال سیزده امام و جواب آن

در کتاب سلیم جمله ای که صریحا دلالت بر سیزده امام داشته باشد وجود ندارد . همه کسانی که با این اشکال بر خورد کرده اند تصریح نموده اند که جمله ای حاکی از این مطلب در اوّل تا آخر کتاب سلیم نیافته اند و منشأ این ادّعا را دقّت نکردن در عبارت و ملاحظه نکردن اوّل تا آخر حدیث و عدم توجّه به محتوای کلی کتاب سلیم دانسته اند . برای روشن شدن این مطلب ، باید سه جنبه کاملا روشن شود :

اوّل : کتاب سلیم به اثبات امامت دوازده امام علیهم السلام مشهور است .

این کتاب از قرن اوّل هجری تا کنون به وجود احادیث درباره امامت دوازده امام علیهم السلام در آن مشهور است . چنانکه مورّخ مسعودی از قرن چهارم پ محدّث نعمانی از قرن پنجم و ابن شهر آشوب از قرن ششم و علّامه مجلسی و دیگران به این مطلب اشاره نموده اند . ( التنبیه و الاشراف : ص ١٩٨ . غیبت نعمانی : ص ٦١ . مناقب ابن شهر آشوب : ج ١ص ٢٩٤ . بحار : ج ٥٣ ص ١٢٢ . روضات الجنات : ج ٧ص ١٣١ ) .

با توجه به این مطلب ، نسبت سیزده امام به چنین کتابی بسیار جای تعجّب خواهد بود ! اضافه بر اینکه مشهور بودن کتاب سلیم به عنوان یکی از مدارک معتبر شیعه دوازده امامی ، و آنچه از سخنان علمای شیعه در طول چهارده قرن در تأیید کتاب سلیم و نیز نقلهای آنان از این کتاب ذکر شد ، دلیل روشنی است بر اینکه اگر حدیثی در رابطه با اثبات سیزده امام در این کتاب وجود داشت عوام شیعه آن را ردّ می کردند و کتاب را کنار می گذاشتند تا چه رسد به علمایی که بدان استناد کرده اند .

دوّم : بیست و چهار مورد از کتاب سلیم از احادیث معروف شیعه در اثبات امامت دوازده امام علیهم السلام بشمار می آید که در کتب حدیثی نیز نقل شده است . این موارد در احادیث : ١ ، ١٠ ، ١١ پنج مورد ، ١٤ ، ١٦ ، ٢١ ، ٢٥ پنج مورد ، ٣٧ ، ٤٢ دو مورد ، ٤٥ ، ٤٩ ، ٦١ دو مورد ، ٦٧ ، یک مورد ، ٧٧ یک مورد است . ( به صفحات ٢٠٣ ، ۲۷۳ ، ۲۹۴ ، ۲۹۶ ، ۲۹۸ ، ۲۹۹ ، ۳۱۱ ، ۳۴۶ ، ۳۶۸ ، ۴۰۰ ، ۴۲۸ ، ۴۲۹ ، ۴۳۰ ، ۴۳۲ ، ۴۳۳، ۵۰۶ ، ۵۲۳ ،۵۲۶ ، ۵۵۰ ، ۵۷۶ ، ۶۱۱ ، ۶۱۲ ، ۶۳۴ ،۶۵۷ از همین کتاب مراجعه شود).

با مطالعه این ٢٤ مورد که صراحت کامل در اثبات امامت دوازده امام و انحصار عدد ایشانبر دوازده نفر و نام بردن ایشان در چند مورد و نفی هرگونه زیادی یا کمی از عدد دوازده دارد معلوم خواهد شد که نسبت سیزده امام به کتاب سلیم خنده آور است ، و از نظر علمی و عرفی چنین نسبتی نمی تواند معقول باشد . بخصوص آنکه تعیین نشده این سیزده امام منطبق بر کدام مذهب است که در هیچ زمان و مکان پیرو ندارد و کسی به آن قائل نشده است ؟ این سیزده نفر بر چه کسانی منطبق است که نه در کتاب سلیم و نه در جای دیگر نام و نشانی از نفر سیزدهم نیست ؟ مذهب زیدی هم که امامت را بعد از امام زین العابدین (ع) برای زید قائل است ، بعد از زید تا امروز بیش از ده ها امام داشته اند و هرگز بقیه دوازده امام علیهم السلام را قبول ندارند . بنابراین با نسبت دادن این مطلب به یک نفر زیدی مذهب مشکلی حل نمی شود ، و ما در دنیا مذهبی نداریم که به امامت دوازده امام علیهم السلام به اضافه زید معتقد باشد .

سوّم : موردی که دلالت بر سیزده امام داشته باشد اصلاً در کتاب سلیم وجود ندارد و منشأ اشکال ، تصحیف و اشتباه در ادای یک کلمه و یا ضمیر است .

با توجّه به اینکه ابن غضائری ، مورد کلمه (( سیزده امام )) را در کتاب سلیم معیّن نکرده ، احتمال می رود منظور او یکی از سه مورد زیر باشد :

یک . در حدیث ١٦ به نقل از کتاب راهبی که در راه صفّین با امیرالمؤمنین (ع) ملاقات کرد چنین نقل می کند : (( در آن کتاب نام سیزده نفر از فرزندان حضرت اسماعیل بن ابراهیم را ذکر کرده است .... احمد رسول الله که نامش محمّد است ... سپس برادرش صاحب پرچم ... و سپس یازده امام ... )) . ( به ص ٣٦٨ همین کتاب مراجعه شود ( پیشگوئی های حضرت عیسی (ع) درباره پیامبر و امامان علیهم السلام ) .

دو . در حدیث ٢٥ از پیامبر (ص) نقل کرده که فرمود : (( مقصود از ایشان سیزده نفر است : من و برادرم و یازده نفر از فرزندانم )) . ( به ص ٤٣٢ ( نامه ها و مراسلات امیرالمؤمنین (ع) و معاویه در صفّین )  همین کتاب مراجعه شود ) .

سه . در حدیث ٤٥ از پیامبر (ص) نقل کرده که فرمود : (( بدانید که خداوند نظری به اهل زمین کرد و از بین آنان دو نفر را انتخاب کرد : من ... و دیگری علی بن ابی طالب ... بدانید که خداوند نظر دوّمی کرد و بعد از ما دوازده جانشین از اهل بیتم انتخاب کرد و آنان را یکی پس از دیگری برگزیدگان امّتم قرار داد )) . ( به ص ٥٥١ ( اواخر حدیث ٤٥ ، اهانت مردی از قریش به اهل بیت علیهم السلام ) .

دو عبارت اوّل جای اشکال نیست چرا که به تصریح متن حدیث ، خود پیامبر (ص) با دوازده امام علیهم السلام در نظر گرفته شده است ، که طبعا سیزده نفر می شود .

بنابراین تنها عبارتی که در کتاب سلیم به عنوان دلالت بر سیزده امام باید مورد بررسی قرار گیرد جمله سوّم است . خلاصه اشکال هم به این نکته منتهی می شود که ضمیر ((نا)) ( یعنی ما ) در کلمه ((بعدنا)) ( یعنی بعد از ما ) به پیامبر و امیرالمؤمنین علیهما السلام بر می گردد ، و دوازده نفر بعد از ایشان به معنای سیزده امام خواهد بود .

با توجه به آنچه تاکنون ذکر شد جواب از این اشکال در یکی از دو جهت خلاصه می شود :

جهت اوّل : ملاحضه سابقه هزار و چهارصد ساله کتاب و نسخه برداری های مختلف در شهر های دور از یکدیگر ، و با توجّه به اینکه هیچگونه تصریحی در این جمله بر سیزده امام وجود ندارد و تمام اشکال در تغییر عبارت از ((بعدی)) به ((بعدنا)) منحصر شده ، و این کلمه هم از نظر لفظ و هم از نظر معنی قابل اشتباه هست ؛ با در نظر گرفتن همه این جهات اطمینان حاصل می شود که این اشتباه یا از خود سلیم و یا از روای و یا از نویسنده نسخه ای هنگام شنیدن یا نوشتن سرزده .

مؤیّد این مطلب ، استفاده از ضمیر ((ی)) در دنباله جمله در کلمه ((اهل بیتی)) و ((امّتی)) است که نشان می دهد در ((بعدنا)) هم ضمیر ((ی)) بوده و اشتباها ((نا)) نوشته شده است .

از سوی دیگر این احتمال نیز بجاست که تصحیف و اشتباه در کلمه ((اثنا عشری)) باشد . یعنی ((بعدنا)) به همان صورت باقی باشد و منشأ این اشتباه را در این بدانیم که بجای یازده نفر اشتباهاً دوازده نفر نوشته شده و مقصود راوی همان دوازده امام است که اعتقاد شیعه است .

جهت دوّم : منشأ اشکال بی توجّهی راویان به عبارت بوده است . به این معنی که راوی بطور واضح می خواسته با ذکر این حدیث امامت دوازده امام علیهم السلام را اثبات کند ، ولی هنگام ادای مطلب از شکل عبارت پردازی خود غافل شده و متوجه نشده که ضمیر ((ما)) با ((دوازده نفر)) منافات پیدا می کند .

به عبارت دیگر ، راوی این حدیث را فقط برای اثبات دوازده امام علیهم السلام آورده و اگر کوچک درست احتمالی می داد که از کلامش غیر این معنی فهمیده می شود ابتدا خود او در گفتن مطالب توقّف می کرد . بنابراین با هدف اثبات دوازده امام علیهم السلام فقط جمله را به شکل نامناسبی بکار برده بطوریکه امکان سوء استفاده از آن ایجاد شده است .

و باز به عبارت دیگر ، با توجّه به اینکه مؤلّف کتاب یک نفر معیّن یعنی سلیم بن قیس است ، و ناقل آن هم یک نفر معیّن یعنی ابان بن ابی عیّاش است ، و هر دو از اوّل تا آخر کتاب را در نظر داشته اند و با آن همه روایات مربوط به دوازده امام علیهم السلام امکان ندارد در یک مورد خواسته باشند سیزده امام را ثابت کنند ، با توجّه به این مطلب پیداست که اشکال کننده با حالت عنادی که بخود گرفته و از یافتن هر اشکالی در کتاب عاجز شده ، در آخرین تلاش خصمانه خود یک کلمه پیدا کرده و با این تکلّفات خواسته اشکالی و ضربه ای بر کتاب وارد کند ، و گرنه بی اساس بودن این اشکال بسیار روشن است .

امثال این مطلب در کتابهای معتبر دیگر نیز موجود است و هیچکس در آن کتابها اشکال را بدینصورت مطرح نکرده و نگفته است در آن کتابها حدیثی دالّ بر سیزده امام موجود است زیرا چنین اشکالی به کتاب های اصیل و معروف شیعه خنده آور است ، و اکثرا در اثر سقط کلمه ای اشتباه در نسخه برداری بوجود آمده است و با مراجعه به مدارک و متون دیگر به عنوان یک اصلاح کتابتی تلقّی می شود .

ذیلا به چند نمونه اشاره می کنیم :

یک . در کافی از پیامبر (ص) کرده که فرمود : (( من و دوازده نفر از فرزندانم و تو ای علی مایه ثبات زمین هستیم ... و وقتی دوازده نفر از فرزندانم از دنیا رفتند زمین اهل خود را فرو می برد )) . ( کافی : ج ١ص ٥٣٤ ح ١٧ ) .

در این حدیث پیداست که یا کلمه ((از فرزندانم)) اشتباها وارد حدیث شده یا ((دوازده نفر)) اشتباها بجای ((یازده نفر)) آمده است ، و منشأ آن فقط یک اشکال ناشی از عدم توجّه در نقل عبارت است ، نه اینکه می خواسته سیزده امام را ثابت کند . و لذا همین حدیث در اصل ابوسعید عصفری بدون کلمه ((از فرزندانم)) آمده است . ( اصل ابوسعید عصفری : ص ١ ) .

دو . در مورد دیگری از کافی از پیامبر (ص) نقل می کند که فرمود : (( از فرزندانم دوازده نفر نقیب نجیب هستند که به آنان الهام می شود ، و آخر آنان قائم (عج) است )) . ( کافی : ج ١ص ٥٣٤ ح ١٨) .

در این حدیث کلمه ((دوازده نفر)) با کلمه ((فرزندانم)) مناسبت ندارد ، زیرا از دوازده امام ، حضرت امیرالمؤمنین (ع) از فرزندان پیامبر (ص) نیست . ولی این اشتباه فقط در الفاظ است و منظور روای مشخص است . لذا همین حدیث عینا در کتاب ابوسعید عصفری با لفظ ((یازده نفر)) آمده (اصل ابوسعید عصفری) ص ١ ) . که اشکال را بر طرف می کند .

سه . در کافی در روایت دیگر از جابر روایت کرده که خدمت حضرت زهرا (س) وارد شدم در حالیکه نزد آن حضرت لوحی بود و در آن اسامی جانشینان از فرزندان آن حضرت بود و من دوازده نفر را شمردم )) . ( کافی : ج ١ ص ٥٣٢ ح ٩).

در این حدیث نیز کلمه (( از فرزندان آن حضرت )) با دوازده نفر مناسبت ندارد چرا که امیرالمؤمنین (ع) از فرزندان حضرت زهرا (س) نیست ، ولی در اینجا نیز اشتباه فقط در عبارات است و مقصود روشن است . لذا همین حدیث عینا در اکمال الدین و عیون الاخبار و خصال بدون کلمه (( از فرزندان آن حضرت)) نقل شده است . ( اکمال الدین : ص ٣١١ ح ٣ . عیون الاخبار : ج ١ص ٣٧ ح ٦ . خصال : ب ٢ح ٤٢ ) .

چهار . در کافی در حدیث دیگری از امام باقر (ع) نقل می کند که فرمود : (( دوازده امام از آل محمّد علیهم السلام همگی با ملائکه تماس دارند و از فرزندان پیامبر (ص) و علی بن ابی طالب (ع) هستند )) . ( کافی : ج ١ص ٥٣٣ ح ١٤ ) .

در این حدیث کلمه ((دوازده امام)) با عبارتِ ((از فرزندان علی بن ابی طالب علیهم السلام)) مناسبت ندارد . ولی منشأ این اشتباه هم یک غفلت در عبارت است ، چنانکه همین حدیث در کتاب خصال و عیون الاخبار به این عبارت آمده است : (( همه آنان بعد از پیامبر (ص) با ملائکه ارتباط دارند ، و علی بن ابی طالب (ع) هم از ایشان است )) ( عیون الاخبار : ج ١ص ٤٦ ح ٢٤ . خصال : ب ١٢ ح ٤٩ ) ، و در این عبارت اشکالی پیش نمی آید .

با توجّه به آنچه ذکر شد واضح می شود که وجود حدیثی در کتاب سلیم که امامت سیزده امام را ثابت کند به کلی منتفی است ، و از نظر علمی نسبت چنین مطلبی به کتاب سلیم - که به عنوان یکی از ارکان علمی شیعه و مدارک معتبر در اثبات دوازده امام علیهم السلام شناخته شده - خنده آور و فاقد ارزش علمی است ، و روشن است که به عنوان اشکال تراشی و ضربه زدن به حیثیّت کتاب ، عمدا به میان آورده شده است .

اشکال تکلّم محمّد بن ابی بکر با پدرش و جواب آن

خلاصه اشکال این است که محمّد بن ابی بکر چگونه در سنین کودکی هنگام مرگ پدرش آن سخنان مفصّل را با او گفتگو کرده و او را موعظه کرده است ، و این مطلبی است که در حدیث ٣٧ کتاب سلیم آمده است .

خلاصه جواب هم این است که حدیث مزبور از اوّل تا آخرش صحیح و بدون اشکال است و هیچگونه تصحیف یا تحریف یا خلطی در آن راه ندارد و از متقن ترین احادیث کتاب است ، و قرائن داخلی و خارجی بسیاری به عنوان تأیید دارد ، و سنّ محمّد بن ابی بکر یک مسئله اختلافی است و در مدارک مختلف سنّ او متفاوت نقل شده است .

برای روشن شدن بیشتر ، ابتدا خلاصه ای از حدیث ٣٧ تقدیم می گردد تا معلوم شود سلیم در نقل این حدیث که مطالب مهمّی در بر دارد ، دقّت بیشتری بکار برده و محکم کاری های لازم را نموده است . ملخّص حدیث چنین است :

سلیم بن قیس می خواسته بداند که پنج نفر اصحاب صحیفه ملعونه ، هنگام مرگ چه حالی داشته اند ، و در آن ساعت حسّاس که بسیاری از حقایق بر زبان جاری می شود چه گفته اند .

اصحاب صحیفه ابوبکر و عمر و معاذ بن جبل و ابوعبیدة بن جراح و سالم مولی ابی حذیفه هستند که در حجة الوداع در کعبه پیمان نامه ای امضا کردند که پس از پیامبر (ص) تا آنجا که قدرت دارند نگذارند خلافت به اهل بیت علیهم السلام برسد .

سلیم ، به دنبال هدف مذکور با سه نفر به این ترتیب ملاقات کرد : عبدالرحمان بن غنم پدر زن معاذ بن جبل ، محمّد پسر ابوبکر ، امیرالمؤمنین (ع) .

ابن غنم از احوالات سه تن از اصحاب صحیفه یعنی معاذ و ابوعبیدة و سالم خبر داد که هنگام مرگ چه کرده اند و چه گفته اند . خلاصه سخن ابن غنم این است که معاذ هنگام مرگ پس از جزع و فزع گفته که پیامبر و امیرالمؤمنین علیهما السلام را می بیند که او و چهار نفر دیگر اصحاب صحیفه را به آتش بشارت می دهند !

ابن غنم می گوید : از سخن معاذ تعجّب کردم و آشفته شدم و در سفر حجّ با کسانی که در مرگ ابوعبیدة و سالم حاضر بودند ملاقات کردم و آنها هم خبر دادند که آن دو نفر هنگام مرگ نظیر سخنان معاذ را گفته اند .

سلیم ، پس از ابن غنم سراغ محمّد بن ابی بکر رفت و درباره مرگ ابوبکر از او سؤال کرد . محمّد بن ابی بکر آنچه هنگام مرگ پدرش واقع شده بود با تمام جزئیّات توضیح داد و گفت که پدرش نیز هنگام مرگ نظیر سخنان آن سه نفر را گفته است .

و نیز محمّد بن ابی بکر به سلیم خبر داد که آنچه خودش و عبدالله بن عمر از ابوبکر و عمر شنیده بودند به امیرالمؤمنین (ع) خبر داده و آن حضرت فرموده است که پیامبر (ص) قبل از رحلتش و بعد از آن در عالم خواب به آن حضرت همین خبر را داده است .

بعد از شهادت محمّد بن ابی بکر در مصر ، سلیم با امیرالمؤمنین (ع) ملاقات کرد و آنچه محمّد بن ابی بکر گفته بود به آن حضرت خبر داد ، و حضرت فرمود : (( محمّد راست گفته است خدا او را رحمت کند )) .

این بود خلاصه واقعه ای که سلیم در حدیث ٣٧ نقل کرده ، و بسیار مناسب است خواننده گرامی یکبار عین حدیث را در متن کتاب بدقّت مطالعه کند تا آنچه بعد از این در جواب اشکال گفته می شود روشن تر باشد .

در متن این حدیث قرائن بسیاری بر صدق وجود دارد ، همانطور که مؤیّداتی در کتب حدیث و تاریخ هست که ذیلا ذکر می شود :

الف. قرائنی از متن حدیث که دلالت بر دقّت سلیم در نقل این حدیث می نماید و راه هرگونه تحریف و خلط را مسدود می کند :

یک . آنچه محمّد بن ابی بکر از قول پدرش نقل کرده با آنچه دیگران از چهار نفر دیگر نقل کرده اند تطابق کامل دارد .

دو . محمّد بن ابی بکر تمام جزئیّات قضیه را نقل می کند ، حتّی سخنان عمر و عایشه و برادرش عبدالرحمان را ، و اینکه آنان برای وضو خارج شدند و دوباره برگشتند . و این نشان می دهد که در مقام نقل یک واقعه مفصل است و مسئله بر سر یک کلمه نیست که با تعییر آن بخواهیم مشکلی را حل کنیم .

سه . محمّد بن ابی بکر تصریح می کند که عمر و عایشه و عبدالرحمان هنگامی که به خانه بازگشتند که او چشمان ابوبکر را بسته بود ، و آنان از او پرسیدند که بعد از خروجشان ابوبکر چه گفته است .

چهار . محمّد بن ابی بکر با دقّت آنچه به تنهایی شنیده را جدا از آنچه همراه عمر و عایشه و عبدالرحمان شنیده نقل می کند .

پنج . امیرالمؤمنین (ع) سخن محمّد بن ابی بکر را تصدیق می فرماید و آن را به پیامبر (ص) مستند می نماید .

شش . محمّد بن ابی بکر از اینکه امیرالمؤمنین (ع) از آنچه در مجلس خصوصی او با پدرش گفتگو شده و اتفاق افتاده خبر می دهد ، تعجّب می نماید و آن را به عنوان یکی از معجزات آن حضرت و علم غیب تلقّی می کند .

هفت . امیرالمؤمنین (ع) یکبار دیگر سخن محمّد بن ابی بکر را ، بعد از شهادت او در جواب سلیم مورد تأیید قرار می دهد .

هشت . مسئله کمی سنّ محمّد بن ابی بکر هنگام مرگ پدر به عنوان یک اشکال نه از طرف امیرالمؤمنین (ع) و نه از طرف پسر عمر و نه از طرف سلیم مطرح نشده و به او اعتراض نکرده اند ، با آنکه در متن قضیه بوده اند و سنّ محمّد بن ابی بکر و پدرش و خصوصیّات زندگی آن دو را می دانسته اند .

از اینجا معلوم است که سنّ او هنگام مرگ پدر در حدّی بوده که نقل آن قضایا و گفتگو ها با پدر سؤال انگیز نبوده است ، اضافه بر اینکه سلیم با دقت خاصّی که در نقل همه روایاتش دارد ، در این حدیث بخصوص جزئیّات قضیه را به صُوَر مختلف از محمّد بن ابی بکر سؤال می کند ولی درباره کمی سنّ او سؤالی مطرح نمی کند ، و خود محمّد بن ابی بکر نیز حتّی توضیح و اشاره ای در این باره ندارد .

ب . قرائن و مؤیّدات خارج از این حدیث که آن را تأیید می کند :

یک . نسخه های چهارگانه کتاب ( الف ، ب ، ج ، د ) در تعداد احادیث و زیاده و نقیصه آن مختلف اند ، ولی این حدیث به طور کامل در همه آنها موجود است .

دو . شیخ صفّار و شیخ صدوق و شیخ مفید و ثقفی ، این حدیث را با سند به سلیم از او نقل کرده اند ( بصائرالدرجات : ص ٣٧٢ . علل الشرایع : ج ١ ص ١٨٢ . الاختصاص : ٣٢٤ . الکافیه ( شیخ مفید ) به نقل بحارالانوار : ج ٨ قدیم ص ١٩٩ . الغارات (ثقفی) : ج ١ص ٣٢٦ ) .

بنابراین معلوم می شود این حدیث به هر حال از سلیم نقل شده و انحصاری به کتاب او ندارد .

سه . در سایر احادیث کتاب سلیم ، تصدیق این سخنان محمّد بن ابی بکر دیده می شود که در حدیث ٤ دو مورد و در حدیث ١١ دو مورد و در حدیث ١٩ نیز یک مورد است . ( به ص ٢٣٢ (حدیث ٤) و ٢٤٠ ( حدیث ٤) و ٣٠١ ( حدیث ١١ ) و ٣٠٤ (حدیث ١١) و ٣٩٢ (حدیث ١٩) همین کتاب مراجعه شود ) .

چهار . در کتب تاریخ و حدیث شیعه تأیید قسمت هایی از این حدیث را می بینیم که ذیلا به نمونه هایی اشاره می شود :

- ابوصالح حلبی نقل کرده که وقتی ابولؤلؤ به عمر ضربت زد ... عمر در حالیکه سرش بر سینه پسرش عبدالله بود گفت : (( پای بر تو سرم را بر زمین بگذار )) و از هوش رفت . پسر عمر می گوید : ( از این حالت نگران شدم )) . پدرم گفت : (( وای بر تو صورتم را بر زمین بگذار )) . و من سر او را بر زمین گذاردم . او صورت بر خاک مالید و می گفت : (' وای بر عمر ،،وای بر مادر عمر اگر خدا او را نیامرزد )) . ( بحارالانوار : ج ٨ قدیم ص ١٩٢ ) .

- شیخ مفید نقل می کند که عثمان گفت : آخرین کسی بودم که در لحظات مرگ عمر نزد او بودم . وارد شدم در حالیکه سرش در دامن پسرش عبدالله بود و وای و ویل سر داده بود . گفت: ((صورتم را بر زمین بگذار )) ، ولی عبدالله امتناع کرد . عمر گفت : (( ای بی مادر ، صورتم را بر زمین بگذار )) او هم صورتش را بر زمین گذاشت . عمر گفت : (( وای بر مادرم ! وای بر مادرم ! اگر بخشیده نشوم )) ! و این سخن را آن قدر تکرار کرد تا مُرد . ( بحارالانوار : ج ٨قدیم ص ١٩٧ و ١٩٩ ) .

- سیّد بحرانی نقل می کند که عبدالله ین عمر گفت : وقتی مرگ پدرم نزدیک شد گاهی از هوش می رفت و دوباره به هوش می آمد . وقتی بهوش آمد گفت : (( پسرم ، علی بن ابی طالب را قبل از مرگ به نزد من برسان )) ! گفتم : با علی بن آبی طالب چکار داری در حالیکه خلافت را بعد از خود بین شش نفر شوری قرار دادی و دیگران را با او شریک نمودی ؟ گفت : پسرم ، از پیامبر (ص) شنیدم که می گفت : (( در آتش جهنّم تابوتی است که دوازده نفر از اصحابم در آن محشور می شوند )) ، و سپس رو به ابوبکر نمود و گفت : ((بپرهیز که اوّل ایشان باشی)) . سپس رو به معاذ کرد و گفت : ((مبادا که دوّمی آنان باشی)) . سپس رو به من کرد و گفت : (( ای عمر ، مبادا تو سوّمی باشی)) ! پسرم اکنون که بیهوش شده بودم آن تابوت را دیدم که ابوبکر و معاذ در آن بودند و شکّی ندارم که سوّمی من هستم . ( مدینة المعاجز : ص ١٠٩ ) .

اکنون با ملاحظه این قرائن داخلی و مؤیّداتی که ذکر شد مطمئن می شویم که این حدیث قطعا جزئی از کتاب سلیم است ، اضافه بر آنکه آنچه در تأیید اصل کتاب از کلمات ائمّه علیهم السلام و سخنان علما نقل شد مطلب را محکم تر می کند .

بنابراین هیچ شکّی وجود نخواهد داشت که این کلام را محمّد بن ابی بکر گفته و راه هرگونه تأویل و اشتباه و یا تحریف در آن بسته است تا چه رسد به اینکه دلالت بر جعلی بودن کتاب داشته باشد .

پس از اطمینان از صدق اصل حدیث ، فقط مسئله کم بودن سنّ محمّد بن ابی بکر باقی می ماند ، و در بیان رفع شبهه چنین می گوییم :

تاریخ ولادت محمّد بن ابی بکر از مطالبی است که در کتب تاریخی در آن اختلاف وجود دارد : بعضی روایات سال تولد او را سال حجة الوداع یعنی سال دهم ، و بعضی روایات سال هشتم می داند ، و بعضی روایات بر قبل از سال هشتم دلالت دارد .ذیلا مدارک موجود ذکر می شود :

یک . میر حامد حسین می گوید : (( دهلوی گفته : محمّد بن ابی بکر در سال حجة الوداع به دنیا آمده است . ابن اثیر گفته : او در سال هشتم به دنیا آمده است . در کتاب های العقد الثمین و تهذیب الکمال و اختصار تهذیب الکمال و الاستیعاب نیز به همین اختلاف اشاره شده است )) . ( استقصاء الإفحام : ج ١ص ٥١٤ ) .

البته همه این نقل ها از عامّه است و مدارک شیعه غیر این را می گوید .

دو . قضیه تکلّم محمّد بن ابی بکر با پدرش هنگام مرگ ، در روایات دیگر شیعه هم وارد شده است . با ذکر این روایات معلوم خواهد شد که محمّد بن ابی بکر هنگام مرگ پدرش در سنّی بوده که می توانسته با او صحبت کند . ذیلا به سه روایت اشاره می شود :

اوّل : روزی امیرالمؤمنین (ع) از محمّد بن ابی بکر پرسیدند : آیا پدرت قبل از مردن این آیه را قرائت نکرد : (( وَ جَائَتْ سَکْرَتُ الْمَوْتِ بِالْحَقِّ ذٰلِکَ مٰا کُنْتَ مِنْهُ تَحِیدُ )) ، (( سکرات مرگ به حق آمد ، این همان چیزی بود که از آن روگردان بودی )) . عمر در آن حال به تو گفت : (( بپرهیز پسرم که علی بن ابی طالب این خبر را از تو نشنود و ما را             ملامت نکند )) ! هنگامی که امیرالمؤمنین (ع) این خبر رابه محمّد بن ابی بکر داد و آز او سؤال کرد ، تبسّمی فرمود .

محمّد گفت : یا علی ، درست فرمودی ، و من شنیدم که پدرم عمر را لعنت کرد و گفت : (( تو مرا به مهلکه ها انداختی )) . حضرت فرمود : درست است . ( کامل بهائی : ج ٢ص ١٢٩ فصل پنجم ) .

دوّم : محمّد بن ابی بکر در حال جان کندن پدرش نزد او آمد و گفت : پدر ، تو را در حالی می بینم که قبل از امروز ندیده بودم . ابوبکر گفت : پسرم ، من به آن مرد ظلمی روا داشته ام که اگر مرا حلال کند امیدوارم حالم بهتر شود ! پرسیدم : پدر ، چه کسی را می گویی ؟ گفت: علی بن ابی طالب را . گفتم : من قول می دهم که در این باره با علی (ع) صحبت کنم و برای تو حلالیّت بگیرم ، چرا که او سخت گیر نیست .

محمّد بن ابی بکر نزد امیرالمؤمنین (ع) آمد و عرض کرد : پدرم در بدترین حال است و چنین سخنانی گفته ، و من به او قول داده ام برایش از شما حلالیّت بگیرم . آیا او را حلال می کنی؟ حضرت فرمود : بخاطر تو آری ، ولی به پدرت بگو بالای منبر رود و این حلیّت طلبی خود را به مردم خبر دهد تا او را حلال کنم .

محمّد بن ابی بکر برگشت و به پدرش گفت : (( خدا دعایت را مستجاب کرد )) ، و سپس کلام امیرالمؤمنین (ع) را برای او بازگو کرد . ابوبکر قبول نکرد و گفت : (( دوست ندارم حتّی دو نفر بر من درود نفرستند )) ! ( یعنی اگر من از کار خود اظهار پشیمانی کنم پس از مرگم مردم به من ناسزا می گویند که چرا حق دیگران را غصب کرده بودی ) ! ( کامل بهائی : ج ٢ص ١٢٩ فصل پنجم ) .

سوّم : در کتاب صراط المستقیم نیز روایت کرده که محمّد بن ابی بکر بر پدرش وارد شد در حالیکه بخود می پیچید . به او گفت : حالت چگونه است و این چه حالی است ؟ گفت : از ظلمی که به علی بن ابی طالب روا داشته ام چنین حالتی دارم . ( اثبات الهداة : ج ٢ص٣٦٨ح ٢٠٥ ) .

سه . قضیه تکلّم محمّد بن ابی بکر هنگام مرگ پدرش در کتاب های عامّه هم آمده است و این نیز مؤیّدی دیگر درباره سنّ محمّد بن ابی بکر است . غزالی و ابن جوزی این روایت را نقل کرده اند :

محمّد بن ابی بکر در مرضی که پدرش در آن از دنیا رفت نزد او آمد . ابوبکر گفت : پسرم ، عمویت عمر را فرا خوان تا خلافت را به او بسپارم . گفتم : پدر ، بر حق بوده ای یا باطل ؟ گفت : بر حق !! گفتم : اگر بر حق بوده ای خلافت را برای فرزندانت وصیّت کن ، و اگر بر حق نبوده ای آن را به غیر خود واگذار ... )) . ( استقصاء الافحام : ج ١ص ٥١٤ . تذکرة الخواص: ص ٦٢. کشف الحجب : ص ٤٤٥ . سرّ العالمین : ص ٥ ) .

مقصود از ذکر روایات فوق این بود که معلوم شود قضیّه محمّد بن ابی بکر با پدرش هنگام مرگ او ، اختصاص به کتاب سلیم ندارد که اشکالی بر این کتاب باشد ، بلکه هم در سایر کتب شیعه و هم در کتب عامّه موجود است ، و این روایات نشان می دهد سنّ او در حدّی بوده که می توانسته با پدر سخن بگوید .

چهار . در جریان قتل مالک بن نویره و به اسارت در آمدن قوم او توسط خالد بن ولید که بخاطر مخالفت آنها با خلافت ابوبکر و طرفداریشان از امیرالمؤمنین (ع) صورت گرفت ، سنّ محمّد بن ابی بکر در حدّ بالایی گفته شده بطوریکه برخاسته و در مقابل مردم درباره اسرا صحبت کرده و حق خود را به امیرالمؤمنین (ع) بخشیده است . طبق این نقل ، سنّ او در زمان حیات ابوبکر بیش از ١٠سال بوده که چنان مطالبی را گفته است . ذیلا خلاصه ای از تاریخ نقل می شود :

در کتاب مدینة المعاجز ، در معجزه ٣٦١ از معجزات امیرالمؤمنین (ع) چنین نقل می کند : ( در زمره اسرا ) خوله حنفیّه وارد مسجد شد و عدّه ای از صحابه به او تمایل نشان دادند ، ولی او گفت که خود را جز در اختیار مردی که سرگذشت او را بگوید و نامش علی باشد نخواهد گذاشت .

در اینجا امیرالمؤمنین (ع) آمد و تاریخچه زندگی او را از غیب برایش گفت ، و خوله حاضر شد خود را در اختیار آن حضرت قرار دهد . ابوبکر و عمر گفتند : ارزش این دختر از سهم علی و فرزندانش در غنایم جنگی به اندازه یک سهم بیشتر است و بنابراین حق ندارد او را در اختیار خود بگیرد . محمّد بن ابی بکر برخاست و گفت : آن یک سهم هم از من حساب شود ( و من سهم خود را به علی می بخشم ) . ای عمر ، تا کی با این مرد عناد و کینه توزی می کنید در حالیکه بین شما نظیر او نیست ؟! مردم هم سخن محمّد بن ابی بکر را تأیید کردند .

امیرالمؤمنین (ع) فرمود : ( اگر خوله اسیر هم حساب شود ) من او را آزاد کردم ، چرا که غارت و اسارتی که به این قوم روا داشته شده به اموال ما نباید داخل شود ( چون خلاف اسلام بوده است ) . من خدا و رسول و مؤمنین شما را شاهد می گیرم که اگر قبول کند با او ازدواج نمایم . خوله هم گفت : قبول کردم ... ( مدینة المعاجز : ص ١٢٩ ) .

با توجّه به آنچه گفته شد ذیلا جمع بندی و خلاصه ای از جواب شبهه محمّد بن ابی بکر بیان می شود :

سخنان مفصّل محمّد بن ابی بکر با پدرش هنگام مرگ او ، در کتاب سلیم و در کتب دیگر شیعه با سند به سلیم و به نقل از غیر سلیم و حتّی در کتب عامّه نقل شده است . از این مجموعه یقین پیدا می کنیم که محمّد بن ابی بکر هنگام مرگ پدرش در سنینی بوده که به راحتی می توانسته با پدر سخن بگوید .

با در نظر گرفتن مطالب فوق و با توجّه به اینکه ابوبکر در اواسط سال ١٣ هجری از دنیا رفته ، اگر تولد محمّد در سال حجة الوادع باشد هنگام مرگ پدر نزدیک به چهار سال داشته و اگر در سال هشتم باشد بیش از پنج سال داشته است . این دو قول هم هیچکدام متواتر و قطعی نیست بلکه هر کدام در حدّ یک نقل تاریخی است ، و روایاتی که از کتاب سلیم و غیر آن نقل شد دلالت می کند که او در سنینی بوده که می توانسته با پدر چنان سخنانی را بگوید و آنها را بخاطر بسپارد .

بنابراین وقوع چنین گفته گویی در سن چهار یا پنج سالگی ممکن بوده و جای اشکال نیست ، بخصوص با در نظر گرفتن اینکه رشد جسمی و فکری در نژاد های عرب قوی تر است و نباید با غیر آن قیاس شود . و اگر از نظر اشکال کننده کودک در این سنین نمی تواند چنین گفتگویی انجام دهد ، همین احادیث کافی است تا سنّ او را در حدّی بدانیم که بتواند چنان سخنانی را بگوید و هیچگونه ضرورتی در بین نیست که ما سنّ چهار یا پنج را برای محمّد ثابت کنیم ، چرا که این چند حدیث که مؤیّد یکدیگرند دلیلی قوی تر در مقابل آن دو قول خواهد بود . اضافه بر آنکه از حدیث مدینة المعاجز سنّ او بیش از نوجوانی هم استفاده می شود .

بر فرض هم که این سه قول را متعارض بدانیم ، روایت کتاب سلیم را که از روایات شیعه و عامّه مؤیّد دارد ، بر آن دو که مؤیّدی ندارد و از عامّه نقل شده مقدّم می داریم .

ملاحظات

در حاشیه مطالبی که به عنوان جواب از شبهه محمّد بن ابی بکر داده شده ، تذکر چند نکته لازم به نظر می رسد :

یک . با توجّه به جوابی که داده شد نیازی به احتمالات ذکر شده در این باب نیست از قبیل اینکه محمّد بن ابی بکر نابغه بوده ، یا این گفتگوی او با نظر اعجاز امیرالمؤمنین (ع) بوده ، یا مادرش اسماء به او آموخته و امثال این احتمالات که با ذکر جواب اصلی ، از آوردن آنها صرف نظر می شود .

دو . بر فرض اینکه مسئله سنّ محمّد بن ابی بکر به عنوان یک سؤال باقی باشد باید گفت : باقی ماندن یک نقطه مبهم در مجموع یک حدیث یا یک کتاب ، بطوریکه فقط سؤال انگیز باشد نه اینکه بصورت یک اشکال ثابت باشد ، چنین شبهه ای نمی تواند به درستی اصل حدیث لطمه بزند . در مسئله محمّد بن ابی بکر هم مبهم ماندن سنّ او نمی تواند یک روایت به این مفصّلی با آن همه قرائن صدق را باطل کند و از ارزش بیندازد . بلکه اصل مطلب ثابت است و یک قسمت آن به عنوان نکته ای حل نشده باقی می ماند .

سه . احتمال قوی می رود ریشه مطرح شدن این اشکال ، فقط منزّه نمودن ابوبکر و عمر از سخنانی باشد که هنگام مرگ بر زبانشان جاری شده و از حقایق و اسراری پرده برداشته است و طبیعی است که دشمن از میان همه مطالب کتاب این یک قطعه را که دارای چنین محتوایی است برای اشکال تراشی انتخاب کرده است .

مؤیّد این مطلب کلام صاحب الذریعة است که می گوید : (( ظاهرا مؤلّف رجال منسوب به ابن غضائری از معاندین نسبت به بزرگان شیعه بوده و می خواسته به هر صورتی در مورد آنان بدگویی کند )) ( الذریعة : ج ١٠ص ٨٩ ) ، و نیز کلام آیة الله خویی که می گوید : (( بعضی به طور یقین معتقدند که رجال منسوب به ابن غضائری یک کتاب جعلی است و آن را یکی از مخالفین جعل کرده و به ابن غضائری نسبت داده است )) ( معجم رجال الحدیث : ج ١ص ١٠٢ ) .

چهار ممکن است اشکالاتی نظیر اشکال محمّد بن ابی بکر مطرح شود که منشأ آن عدم تطابق مطالب کتاب سلیم با کتب غیر شیعه باشد . مثلا در تاریخ طبری می گوید : ((معاذ بن جبل در جریانات سقیفه حاضر نبوده است)) ، در حالیکه کتاب سلیم او را از مؤسّسین سقیفه می داند .

جواب کلّی از این نوع شبهات آن است که بر فرض وجود چنین مواردی ، کتاب سلیم به عنوان یک اصل اصیل و کهن در مدارک اسلامی بر سایر مدارک ترجیح دارد ، و بر فرض آنکه ترجیح هم ندهیم روایتی در مقابل روایت دیگر است و هیچ دلیلی وجود ندارد که نقل دیگری را بر کتاب سلیم ترجیح دهیم .

جای تعجّب از کسانی است که منقولات کتاب هایی را که برای مذهب غیر شیعه و نجات ابی بکر و عمر و معاذ و امثال آنان تألیف شده بر نقل کتاب سلیم مقدّم می دارند ، در حالیکه امام موسی جعفر (ع) می فرماید :

(( معارف دینت را از غیر شیعیان ما مگیر ، چرا که اگر از شیعیان ما بگذری و به دیگری مراجعه کنی در واقع دین خود را از خائنینی که به خدا و رسولش و به اماناتشان خیانت کرده اند گرفته ای ... )) ! ( بحارالانوار : ج ٢ص ٨٢ ح ٢ ) .

اشکال عرضه سلیم احادیث کتابش را بر غیر معصوم ، و جواب آن

به عنوان آخرین اشکال بی رنگ ، بعضی از معاندین این سؤال را نسبت به کتاب سلیم مطرح کرده اند که چرا سلیم بن قیس احادیثی را که از معصومین علیهم السلام می شنیده ، برای اطمینان از صحّت ، آنها را بر غیر معصوم عرضه می کرده است ؟!!

این سؤال اگر چه نیاز به جواب ندارد ، ولی با اشاره به جواب آن نکاتی روشن خواهد شد . جواب این شبهه به پنج وجه ذکر می شود :

یک . در سرتاسر کتاب سلیم ، حتّی یک مورد وجود ندارد که سلیم احادیث معصومین علیهم السلام را بر غیر معصوم عرضه کرده باشد ، و آنچه موجود است عرضه احادیث غیر معصومین بر معصوم و غیر معصوم است ( به اوّل بخش سوّم همین مقدمه در ص ٥٦ مراجعه شود ) و این یک امر بسیار عادی و طبیعی است .

دو . بر فرض ثبوت چنین مطلبی باز جای اشکال نیست ، زیرا این کتاب به عنوان یک مدرک عمومی بین مسلمین مطرح است و باید مطالب آن در برابر کسانی که معصومین (ع) را به عنوان امام معصوم قبول ندارند نیز محکم باشد . لذا اگر چنین نسبتی را قبول هم نماییم برای اتمام حجّت بوده است . ( استقصاء الافحام : ج ١ ص ٤٦٦) .

سه . بر فرض قبول شبهه ، منظور از این کار تکثیر اسناد روایت و در نتیجه تقویت آن از نظر مدارک بوده است .

چهار . مسئله عرضه حدیث بر دیگران نمی تواند به عنوان یک اشکال مطرح باشد ، بلکه این کار حاکی از دقّت راوی و ناقل است که می خواهد مطمئن شود که در شنیدن و نوشتن خود مرتکب اشتباهی نشده است . این کار تا آنجا پیشرفت داشته که علمای بزرگ ، احادیث و منقولات خود را به اشخاصی که از نظر علمی در درجه نازل تر از خود بودند عرضه می کردند تا از جهت اشتباهات سمعی و بصری و کتابتی در امان بمانند .

پنج . مؤیّد مطالب فوق و جواب اصلی از شبهه آن است که بر فرض وجود چنین مواردی در کتاب ، وقتی سلیم احادیث خود را نزد افراد والا مقامی چون سلمان و ابوذر و مقداد عرضه می کرد ، خود آنان چنین اشکالی را به او نمی کردند و کار او را مورد انتقاد قرار نمی دادند . از اینجا معلوم می شود که این شبهه به عنوان اشکال تراشی و تلاشهای بی ثمر در این راه مطرح شده است .

در پایان این بخش روشن شد که کتاب سلیم از متقن ترین و محکم ترین کتاب های اصول است ، بطوریکه شکّ بدان راه ندارد و نمی توان شبهه ای به آن متوجه ساخت . کتابی است استوار بر پایه ای محکم که اشکالات حساب نشده و بدون فکر و تدبّر در عظمت آن نخواهد داشت .

......................................

منبع : کتاب اسرار آل محمّد علیهم السلام ( کتاب سلیم بن قیس هلالی ) - تألیف ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی ؛ ترجمه اسماعیل انصاری زنجانی خوئینی .

 





برچسب ها: ,,,,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 19 مرداد 1393 توسط گمنام

بسم الله الرحمن الرحیم

سخنان پیامبر (ص) در آخرین لحظات

گریه حضرت زهرا (س) هنگام وفات پیامبر (ص)

سلیم می گوید : از سلمان فارسی شنیدم که می گفت : در مرضی که پیامبر (ص) از دنیا رفت نزد آن حضرت نشسته بودم.حضرت زهرا (س) وارد شد و چون حالت ضعف پیامبر (ص) را دید بغض گلویش را گرفت به طوری که اشک بر گونه هایش جاری شد.

پیامبر (ص) فرمود : دخترم ، چرا گریه می کنی؟  عرض کرد : یا رسول الله ، بعد از تو بر خودم و بر فرزندانم از بی اعتنایی مردم و تضییع حقّمان می ترسم.

آل محمّد (ص) منتخبین خدا در زمین

پیامبر (ص) در حالیک چشمانش اشک آلود شده بود فرمود : ای فاطمه ، مگر نمی دانی ما اهل بیتی هستیم که خداوند برای ما آخرت را بر دنیا ترجیح داده و فنا را بر همه خلقش حتمی نموده است.

خداوند تبارک و تعالی توجّهی به زمین نمود و مرا از میان آنان انتخاب کرد و به پیامبری برگزید . سپس برای بار دوم توجّهی به زمین نمود و همسر تو را انتخاب کرد ، و به من دستور داد تا تو را به ازدواج وی درآورم ، و او را به عنوان برادر و وزیر و وصیّ و جانشین خود در امّتم قرار دهم.

پس پدر تو بهترین انبیاء و رسولان خداوند است ، و شوهر تو بهترین اوصیاء و وزیران است ، و تو اول کسی از خاندان من هستی که به من ملحق می شوی .

سپس خداوند توجه سومی به زمین کرد و تو را و یازده نفر از فرزندانت و فرزندان برادرم و شوهرت را که از نسل تو هستند انتخاب نمود ( یعنی این انتخاب شدگان کسانی اند که پدرشان علی (ع) و مادرشان فاطمه (س) باشد . و بنابر این شامل سایر فرزندان امیرالمؤمنین (ع) که از همسران دیگر حضرت بوده اند نمی شود ) .

معرفی دوازده امام (ع)

پس تو سیّده زنهای اهل بهشت هستی ، و دو پسرت حسن و حسین دو آقای جوانان اهل بهشتند ، و من و برادرم و یازده امام - که جانشینان من تا روز قیامت هستند - همگی هدایت کننده و هدایت شده ایم .

اولین نفر از جانشینان پس از برادرم ، حسن است و بعد از او حسین و سپس نه نفر از فرزندان حسین ، که در بهشت در یک منزل خواهند بود . منزلی از منزل من به خدا نزدیک تر نیست ( منظور در اینجا یا منزلت و مقام بهشتی حضرت است که از همه نزد خداوند مقرّب تر است ، و یا منزل و خانه بهشتی است که از نظر شرائط معنوی و محبوبیت به درگاه الهی بر سایرین برتری دارد ) ، و سپس منزل ابراهیم و آل ابراهیم است .

کرامت خداوند به حضرت زهرا (س)

دخترم ، آیا نمی دانی از جمله کرامت های خداوند بر تو آن است که تو را به ازدواج بهترین امّتم و بهترین اهل بیتم در آورده است ، او که در قبول اسلام از همه پیشتر ، در حلم و بردباری از همه بالا تر ، در علم از همه بیشتر ، روحش از همه بزرگوارتر ، زبانش راستگو تر ، قلبش شجاعتر ، دستش بخشنده تر ، نسبت به دنیا از همه زاهد تر ، و در کوشش و جدیّت از همه شدید تر است .

حضرت زهرا (س) از آنچه پدرش فرمود مسرور و خوشحال شد .

فضائل اختصاصی امیرالمؤمنین (ع)

سپس پیامبر (ص) به حضرت زهرا (س) فرمود  : علی بن ابی طالب هشت دندان برنده و شکافنده ( دندان برنده و شکافنده کنایه از فضائلی است که هر دشمنی با شنیدم آن به زانو در می آید و تسلیم می شود ) ، دارد و مناقبی دارد که هیچ یک از مردم ندارند :

ایمان او به خدا و رسولش قبل از هر کسی ، که احدی از امّتم در این باره بر او سبقت نگرفته است . علم او به کتاب خدا و سنتم که احدی از امّت بجز همسرت همه علم مرا نمی داند ، چرا که خداوند علمی را به من آموخته است که غیر از من و او آن را نمی داند ، و به ملائکه و پیامبرانش هم نیاموخته و فقط به من آموخته ، و مرا امر کرده که آن را به علی بیاموزم و من این کار را انجام دادم . بنابراین هیچ یک از امتم همه علم و فهم و حکمت مرا به طور کامل غیر او نمی داند . دیگر اینکه تو ای دخترم همسر او هستی ، و دو پسرش حسن و حسین نوه های من هستند و آنها دو سبط امتم هستند . و امر به معروف و نهی از منکر او ، و اینکه خداوند - جلّ ثنائه - به او حکمت و حلّ و فصل بین حق و باطل را ( کلمه (( فصل الخطاب )) دارای معنای دقیقی است ، ولی اجمالا مراد علمی است که به وسیله آن حکم قطعی بین حق و باطل صادر می شود و شبهه و شکی نمی ماند ) آموخته است .

فضائل اختصاصی اهل بیت علیهم السلام

دخترم ، ما اهل بیتی هستیم که خداوند هفت چیز به ما عطا کرده که به احدی از اولین و آخرین به جز ما عطا نکرده است : من آقای پیامبران و مرسلین و بهترین آنانم ، و جانشین من بهترین جانشینان است ، و وزیرم بعد از من بهترین وزیران است ، و شهید ما بهترین شهیدان است ، که مقصود عمویم حمزه است .

حضرت زهرا (س) عرض کرد : یا رسول الله ، آیا او آقای شهیدانی است که همراه تو کشته شده اند ؟ فرمود : نه ، بلکه آقای شهیدان از اولین و آخرین - بجز انبیاء و اوصیاء - است ( منظور این است که انبیاء و اوصیاء و بخصوص چهارده معصوم علیهم السلام قابل مقایسه با دیگران نیستند ، و روایات متواتر وارد شده است که حضرت امام حسین (ع) آقای شهیدان اولین و آخرین است ) .

و جعفر بن ابی طالب ( از اینجا عطف به فضائل هفت گانه اهل بیت علیهم السلام است که فرمود : شهید ما ( یعنی حمزه ) بهترین شهیدان است . ذکر حمزه و جعفر هم قبل از امام حسن و امام حسین علیهما السلام به خاطر تقدم زمانی است چنانکه در دنباله حدیث روشن است ) که دو بار هجرت نمود ( حضرت جعفر بن ابی طالب یک بار از مکه به حبشه هجرت کرد و یکبار هم از حبشه بازگشت و به مدینه هجرت نمود ) و صاحب دو بال خونین است که با آنها در بهشت همراه ملائکه پرواز می کند . و دو پسرت حسن و حسین دو سبط امتم و دو آقای جوانان اهل بهشتند . قسم به آنکه جانم بدست او است ، از ما است مهدی این امت که خداوند به وسیله او زمین را پر از عدل و داد می کند همانطور که از ظلم و ستم پر شده باشد .

درجات هر یک از اهل بیت علیهم السلام

حضرت زهرا (س) عرض کرد : یا رسول الله ، کدام یک از اینان که نام بردی افضل اند ؟ پیامبر (ص) فرمود : برادرم علی افضل امتم است . حمزه و جعفر ، این دو افضل امّت من بعد از علی و تو و دو پسر و نوه ام حسن و حسین و جانشینان از فرزندان این پسرم هستند - و پیامبر (ص) با دست اشاره به امام حسین (ع) فرمودند - و مهدی از ایشان است - آنکه قبل از ( مهدی ) است از او افضل است . اولی که مقدّم است افضل از مؤخّر است ، زیرا امام او است و این وصیّ آن است ( با توجه به اینکه همه چهارده معصوم علیهم السلام نور واحد هستند فضیلت هر یک بر دیگری با توجه به جوانب وجودی و خصایص هر یک از ایشان است ، و ممکن است هر یک از جهتی فضیلت داشته باشد . حضرت مهدی ( عج ) از جهاتی بر سایر ائمه علیهم السلام فضیلت دارد ، و در عین حال ائمه قبل از جهت تقدّم در امامت بر آن حضرت فضیلت دارند . همه این فضائل یک جنبه ظاهری است و به مسئله نور واحد بودن ایشان ربطی ندارد ) .ما اهل بیتی هستیم که خداوند برای ما آخرت را بر دنیا ترجیح داده است .

پیشگویی پیامبر (ص) از مظلومیت امیرالمؤمنین (ع)

سپس پیامبر (ص) به فاطمه و همسر او و دو پسرش نگاهی کرد و فرمود : ای سلمان ، خدا را شاهد می گیرم که من با کسانی که با ایشان بجنگند روی جنگ دارم و با کسانی که با اینان روی صلح داشته باشند روی صلح دارم . بدانید که اینان در بهشت همراه منند .

سپس پیامبر (ص) رو به علی (ع) کرد و فرمود : یا علی تو بزودی بعد از من ، از قریش و متّحد شدنشان بر علیه تو و ظلمشان بر تو سختی خواهی کشید . اگر بر علیه آنان یارانی یافتی با آنان جهاد کن و با مخالفین خود به وسیله موافقینت جنگ کن ، و اگر یارانی نیافتی صبر کن و دست خود را نگه دار و با دست خویش خود را به هلاکت میانداز . تو نسبت به من بمنزله هارون نسبت به موسی هستی ، و تو از هارون اُسوه و روش خوبی خواهی داشت که به برادرش موسی گفت : (( إنَّ الْقَوْمَ اسْتَضْعَفُونِی وَ کَادُوا یَقْتُلُونَنِی /سوره اعراف /آیه /صد و پنحاه )) ، (( این قوم مرا ضعیف شمردند و نزدیک بود مرا بکشند )) .

_____________________________

روایت از کتاب سلیم :

بحار : ج 28ص 54ح 22

روایت با سند به سلیم :

کمال الدین :  ج 1ص 262

الصراط المستقیم ( بیاضی ) : ج 2ص 119

روایت از غیر سلیم :

کفایة الاثر : ص 62

امالی شیخ طوسی : ج 1ص 154

امالی شیخ طوسی : ج 2ص 219

ارشادالقلوب : ج 2ص 419

ملحقات الحاق الحق : ج 9ص 262

.......................................

منبع : کتاب اسرار آل محمّد علیهم السلام ( کتاب سلیم بن قیس هلالی ) - تألیف ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی ؛ ترجمه اسماعیل انصاری زنجانی خوئینی .





برچسب ها: ,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 19 مرداد 1393 توسط گمنام

بسم الله الرحمن الرحیم

وقایع سقیفه از لسان براء بن عازب

کیفیت غسل پیامبر (ص)

سلیم گفت :از براء بن عازب شنیدم که می گفت : بنی هاشم را چه در حیات پیامبر (ص) و چه بعد از وفات آن حضرت شدیدا دوست می داشتم.

هنگامی که پیامبر (ص) از دنیا رفت به علی (ع) وصیت کرد که غسلش را غیر او بر عهده نگیرد ، و برای احدی غیر از او سزاوار نیست عورتش را ببیند ، و هیچ کس عورت پیامبر (ص) را نمی بیند مگر آنکه بینائیش از بین می رود ( احتمالا منظور این باشد که هرکس چشمش به عورت پیامبر (ص) بیفتد دیده اش کور می شود اگر چه از روی عمد نباشد ، و چون در هنگام غسل احتمال رؤیت - و لو غیر عمدی - وجود دارد - لذا این مسئله فقط برای امیرالمؤمنین (ع) اجازه داده شده است)  .

علی (ع) عرض کرد : یا رسول الله ، چه کسی مرا در غسل تو کمک می کند؟  فرمود : جبرئیل با گروهی از ملائکه.

و چنین شد که علی (ع) آن حضرت را غسل می داد ، و فضل بن عباس با چشمان بسته آب می ریخت ، و ملائکه بدن حضرت را آن طور که علی (ع) می خواست می گردانیدند.  علی (ع) خواست پیراهن پیامبر (ص) را از تنش بیرون آوَرَد ، که صیحه زننده ای به او ندا داد : (( ای علی ، پیراهن پیامبرت را بیرون میاور )) . لذا دستش را از زیر پیراهن داخل کرد و او را غسل داد و سپس حنوط کرد و کفن نمود ، و هنگام کفن کردن و حنوط پیراهن را بیرون آورد .

کیفیت خروج اصحاب سقیفه و بیعت آنان

براء بن عازب می گوید : هنگامی که پیامبر (ص) از دنیا رفت از آن ترس داشتم که قریش برای اخراج امر خلافت از بنی هاشم متّحد شوند .

وقتی مردم کار خود را درباره بیعت ابوبکر به انجام رساندند حالت شخص متحیّر فرزند از دست داده ای مرا گرفت ، اضافه بر حزنی که از وفات پیامبر (ص) داشتم .

من در رفت و آمد بودم و بزرگانِ مردم را زیر نظر داشتم ، و این در حالی بود که بنی هاشم برای غسل و حنوط کنار بدن پیامبر (ص) جمع شده بودند . از سوی دیگر سخن سعد بن عباده و آن دسته از اصحاب جاهلش که تابع او شده بودند به من رسید ( (( سعد بن عباده )) رئیس انصار بود و از طرف انصار به عنوان خلیفه در مقابل ابوبکر و عمر معرفی شده بود. و انصار تصمیم داشتند او را امیر قرار دهند ) ، و با آنان جمع نشدم و دانستم به نتیجه ای نخواهد رسید .

همچنان بین آنان و مسجد رفت و آمد می کردم و در جستجوی بزرگان قریش بودم . در همان حال متوجه شدم ابوبکر و عمر هم نیستند . ولی طولی نکشید که با آن دو و ابوعبیده رو به رو شدم که در میان اهل سقیفه پیش می آمدند و لباس های صنعانی ( منظور از لباس های صنعانی نوعی لباس بوده که در یمن ساخته می شد ) ، پوشیده بودند . هیچکس از کنارشان عبور نمی کرد مگر آنکه متعرّض او می شدند ، و وقتی او را می شناختند دست او را می گرفتند و بر دست ابوبکر ( بعنوان بیعت ) می کشیدند ، چه به این کار مایل بود و چه ابا می کرد ( شیخ مفید در کتاب (( جمل )) ص 59روایت کرده است :،عده ای از اعراب وارد مدینه شده بودند تا لوازم زندگی برای خود بخرند . مردم بخاطر وفات پیامبر (ص) از معامله با آنها مشغول به این امور شدند . آنان هم در بیعت و مسئله خلافت حضور یافتند .

عمر سراغ آنان فرستاد و ایشان را فراخواند و گفت : (( مبلغی برای بیعت خلیفه پیامبر بردارید و به سراغ مردم بیرون روید و آنان را دست جمعی بفرستید تا بیعت کنند ، و هرکس امتناع ورزید به سرو پیشانی بزنید )) راوی می گوید :،بخدا قسم اعراب را می دیدم که لباس های صنعانی به کمر بسته بودند و مسلح شده بودند و چوب بدست گرفته بیرون آمدند و مردم را زدند و به اجبار برای بیعت آوردند ) .

بنی هاشم در جریان سقیفه

براء بن عازب می گوید : از شدت ناراحتی عقل از کف داده بودم ، اضافه بر مصیبتی که درباره پیامبر (ص) داشتم . لذا به سرعت بیرون آمدم تا به مسجد رسیدم و نزد بنی هاشم آمدم در حالیکه درب بر روی غیر آنان بسته بود .

درب را به شدّت زدم و گفتم : (( ای اهل خانه )) فضل بن عباس بیرون آمد . گفتم : مردم با ابوبکر بیعت کردند ! عباس گفت : (( دستتان تا آخر روزگار از آن غبار آلود شد . من شما را امر نمودم ، ولی شما سرپیچی نمودید )) . من مکثی نمودم و آنچه در درونم می گذشت تحمّل کردم .

مذاکرات شبانه عده ای از صحابه در جریان سقیفه

چون شب شد به مسجد رفتم . وقتی در آنجا قرار گرفتم بیاد آوردم که من زمزمه قرآن پیامبر (ص) را می شنیدم . از جا برخاستم و به طرف (( فضای بنی بیاضه )) بیرون آمدم و در آنجا چند نفر را دیدم که آهسته با یکدیگر صحبت می کردند . وقتی به آنان نزدیک شدم ساکت شدند و من هم برگشتم . آنان مرا شناختند ولی من ایشان را نشناختم . لذا مرا صدا زدند و من نزد آنان آمدم و دیدم آنان مقداد و ابوذر و سلمان و عمار بن یاسر و عبادة بن صامت و حذیفة بن یمان و زبیر بن عوام هستند . و حذیفه می گوید : (( بخدا قسم آنچه به شما خبر دادم انجام خواهند داد ، بخدا قسم دروغ نمی گویم و به من دروغ گفته نشده است )) .

تا آنجا که قومی می خواستند مسئله را بصورت شورا بین مهاجرین و انصار برگردانند . حذیفه گفت : نزد اُبیّ بن کعب برویم که آنچه من می دانم او هم می داند .

نزد اُبیّ بن کعب آمدیم و در خانه او را زدیم . او آمد تا پشت در رسید و گفت : شما کیستید؟ مقداد با او صحبت کرد . پرسید : برای چه آمده اید ؟ گفت : در خانه ات را باز کن ، مسئله ای که برای آن آمده ایم بزرگ تر از آن است که از پشت در گفتگو شود . گفت: من در خانه ام را باز نمی کنم و می دانم برای چه آمده اید ، و در را باز نخواهم کرد . گویا برای سؤال درباره عقد خلافت آمده اید ؟ گفتیم : آری . پرسید : آیا حذیفه در میان شما است ؟ گفتیم : آری . گفت : سخن درست همان است که حذیفه می گوید . و اما من درب را باز نخواهم کرد تا امور آنطور که می خواهد صورت گیرد . و آنچه بعد از این می شود بد تر از این خواهد بود، و شکایت را به درگاه خداوند می برم .

براء می گوید : آنان برگشتند و اُبّی بن کعب داخل خانه اش شد .

توطئه‌ اصحاب سقیفه برای جلب عباس بن عبدالمطلب

براء می گوید : این خبر به ابوبکر و عمر رسید . سراغ ابوعبیدة بن جراح و مغیرة بن شعبة فرستادند و از آنان نظر خواستند . مغیره گفت : نظر من این است که با عباس بن عبدالمطلب ملاقات کنید و او را به طمع بیندازید که در این امر خلافت او را نصیبی باشد و برای او و نسل او بعد از خودش باقی بماند . و بدین وسیله فکر خود را درباره علی بن ابی طالب راحت کنید ، چرا که اگر عباس بن عبدالمطلب با شما باشد دلیلی برای مردم خواهد بود و کار علی بن ابی طالب به تنهایی بر شما آسان می شود .

براء می گوید ابوبکر و عمر و ابوعبیدة بن جراح و مغیرة بن شعبة آمدند و در شب دوم از وفات پیامبر (ص) نزد عباس بن عبدالمطلب وارد شدند .

ابوبکر سخن آغاز کرد و خداوند عزوجل را حمد و ثنا نمود ، و سپس چنین گفت : خداوند محمّد را برای شما به عنوان پیامبر و برای مؤمنین به عنوان صاحب اختیار مبعوث نمود و بر آنان منّت نهاد که او را در میان ایشان قرار داد . تا آنکه برای او پیشگاه خود را اختیار کرد و مردم را به خودشان سپرد تا مصلحت خویش را با اتفاق - نه با اختلاف - برای خود انتخاب کنند . مردم هم مرا به عنوان حاکم بر خود و مسئول امورشان انتخاب کردند . من هم آن را بر عهده گرفتم ( ((الف)) خ ل : و آن را بر عهده من گذاردند ) ، و به کمک خداوند از سستی و حیرت و وحشت ، ترسی ندارم و توفیق من جز از خداوند نیست .

ولی من طعن زننده ای دارم که خبرش به من می رسد و بر خلاف عموم مردم سخن می گوید (منظورش امیرالمؤمنین (ع) است) . او شما را پناهگاه خود قرار داده ، و شما هم قلعه محکم او و شأن و مقام تازه او شده اید . شما باید همراه مردم در آنچه بر آن اجتماع کرده اند داخل شوید و یا آنها را از آنچه بدان تمایل نشان داده اند منصرف کنید .

ما نزد تو آمده ایم و می خواهیم برای تو در این امر خلافت نصیبی قرار دهیم که برای تو و نسل بعد از خودت باشد ، چرا که تو عموی پیامبر هستی ! اگرچه مردم مقام تو و رفیقت را دیدند و با این حال امر خلافت را از شما دو نفر منصرف کردند .

عمر گفت : (( ای والله ( در شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید عبارت چنین است : (( عمر در میان سخن ابوبکر وارد شد و طبق روش خود که خشونت و تهدید و ورود شدت بود گفت : ....)،شما ای بنی هاشم آرام باشید که پیامبر از ما و از شما است ، و ما از این جهت که به شما احتیاج داشته باشیم نزد شما نیامده ایم ، بلکه کراهت داشتیم که در آنچه مسلمانان بر آن اجتماع کرده اند مخالفتی باشد و در نتیجه کار بین شما و آنان بالا بگیرد . پس به صلاح خود و عموم مردم فکر کنید )) . سپس عمر ساکت شد .

عکس العمل عباس در مقابل نقشه اصحاب سقیفه

عباس سخن آغاز کرد و گفت : خداوند تبارک و تعالی محمّد (ص) را - همانطور که گفتی - به پیامبری مبعوث کرد و برای مؤمنین صاحب اختیار قرار داد . اگر این امر خلافت را به عنوان پیامبر (ص) طلب نموده ای که حقّ ما را گرفته ای ، و اگر به عنوان مؤمنین طلب نموده ای پس ما هم از مؤمنین هستیم و درباره خلافت تو نظری ندادیم و مورد مشورت و نظر خواهی قرار نگرفتیم ، و ما خلافت را برای تو دوست نمی داریم ، چرا که ما هم از مؤمنین بودیم و نسبت به تو کراهت داشتیم .

و امّا این سخنت که (( در این امر خلافت برای من نصیبی قرار دهی )) ، اگر این امر فقط برای تو است آن را برای خود داشته باش که ما به تو احتیاجی نداریم ، و اگر حقّ مؤمنین است تو حق نداری به تنهایی در حق آنان حکم نمایی ، و اگر حق ما است ما از تو به قسمتی از آن راضی نمی شویم ( در شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید این جمله از قول عباس اضافه شده است که گفت : (( من این را نمی گویم به این قصد که تو را از آنچه بدان داخل شدی منصرف کنم ، ولی اتمام حجت جای خود دارد )) ) .

و امّا سخن تو ای عمر که (( پیامبر از ما و از شما است )) ، پیامبر (ص) درختی است که ما شاخه های آن و شما همسایگان آن هستید . پس ما از شما به او سزاوارتریم .

و امّا آن سخنت که (( ما می ترسیم کار بین شما و ما بالا بگیرد )) ، این کاری که شما انجام دادید آغاز همان اختلاف است . و خدا است که از او کمک خواسته می شود .

سپس از نزد عباس بیرون آمدند .

اشعار عباس درباره غصب خلافت

عباس این اشعار را سرود و گفت :

مــَا کــنْتُ أَحْسِبُ هٰــذَا الْاَمْــر مُــنْحَرِفاً           عَنْ هَاشِمٍ ثُــمَّ مِـنْهُمْ عَــنْ أَبِــی حَسَنٍ

اَلَـــیْسَ اَوَّلُ مَنْ صَــلَّی لِــقِبْلَتِکُمْ           وَ اَعْـــلَمُ النَّــاسِ بــِالْآثَارِ وَ السُّــنَنِ       

وَ اَقْــرَبُ النَّاسِ عَــهْداً بــِالنَّبِیِّ وَ مَــنْ           جِبْرِیلُ عَوْنٌ لَــهُ فــِی الــغُسْلِ وَ الْکَــفَنِ

مَنْ فــِیهِ مَـا فــِی جَــمِیعِ النَّـاسِ کُــلِّهِمُ           وَ لَیْسَ فِی النَّاسِ مَا فــِیهِ مِــنَ الــحَسَنِ

مَــــنْ ذَا الَّذِی رَدَّکُــمْ عَـــنْهُ فَـــنَعْرِفُهُ           هٰـــــا اِنَّ بَـــــیْعَتَکُمْ مِـــنْ أوَّلِ الـــفِتَنِ 

یعنی :

(( گمان نمی کردم این امر خلافت از بنی هاشم و از میان آنان از ابوالحسن ( علی بن ابی طالب (ع) ) منحرف گردد . آیا او اوّل کسی نیست که به سمت قبله شما نماز خواند ؟ آیا او عالم ترین مردم به آثار و سنن نیست ؟ آیا او قریب العهد ترین مردم به پیامبر (ص) نیست ؟ و آیا او کسی نیست که جبرئیل در غسل و کفن پیامبر کمک او بود ؟ کسی که آنچه ( از خوبیها ) در همه مردم است در او وجود دارد ولی آنچه خوبی در او است در مردم نیست .چه کسی ( ((ب)) : چه چیزی ) شما را از او منصرف کرد تا ما هم او را بشناسیم ؟ بدانید که این بیعت شما اوّل فتنه ها است )) .

_____________________________

روایت از کتاب سلیم :

بحار : ج 28ص 284

روایت از غیر سلیم :

شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید : ج 1ص 32

شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید : ج 1ص 73

کتاب الجَمَل ( شیخ مفید ) : ص 59

فرائد السمطین : ج 2ص 82

تاریخ یعقوبی : ج 2ص 103

دُرَرُ بحر المناقب : ص 74

........................................

منبع : کتاب اسرار آل محمّد علیهم السلام ( کتاب سلیم بن قیس هلالی ) - تألیف ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی ؛ ترجمه اسماعیل انصاری زنجانی خوئینی .





برچسب ها:

بسم الله الرحمن الرحیم

1

اتمام حجّت امیرالمؤمنین در اجتماع مهاجرین و انصار در زمان عثمان

تفاخر مهاجرین و انصار

ابان از سلیم نقل می کند که گفت : در زمان حکومت عثمان ، در مسجد پیامبر (ص) علی (ع) را با جماعتی دیدم که با یکدیگر گفتگو می کردند و فقه و علم را مذاکره می کردند.

از طرفی قریش و فضیلت و سوابق و هجرت ایشان را یاد آور شدند ، فضائلی که پیامبر (ص) درباره ایشان فرموده بود مثل کلام حضرت که (( امامان از قریش هستند))  و (( مردم دنباله رو قریش هستند))  ، و ((قریش امامان عرب هستند))  ، و (( به قریش ناسزا نگویید))  ، و (( هر قریشی قوّت دو مرد از دیگران را دارد))  ، و (( خدا مبغوض بدارد هرکس قریش را مبغوض بدارد))  ، و (( هرکس خواری قریش را اراده کند خدا او را خوار کند)).

از طرف دیگر انصبار و فضیلت و سوابق و یاری ایشان را یاد کردند و آنچه خداوند در قرآن بر ایشان ثنا گفته و فضائلی که پیامبر (ص) درباره ایشان فرموده است( در کتاب احتجاج این عبارات در اینجا اضافه شده است : مثل کلام حضرت که (( انصار عیال من و صاحب سرّ من هستند))  ، و (( هرکس انصار را دوست بدارد خدا او را دوست بدارد و هرکه آنان را مبغوض بدارد خدا او را مبغوض بدارد )) ، و (( انصار را مبغوض نمی دارد کسی که بخدا و رسولش ایمان آورده باشد )) ، و (( اگر مردم به راه های مختلفی بروند من راه های انصار می پیمایم )).

همچنین آنچه پیامبر (ص) بر سر جنازه سعد بن معاذ ( در کتاب احتجاج این عبارات در اینجا اضافه شده است : و آنچه پیامبر (ص) بر سر جنازه سعد بن معاذ فرمود که : (( عرش در مرگ او به لرزه درآمد )) ، و اینکه وقتی حوله هایی از یمن برای حضرت آوردند و مردم خوششان آمد ، آن حضرت فرمود : (( حوله های سعد در بهشت زیبا تر از اینها است.همچنین از سخنان حضرت بر سر جنازه سعد این بود که فرمود : (( ملائکه بدون کفش و عبا در تشییع جنازه او بودند ، و من هم به آنان اقتدا کردم . دست من در دست جبرئیل بود و هرجای تابوت را می گرفت من نیز می گرفتم . به بحار : ج 10ص 43و ج 20ص 236مراجعه شود ) ، و حنظله بن راهب غسیل الملائکة ( حنظله بن راهب در جنگ احد به شهادت رسید و پیامبر (ص) فرمود : (( ملائکه را دیدم که او را غسل می دادند )) . وقتی حضرت به مدینه بازگشت از همسرش درباره او پرسید او گفت : چون حنظله علاقه به جهاد داشت بدون آنکه غسل جنابت نماید راهی جنگ شد )) لذا به او (( غسیل الملائکه )) گفتند . به بحار ج 20ص 47و 58مراجعه شود ) ، و نیز آنکه زنبوران از جنازه اش دفاع کردند ( مقصود عاصم بن ثابت انصاری معروف به (( حمی الدبْر )) است که در جنگ شهید شد و مشرکین خواستند جنازه او را به یکی از زنان انتقام جوی کفّار بفروشند ولی خداوند زنبور ها را فرستاد و اطراف بدن او را گرفتند تا کفّار به او نزدیک نشوند . به بحار : ج 20ص 152مراجعه شود ) ، فرموده بود یاد آور شدند ، بطوری که چیزی از فضائل خود باقی نگذاشتند .

هرکدام از دو گروه می گفتند : (( فلانی و فلانی از ما است )) . قریش می گفتند : (( پیامبر (ص) از ما است ، حمزة بن عبدالمطلب و جعفر و عبیدة بن حارث و زید بن حارثة و ابوبکر و عمر و عثمان و سعد و ابوعبیدة و سالم و ابن عوف از ما هستند )) ، بطوریکه احدی از سابقه داران را باقی نگذاشتند و همه را نام بردند .

نام حاضرین در مجلس مناشده امیرالمؤمنین (ع)

در حلقه اجتماع بیش از دویست نفر حاضر بودند ، که بعضی به طرف قبله تکیه داده بودند و بعضی در دایره مجلس نشسته بودند .

آنانکه از قریش بیاد دارم : علی بن ابی طالب (ع) و سعد بن ابی وقّاص و عبدالرحمان بن عوف و زبیر و طلحه و عمار و مقداد و ابوذر و هاشم بن عتبة و عبدالله بن عمر و امام حسن و امام حسین علیهما السلام و ابن عباس و محمد بن ابی بکر و عبدالله بن جعفر و عبیدالله بن عباس بودند .

از انصار : اُبیّ بن کعب و زید بن ثابت و ابوایوب انصاری و ابوالهیثم بن تیهان و محمد بن مسلمة و قیس بن سعد بن عبادة و جابر بن عبدالله و ابو مریم و انس بن مالک و زید بن ارقم و عبدالله بن ابی اوفی و ابو لیلی به همراه پسرش عبدالرحمان که کنار او نشسته بود و نوجوانی تازه مو بر صورت برآورده و سفید رو بود . سپس ابوالحسن بصری همراه پسرش حسن که او هم نوجوانی تازه مو بر صورت آورده و سفید رو با قدی مناسب ( ((ج)) : قدی کشیده ) ، بود آمدند .

سلیم می گوید : من به او و عبدالرحمان بن ابی لیلی نگاه می کردم ، و نمی توانستم تشخیص دهم کدام نیکو ترند ، ولی حسن بصری بزرگ تر و بلند قد تر بود .

منظره مجلس مناشده

صحبت به درازا کشید و از صبح تا ظهر طول داشت ( ((الف)) و ((ج)) : تا وقت نماز ظهر طول کشید ) ، و عثمان در خانه اش بود و از گفتگوی آنان خبر نداشت . علی بن ابی طالب هم ساکت بود ، و او و هیچ یک از اهل بیتش سخنی نمی گفتند .

مردم رو به علی (ع) کردند و گفتند : چرا سخنی نمی گویی ؟ حضرت فرمود : هرکدام از دو گروه فضیلتی را گفتند و به حق هم گفتند .

سپس فرمود : ای قریش و انصار ( ((ب)) : من از شما قریش و انصار می پرسم ) ، خداوند بخاطر چه کسی این فضیلت را به شما داده است ؟ آیا بخاطر خودتان و قبائلتان و خانواده هایتان ، یا بخاطر غیر شما ؟ گفتند : خداوند بخاطر پیامبر (ص) ( ((ب)) و ((د)) : بخاطر پیامبر (ص) و اهل بیت و قبیله اش ...) این فضائل را به ما عطا فرموده و بر ما منّت گذاشته است ، و همه اینها را به برکت او یافته ایم و به آنها رسیده ایم . هر فضیلتی در دنیا و دین که به آن دست یافته ایم بخاطر پیامبر (ص) نه بخاطر خودمان و نه قبائلمان و نه خانواده هایمان .

فرمود : ای قریش و ای انصار ، راست گفتید .

2

مناشدات و احتجاجات امیرالمؤمنین (ع)

( ((مناشده)) در اصطلاح یعنی برای اقرار گرفتن از مخاطب درباره مطلبی ، گوینده او را قسم می دهد و از او اقرار می طلبد . در این مجلس هم حضرت درباره فضائل خود و اهل بیتش مردم را قسم می دهد و از آنان اقرار می گیرد ، که از نظر تاریخی و اعتقادی ارزش مهمّی دارد ).

خلقت محمّد و علی علیهما السلام با طینت واحد

امیرالمؤمنین (ع) در ادامه کلامش فرمود : آیا اقرار می کنید که آنچه از خیر دنیا و آخرت که بدان دست یافته اید فقط از ما اهل بیت بوده و از هیچکدام شما نبوده است ( ((ب)) : و از هیچ کس دیگری نبوده است ) ؟ آیا اقرار می کنید که از پیامبر (ص) شنیدید که می فرمود ((من و برادرم علی بن ابی طالب تا آدم با یک طینت هستیم )) ( درباره ابتدای خلقت اهل بیت علیهم السلام به جلد 25بحارالانوار مراجعه شود ) .

اهل بدر و اهل اُحُد و سابقه داران و متقدّمین گفتند : آری ، این را از پیامبر (ص) شنیدیم .

خلقت نوری اهل بیت علیهم السلام و پاکی نسل ایشان

فرمود : آیا اقرار می کنید که پسر عمویم پیامبر (ص) فرمود : (( من و اهل بیتم نوری بودیم که چهارده هزار سال قبل آنکه خداوند آدم را خلق کند در پیشگاه پروردگار مشغول عبادت بودیم . وقتی خداوند آدم را خلق کرد آن نور را در صلب او قرار داد و او را به زمین فرستاد . سپس آن نور را در صلب نوح در کشتی حمل نمود . سپس در صلب ابراهیم آن را به آتش پرتاب کرد . سپس خداوند همچنان ما را از صلب های با شرافت به رَحِمهای پاک و از رَحِمهای پاک به صلب های با شرافت بین پدران و مادران منتقل می نمود که هرگز یکی از آنها بصورت زنا با یکدیگر ملاقات نکردند ))؟

سابقه داران و متقدّمین و اهل بدر و اهل احد گفتند : آری ، این را از پیامبر (ص) شنیدیم .

علی (ع) برادر پیامبر (ص)

فرمود : شما را بخدا قسم می دهم ، آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) بین هر دو نفر از اصحابش برادری قرار داد ، و بین من و خودش برادری قرار داد و فرمود : (( تو برادر من و من برادر تو در دنیا و آخرت هستم )) ؟

گفتند : آری بخدا قسم .

سدّ ابواب بجز باب علی (ع)

فرمود : آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) محل مسجد خود را خرید و آن را بنا کرد ، و سپس ( در اطراف آن ) ده خانه بنا کرد که نُه خانه برای خود و دَهُمی را در وسط آنها برای من قرار داد ، و هر دری که به مسجد باز می شد - بجز درب خانه مرا - مسدود کرد ؟ آنگاه در این باره بعضی سخنانی گفتند و پیامبر (ص) فرمود : (( من درِ خانه های شما را نبستم و نه درِ خانه او را باز گذاردم ، بلکه خداوند به من دستور بستن درِ خانه های شما و بازگذاردن درِ خانه او را داد )) . همچنین پیامبر (ص) همه مردم را - جز من -نهی کرد از اینکه در مسجد بخوابند ، و من در مسجد جنب می شدم ، و منزل من و پیامبر (ص) در مسجد یکی بود ، و برای پیامبر (ص) و برای من در مسجد اولادی به دنیا می آمد ( باید توجه داشت که این مطلب اختصاص به آن دو بزرگوار دارد و بخاطر عصمتشان است که از هر رجس و ناپاکی بدورند ) .

گفتند : آری بخدا قسم .

فرمود : آیا اقرار می کنید که عمر اصرار داشت شکافی بقدر چشم از خانه اش به مسجد باز کند ، ولی حضرت اجازه نداد ( در بحار : ج 39ص 23روایت کرده که وقتی پیامبر (ص) دستور مسدود کردن در های رو به مسجد را صادر فرمود عمر بن خطّاب آمد و گفت : یا رسول الله ، من دوست دارم آنگاه که شما برای نماز می روید به شما نگاه کنم . به من اجازه دهید پنجره ای داشته باشم تا از آن به شما نگاه کنم . فرمود : خدا اجازه نداده است . گفت : پس به اندازه ای که صورتم را در آن قرار دهم ؟ فرمود : خدا اجازه نداده است . گفت : به اندازه ای که دو چشمم را در آن قرار دهم ؟ فرمود : خدا اجازه نداده است . و اگر بگویی بقدر یک سر سوزن ، باز هم به تو اجازه نخواهم داد . قسم به آنکه جانم بدست او است من نه شما را خارج کرده ام و نه او را داخل نموده ام . بلکه خداوند او را داخل نموده و شما را خارج کرده است ) ، و فرمود : (( خداوند به حضرت موسی (ع) دستور داد تا مسجد پاکیزه ای بنا کند که جز او و هارون و دو پسرش در آن سکونت نکنند ، به من هم دستور داده مسجد پاکیزه ای بنا کنم که جز من و برادرم و دو پسرش در آن سکونت نکنند ))؟

گفتند : آری بخدا قسم .

اعلام ولایت در غدیر خم

فرمود : آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) در روز غدیر خم مرا فراخواند و ولایت مرا اعلام کرد و فرمود : حاضران به غائبان برسانند .

گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) ولیّ هر مؤمن

فرمود آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) اهل نجران را برای مباهله دعوت کرد ، کسی جز من و همسرم و دو پسرم را همراه نیاورد ؟

گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) در خیبر

فرمود : آیا می دانید که پیامبر (ص) پرچم خیبر را بدست من سپرد و فرمود : (( فردا پرچم را بدست کسی خواهم داد که خدا و رسولش را دوست دارد و خدا و رسولش او را دوست می دارند ، ترسو و فرار کننده نیست و خدا خیبر را بدست او فتح می کند )) ؟

گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) در ابلاغ سوره برائت

فرمود : آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) مرا برای ابلاغ سوره (( برائت )) فرستاد ، و غیر مرا ( که ابوبکر بود ) برگردانید بعد از آنکه او را فرستاده بود ( در بحار : ج 35ص 295از امام صادق (ع) چنین روایت کرده است که پیامبر (ص) سوره برائت را بدست ابوبکر فرستاد تا موسم حج برای مردم بخواند . جبرئیل نازل شد که (( از جانب تو جز علی حق ابلاغ ندارد )) . آن حضرت ، علی (ع) را فراخواند و دستور داد تا بر شتر غضباء سوار شود و خود را به ابوبکر برساند و سوره برائت را از او بگیرد و در مکه برای مردم بخواند . برای تفصیل بیشتر به بحار : ج 35ص 284باب 9 و الغدیر : ج 6ص 341مراجعه شود )  ، و این بخاطر وحی الهی بود که فرمود : (( خداوند علیِّ اعلی می فرماید : (( از جانب تو کسی حق رساندن پیام ندارد مگر کسی که از خودت باشد ))؟

گفتند آری بخدا قسم .

علی (ع) در شدائد پیامبر (ص)

فرمود : آیا اقرار می کنید که هیچ کار مشکلی برای پیامبر (ص) پیش نیامد مگر آنکه بخاطر اطمینانی که به من داشت مرا در آن موارد پیش می فرستاد . و هیچگاه مرا به اسم صدا نزد ، بلکه می فرمود : (( ای برادرم )) و یا (( برادرم را به نزد من فراخوانید )) ؟

گفتند : آری بخدا بقسم .

علی (ع) از پیامبر (ص) و پیامبر (ص) از علی (ع)

فرمود : آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) در مورد دختر حمزه بین من و جعفر و زید قضاوت کرد ( در بحار : ج 20ص 372روایت کرده است که وقتی پیامبر (ص) در عمرة القضاء از مکه خارج شد ، دختر حضرت حمزه دنبال حضرت آمد و صدا می زد : ای عمو ، ای عمو ، امیرالمؤمنین (ع) او را به فاطمه زهرا (س) سپرد و فرمود : دختر عمویت را نگه داری کن . در اینجا امیرالمؤمنین (ع) و جعفر و زید بن حارثة بر سر نگه داری او سخن گفتند . امیرالمؤمنین (ع) فرمود : من سزاوارترم چون او دختر عموی من است . جعفر گفت : دختر عموی من است و خاله او همسر من است . زید گفت : دختر برادرم است . پیامبر (ص) در این باره قضاوت کرد که باید همراه خاله اش باشد و فرمود : (( خاله به منزله مادر است )) . و به امیرالمؤمنین (ع) فرمود : (( تو از منی و من از تو ام )) . و به جعفر فرمود : (( تو در خلقت و اخلاق به من شباهت داری )) و به زید فرمود : (( تو برادر ما و از موالی ما هستی )) ) ، و فرمود : (( ای علی تو از منی و من از تو ام ، و صاحب اختیار هر مؤمن بعد از من هستی ))؟

گفتند : آری بخدا قسم .

ملاقاتهای خصوصی پیامبر (ص) و امیرالمؤمنین (ع)

فرمود : آیا اقرار می کنید که با پیامبر (ص) در هر روز و شب به منزل یکدیگر می رفتیم و خلوتی داشتیم ، که در آن اگر من سؤال می کردم به من جواب می گفت و اگر ساکت می شدم خود آن حضرت شروع می فرمود .

گفتند : آری بخدا قسم

فرمود : آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) مرا بر جعفر و حمزه فضیلت داد و به فاطمه (س) فرمود : (( تو را به ازدواج کسی در آوردم که بهترین اهل بیتم و بهترین امّتم ، و مقدّم ترین آنها در اسلام و بالا ترین آنها در حلم و بیشترین آنان در علم است )) ؟

گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) سیّد عرب

فرمود : آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) فرمود : (( من آقای فرزندان آدم هستم و برادرم آقای عرب و فاطمه سیّده زنان اهل بهشت و دو پسرم حسن و حسین دو آقای جوانان اهل بهشت هستند )) ؟

گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) غسل دهنده پیامبر (ص)

فرمود : آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) به من دستور داد او را غسل دهم ، و به من خبر داد که جبرئیل مرا بر غسل او کمک می کند ؟

گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) در حدیث ثقلین

فرمود : شما را بخدا قسم می دهم ، آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) در آخرین خطابه ای که برای شما ایراد کرد فرمود : (( ای مردم ، من در میان شما دو چیز باقی گذاردم که تا به آن تمسّک دارید هرگز گمراه نمی شوید : کتاب خدا و          اهل بیتم )) ؟

گفتند : آری بخدا قسم . ( تا اینجا از نسخه های ((الف)) و ((ج)) نقل شد و بقیه مناشدات از نسخه های ((ب)) و ((د)) نقل می شود . در کتاب احتجاج در این قسمت چنین اضافه شده است : فرمود : شما را بخدا قسم می دهم ، آیا میدانید که من اولین امّت در ایمان به خدا و رسولش هستم ؟ گفتند : آری بخدا قسم ) .

علی (ع) سابق الی الله

سپس علی (ع) فرمود : شما را بخدا قسم می دهم ، آیا می دانید که خداوند عزوجل در کتابش سابق را بر مسبوق در بیش از یک آیه فضیلت داده است ، و احدی از این امّت از من نسبت به خدا و رسولش سبقت نگرفته است ؟

گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) در (( السابقون السابقون ))

فرمود : شما را بخدا قسم می دهم ، آیا می دانید که وقتی آیه (( وَ السَّابِقُونَ الْاَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِینَ وَ الْاَنْصَارِ /سوره توبه /آیه صد )) ، (( سبقت جویندگان اوّل از مهاجرین و انصار )) ، و آیه (( السَّابِقُونَ السَّابِقُونَ اُلَئِکَ الْمُقَرَّبُونَ /سوره واقعه / آیه ده )) ، (( سبقت جویندگان ، سبقت جویندگان ، آنان مقرّبانند )) ، نازل شد ، در این باره از پیامبر (ص) سؤال شد . حضرت فرمود : (( خداوند این آیات را در مورد انبیاء و جانشینان ایشان نازل کرده است . من افضل انبیاء و رسولان خدایم ، و علی بن ابی طالب جانشین من افضل اوصیاء است ))؟

گفتند آری بخدا قسم .

اجمالی از واقعه غدیر خم

فرمود شما را قسم می دهم ، آیا می دانید که وقتی این آیات نازل شد :                                                                   (( یَا اَیَّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اَطِیعُوا اللهَ وَ اَطِیعُوا الرَّسُولَ وَ اُولِی الْاَمْرِ مِنْکُمْ /سوره نساء /آیه پنجاه و نُه )) ، (( ای کسانی که ایمان آوردید از خدا و رسول و اولی الامرتان اطاعت کنید )) ، و آیه (( إنَّمَا وَلِیُّکُمُ اللهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذِینَ یُقِیمُونَ الصَّلَاةَ وَ یُؤْتُونَ الزَّکَاةَ وَ هُم رَاکِعُونَ /سوره مائده /آیه پنجاه و پنج )) ، (( صاحب اختیار شما خدا و پیامبرش و کسانی اند که ایمان آورده و نماز را به پا می دارند و در حال رکوع زکات می پردازند )) ، و آیه (( اَمْ حَسِبْتُمْ اَنْ تُتْرَکُوا وَ لَمَّا یَعْلَمِ اللهُ الَّذِینَ جَاهَدُوا مِنْکُمْ وَ لَمْ یَتَّخِذُوا مِن دُونِ اللهِ وَ لَا رَسُولِهِ وَ لَا الْمُؤْمِنِینَ وَلِیجَةً /سوره توبه /آیه شانزده )) ، (( گمان می کنید رها می شوید در حالیکه هنوز خداوند نمی داند آنانکه از شما جهاد کردند و غیر از خدا و رسولش و مؤمنین محل اعتمادی برای خود بر نگزیدند )) ، وقتی این آیات نازل شد مردم گفتند : یا رسول الله ، آیا این آیات درباره بعضی از مؤمنین است یا نسبت به همه آنان عمومیت دارد ؟

خداوند عزوجل به پیامبرش دستور داد تا والیان امرشان را به آنان بشناساند و ولایت را مانند نماز و زکات و روزه و حجّشان برایشان تفسیر کند . لذا مرا در غدیر خم برای مردم منصوب نمود ، و سپس خطابه ای ایراد کرد و فرمود : (( ای مردم ، خداوند مرا به رسالتی فرستاده که سینه ام از آن تنگ آمده و گمان کردم که مردم مرا تکذیب می کنند ، ولی خداوند مرا ترسانید که باید این پیام را برسانم و گرنه مرا عذاب خواهد کرد )) .

سپس دستور داد ندا کنند تا مردم جمع شوند ، و بعد خطابه ای ایراد کرد و فرمود : (( ای مردم ، آیا میدانید که خداوند عزوجل صاحب اختیار من است و من صاحب اختیار مؤمنین هستم و من از خود آنان به ایشان صاحب اختیار ترم )) ؟ گفتند : بلی ، یا رسول الله . فرمود : (( برخیز ، ای علی )) . من برخاستم و حضرت فرمود : (( هرکس من صاحب اختیار او هستم این علی صاحب اختیار او است . پروردگارا ، هرکس او را دوست می دارد دوست بدار و هرکس او را دشمن بدار.

( در همان غدیر خم ) سلمان برخاست و عرض کرد : یا رسول الله ، ولایت و صاحب اختیاری او چگونه است ؟ فرمود : (( ولایت و صاحب اختیاری او همچون ولایت من است . هرکس من نسبت به از خودش صاحب اختیارترم علی هم نسبت به او از خودش صاحب اختیارتر است )).

خداوند تعالی هم این آیه را نازل کرد (( اَلْیَوْمَ اَکمَلْتُ لَکُمْ دِینَکُمْ وَ اَتْمَمْتُ عَلَیْکُمْ نِعْمَتِی وَ رَضِیتُ لَکُمْ الْإسْلَامَ دِیناً /سوره مائده /آیه سی و سه )) ، (( امروز دین شما را کامل کردم و نعمت خود را بر شما تمام کردم و اسلام را به عنوان دین شما راضی شدم )) . پیامبر (ص) سه مرتبه تکبیر گفت و فرمود : (( الله اکبر ، کمال نبوت من و تکمیل دین خدا ولایت علی بعد از من است )) .

ابوبکر و عمر برخاستند و گفتند : یا رسول الله ، آیا این آیات بخصوص درباره علی است فرمود : آری ، درباره او و جانشینانم تا روز قیامت است . گفتند : یا رسول الله ، آنان را برای ما بیان فرما . فرمود : برادرم و وزیرم و وارثم و وصیّم و جانشینم در امّتم و صاحب اختیار هر مؤمنی بعد از من علی ، سپس پسرم حسن ، سپس پسرم حسین ، سپس نُه نفر از فرزندان پسرم حسین ، یکی پس از دیگری ، که قرآن با آنان و آنان با قرآنند . نه آنها از قرآن جدا می شوند و نه قرآن از ایشان جدا می شود تا بر سر حوض بر من وارد شوند .

همه حاضرین ( در مجلس مناشده ) گفتند : آری بخدا قسم ، همه آنچه گفتی دقیقا شنیدیم و حاضر بودیم . و بعضی گفتند : اکثر آنچه گفتی حفظ کرده ایم ولی همه اش را بیاد نداریم ، ولی اینان که همه اش را بیاد دارند منتخبین و افاضل ما هستند .

امیرالمؤمنین (ع) فرمود : راست گفتید . همه مردم در حفظ و بیاد داشتن یکسان نیستند . قَسَم می دهم آنان را که این مطلب را از پیامبر (ص) بیاد دارند که بپا خیزند و بازگو کنند .

در اینجا زید بن ارقم و براء بن عازب و ابوذر و مقداد و عمار گفتند : ما شهادت می دهیم که سخن پیامبر (ص) بیاد داریم که بر منبر ایستاده بود و تو در کنار او بودی و می فرمود : ای مردم ، خداوند به من دستور داده که معرفی کنم امام شما را و آنکه بعد از من در میان شما قائم خواهد بود و وصی خود و جانشینم را ، و آن کسی که خداوند در کتابش اطاعت او را بر مؤمنین واجب کرده و اطاعت او را قرین اطاعت خود و اطاعت من نموده ، و شما را در قرآن به ولایت او دستور داده است . من در این باره - از ترس اهل نفاق و تکذیبشان - به پروردگارم مراجعه کردم ، ولی مرا ترسانید که باید این رسالت را برسانم و گرنه مرا عذاب می کند .

ای مردم ، خداوند در کتابش شما را به نماز امر کرده و من آن را برایتان بیان نمودم ، و به زکات و روزه و حج دستور داده که آن را هم برای شما بیان و تفسیر نمودم ، و به ولایت دستور داده و من شما را شاهد می گیرم که ولایت مخصوص این شخص است - و حضرت دست مبارک را بر علی بن ابی طالب (ع) قرار دادند - و سپس برای دو پسرش بعد از او ، و سپس برای اوصیاء از فرزندانشان بعد از آنها است . آنان از قرآن جدا نمی شوند و قرآن از آنان جدا نمی شود تا بر سر حوضم بر من وارد شوند .

ای مردم ، پناه و امامتان بعد از خودم و ولیّ و هدایت کننده شما را برایتان بیان کردم و او برادرم علی بن ابی طالب است و او در میان شما بمنزله من در میان شما است . در دین خود از او پیروی کنید و در امورتان از او اطاعت نمایید ، زیرا آنچه خداوند از علم و حکمتش به من آموخته نزد او است . از او بپرسید و از او و جانشینانش بعد از او بیاموزید . به آنان چیزی یاد ندهید و بر آنان پیشی نگیرید و از ایشان عقب نمانید که آنان با حق و حق با آنان است ، نه ایشان از حق جدا می شوند و نه حق از ایشان جدا می شود .

زید بن ارقم و بقیه پس از این شهادت نشستند .

علی (ع) در حدیث کساء

سلیم می گوید :سپس علی (ع) فرمود : ای مردم ، آیا می دانید که خداوند در کتابش این آیه را نازل کرد : (( إنَّمَا یُرِیدُ اللهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ اَهْلَ الْبَیْتِ وَ یُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیراً /سوره احزاب /آیه سی و سه ))  ، (( خداوند خواسته است که رجس و پلیدی را از شما اهل بیت ببرد و شما را پاک گرداند )).

پیامبر (ص) مرا و فاطمه و دو پسرم حسن و حسین را جمع کرد و رواندازی ( در کتاب احتجاج : روانداز فدکی ) بر روی ما انداخت و فرمود : (( اینان اهل بیت من و فامیل و اقربای من هستند آنان را ناراحت می کند آنچه مرا ناراحت می کند ، و مرا اذیت می کند آنچه آنان را اذیت می کند ، و مرا به تنگ می آورد آنچه آنان را به تنگ می آورد . رجس و پلیدی را از ایشان ببر و آنان را پاک گردان )).

اُمّ سلمه عرض کرد : یا رسول الله ، من هم با شما هستم ؟ فرمود : (( عاقبت تو به خیر است ، ولی این آیه درباره من و برادرم و دخترم فاطمه و دو پسرم و نُه نفر از فرزندان پسرم حسین بطور خاص نازل شده و احدی غیر از آنان در این آیه همراه ما نیست )).

همه حاضرین ( در مجلس مناشده ) گفتند : شهادت می دهیم که اُمّ سسلمه این مطلب را برای ما نقل کرد . و ما همین را از پیامبر (ص) پرسیدیم ، و آن حضرت برای ما حدیث اُمّ سلمه را نقل فرمود .

علی (ع) در صادقین

سپس علی (ع) فرمود : شما را بخدا قسم می دهم ، آیا می دانید که خداوند این آیه را نازل کرد : (( یَا اَیَّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللهَ وَ کُونُوا مَعَ الصَّادِقِینَ /سوره توبه /آیه صد و نوزده )) ، (( ای کسانی که ایمان آورده اید تقوی پیشه کنید و با صادقین باشید )) . سلمان عرض کرد : یا رسول الله ، آیا این آیه عمومیّت دارد یا به عدّه خاصّی مربوط است ؟ فرمود : امر شدگان همه مؤمنین هستند که به این مطلب دستور داده شده اند ، ولی ((صادقین )) مخصوص برادرم علی و اوصیاء من بعد از او تا روز قیامت است .

گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) به منزله هارون (ع)

فرمود : شما را بخدا قسم می دهم ، آیا می دانید که در من در جنگ تبوک به پیامبر (ص) عرض کردم : چرا مرا ( در مدینه ) بجای خود گذاشتی ؟ ( در جنگ تبوک پیامبر (ص) شخصا با لشکر حرکت کرد و امیرالمؤمنین را به عنوان نائب و جانشین خود در مدینه منصوب کرد . منافقین از این مطلب سوء استفاده کرده و گفتند : نسبت به علی تغییر نظر داده که او را با خود نبرده است . در جواب منافقین حضرت مطلب ذیل را فرمودند ):

فرمود : (( مدینه جز من یا تو صلاحیت دیگری را ندارد . و تو نسبت به من همچون هارون نسبت به موسی هستی مگر در اینکه پیامبری بعد از من نیست ))؟

گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) از شاهدان بر مردم

فرمود : شما را بخدا قسم می دهم ، آیا می دانید که خداوند در سوره حج چنین نازل کرد :                                          (( یَا اَیَّهَا الَّذِینَ آمَنُوا ارْکَعُوا وَ اسْجُدُوا وَ اعْبُدُوا رَبَّکُمْ وَ افْعَلُوا الْخَیْرَ لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَ وَ جَاهِدُوا فِی اللهِ حَقَّ جِهَادِهِ ، هُوَ اجْتِبَاکُمْ وَ مَا جَعَلَ عَلَیْکُمْ فِی الدِّینِ مِنْ حَرَجٍ مِلَّةَ اَبِیکُمْ اِبْرَاهِیمَ هُوَ سَمَّاکُمُ الْمُسْلِمِینَ مِنْ قَبْلُ وَ فِی هَذَا لِیَکُونَ الرَّسُولُ شَهِیداً عَلَیْکُمْ وَ تَکُونُوا شُهَدَاءَ عَلَی النَّاسِ ، فَاَقِیمُوا الصَّلَاةَ وَ آتُوا الزَّکَاةَ وَ اعْتَصِمُوا بِاللهِ هُوَ مَوْلَاکُمْ فَنِعْمَ الْمَوْلَیٰ وَ نِعْمَ النَّصِیرُ / سوره حج /آیه هفتاد و هشت )) ،  (( ای کسانی که ایمان آورده اید رکوع و سجود بجا آورید و پروردگار خود را عبادت کنید و کار نیک انجام دهید به امید آنکه رستگار شوید . در راه خدا آنطور که سزاوار است جهاد کنید . او شما را برگزید و در دین بر شما سختی قرار نداد ، دین پدرتان ابراهیم که از قبل شما را مسلمان نامید ، و در این باره تا پیامبر شاهد بر شما باشد و شما شاهدان بر مردم باشید . نماز را بپا دارید و زکات را بپردازید و به کمک خداوند خود را از معصیت باز دارید . او صاحب اختیار شما است و خوب صاحب اختیار و خوب یاری کننده ای است )).

( وقتی این آیه نازل شد ) سلمان بپا خاست و عرض کرد : یا رسول الله ، اینان چه کسانی هستند که تو بر آنان شاهدی و آنان بر مردم شاهدند ، و خداوند آنان را برگزیده و در دین بر آنان سختی قرار نداده ، همان که دین پدرشان ابراهیم است ؟ فرمود : از اینان فقط سیزده نفر قصد شده و هیچکس دیگری از امّت قصد نشده است .سلمان پرسید : یا رسول الله ، آنان را برای ما بیان فرما ؟ فرمود : (( من و برادرم و یازده نفر از فرزندانم )).

حاضرین در مجلس گفتند : آری بخدا قسم .

علی (ع) در جانشینان پیامبر (ص)

فرمود : شما را بخدا قسم می دهم ، آیا می دانید که پیامبر (ص) خطابه ای ایراد کرد - که بعد از آن خطابه ای ایراد نکرد - و فرمود : (( ای مردم ، من در میان شما دو چیز گرانبها باقی می گذارم : کتاب خدا و عترتم یعنی اهل بیتم . به این دو تمسّک جویید که هرگز گمراه نمی شوید . خداوند لطیف خبیر به من خبر داده و به من وعده داده است که این دو از یکدیگر جدا نمی شوند تا بر سر حوض کوثر بر من وارد شوند )) .

عمر بن خطاب در حال شبه غضب برخاست و گفت : یا رسول الله ، آیا همه اهل بیتت چنین اند ؟ فرمود : نه . فقط اوصیاء من از اهل بیتم ، که اوّل آنان برادرم و وزیرم و وارثم و خلیفه من در امّتم و صاحب اختیار هر مؤمنی بعد از من علیِّ است . سپس پسرم حسن ، سپس پسرم حسین ، سپس نه نفر از فرزندان حسین یکی پس از دیگری تا بر سر حوض کوثر نزد من آیند . آنان شاهدان خدا در زمین و حجّت های او بر خلقش و خزانه داران علم او و معادن حکمت اویند . هرکس آنان را اطاعت کند خدا را اطاعت کرده و هرکس از آنان سرپیچی کند از فرمان خدا سرپیچی کرده است ؟

همه گفتند : شهادت می دهیم که پیامبر (ص) این مطلب را فرمود .

کیفیّت مجلس مناشده

سپس سؤالهای امیرالمؤمنین (ع) از مردم تا ذکر آخر فضائلش ادامه پیدا کرد ، و حضرت چیزی باقی نگذاشت مگر آنکه در آن مورد آنان را قسم داد و از آنان سؤال کرد تا آنکه همه مناقبش را و بسیاری از آنچه پیامبر (ص) به او فرموده بود ذکر کرد ، و در همه آنها مردم سخن او را تصدیق می کردند و شهادت می دادند که سخن حقّی است .

سلیم می گوید : امیرالمؤمنین (ع) چیزی از آنچه خداوند بخصوص درباره او یا درباره او و اهل بیتش در قرآن یا بر لسان پیامبر (ص) نازل کرده بود باقی نگذاشت مگر آنکه در آن مورد مردم را قسم داد . در بعضی از آنها همه می گفتند :        (( آری )) ، و در مواردی عدّه ای ساکت می ماندند و بقیّه می گفتند : (( آری بخدا قسم )) ، و آنانکه ساکت بودند به اقرار کنندگان می گفتند : شما نزد ما مورد اعتماد هستید ، و غیر شما هم از کسانی که به آنان اعتماد داریم برای ما نقل کرده اند که این مطالب را از پیامبر (ص) شنیده اند .

حضرت فرمود : آیا اقرار می کنید که پیامبر (ص) فرمود : (( هرکس گمان کند مرا دوست دارد و بغض علی را دارد ، چنین کسی دروغ می گوید و مرا دوست ندارد )) ، و حضرت هنگام سخن دست بر سر من ( ((الف)) : بر سینه ام )) گذاشت . کسی از حضرت پرسید : یا رسول الله ، این مطلب چطور می شود ؟ فرمود : زیرا او از من است و من از اویم . هرکس او را دوست بدارد مرا دوست داشته و هرکس مرا دوست بدارد خدا را دوست دارد . هرکس بغض علی را دارد مرا مبغوض داشته و هرکس مرا مبغوض بدارد خدا را مبغوض داشته است .

حدود بیست نفر از بزرگان مهاجرین و انصار گفتند : (( آری بخدا قسم )) ، و بقیه ساکت ماندند .

امیرالمؤمنین (ع) به سکوت کنندگان فرمود : چرا ساکتید ؟ گفتند : اینان که شهادت دادند در راستگویی و فضیلت و سابقه نزد ما مورد اعتماد هستند . حضرت فرمود : خدایا بر اینان شاهد باش .

آنان گفتند : پروردگارا ، ما شهادت نداده ایم و نگفته ایم جز آنچه از پیامبر (ص) شنیده ایم ، و آنچه افراد مورد اطمینان از اینان و دیگران برای ما نقل کرده اند که از پیامبر (ص) شنیده اند .

3

سخنان طلحه با امیرالمؤمنین (ع)

هفت جواب به حدیث جعلی ابوبکر و عمر درباره خلافت

طلحه بن عبیدالله - که (( زیرک قریش خوانده می شد - گفت : چه کنیم با ادّعای ابوبکر و عمر و اصحابش که او را تصدیق کردند و شهادت بر گفتار او دادند در آن روزی که تو را به اجبار می آوردند و در گردنت طنابی بود ( ((ج)) : طنابی در گردنت پیچیده بود . ((ج)) خ ل : تو را در حالی آوردند که طنابی را در گردنت محکم کرده بودند ) ، به تو گفتند : (( بیعت کن )) و تو در مقابل آنان با فضائل و سوابق خود استدلال کردی ، و همه تو را تصدیق کردند . ولی بعد از آن ابوبکر ادّعا کرد از پیامبر (ص) شنیده است که گفته : (( خداوند نخواسته است نبوت و خلافت برای ما اهل بیت جمع شود )) . عمر و ابوعبیده جراح و سالم و معاذ بن جبل هم او را تصدیق کردند ؟!

سپس طلحه رو به حضرت کرد و گفت : همه آنچه گفتی و ادّعا کردی حق است ، و آنچه از سابقه و فضیلت که با آنها استدلال کردی ما هم اقرار می کنیم و قبول داریم ولی درباره خلافت ، این پنج نفر به آنچه شنیدی شهادت دادند !

جواب اوّل : معاهده بر صحیفه ملعونه

در اینجا علی (ع) بپا خواست و از سخن طلحه به غضب آمد و چیزی را که کتمان می کرد فاش نمود و مطلبی را روشن کرد که در روز مرگ عمر فرموده بود ولی مردم مقصود آن حضرت را نفهمیده بودند ( در بحار ج 8قدیم ص 22و 27 روایت کرده که وقتی عمر مُرد و جنازه او را در کفن پیچدند ، امیرالمؤمنین (ع) نگاهی به جنازه اش کرد و فرمود : (( هیچکس را بیش تر دوست ندارم که با صحیفه و نوشته اش خدا را ملاقات کنم مانند این به کفن پیچیده )) ، که اکثر مردم منظور حضرت را نفهمیدند ، در ذیل امیرالمؤمنین (ع) منظور از صحیفه را بیان کرده است ) .

حضرت رو به طلحه کرد و در حالیکه مردم می شنیدند فرمود : ای طلحه ، بخدا قسم ، نوشته ای که روز قیامت با آن خدا را ملاقات کنم محبوب تر از نوشته این پنج نفر نیست که حجه الوداع در خانه کعبه بر سر وفای به آن هم پیمان شدند که : (( اگر خداوند محمّد را بکشد یا بمیرد یکدیگر را بر ضدّ من کمک کنند و پشتیبانی نمایند تا به خلافت نرسم )) ، ( ((ب)) و ((د)) : که خلافت به من نرسد ) .

جواب دوّم : حدیث غدیر

حضرت فرمود : ای طلحه ، دلیل بر بطلان آنچه بدان شهادت دادند ( ((ج)) خ ل : دلیل بر بطلان آنچه بدان شهادت دادند و بر صحّت آنچه من گفتم ...) ، سخن پیامبر (ص) است که در روز غدیر خم فرمود : (( هرکس من نسبت به او از خودش صاحب اختیار ترم علی هم نسبت به او از خودش صاحب اختیار تر است )) . من چگونه می توانم بر آنان صاحب اختیار تر از خودشان باشم در حالیکه امیران و حاکمان بر من باشند ؟!

جواب سوّم : حدیث منزلت

همچنین سخن پیامبر (ص) که فرمود : (( تو نسبت به من همچون هارون نسبت به موسی هستی بجز نبوّت )) ، آیا نمی دانستید که نبوّت غیر از خلافت است ؟ اگر با نبوّت چیز دیگری هم بود پیامبر (ص) آن را استثنا می کرد ؟!

جواب چهارم : حدیث ثقلین

همچنین سخن پیامبر (ص) که فرمود : من در میان شما دو چیز باقی گذاردم که تا به این دو تمسّک کرده اید هرگز گمراه نخواهید شد : کتاب خدا و عترتم ( ((ب)) : به این دو تمسّک کنید تا گمراه نشوید : کتاب خدا و اهل بیتم ) . از اینان پیشی نگیرید و از اینها عقب نمانید . به اینان چیزی نیاموزید که از شما داناترند .

بنابراین سزاوار است خلیفه بر امّت کسی جز دانا ترین آنان به کتاب خدا و سنّت پیامبرش نباشد ، که خداوند هم می فرماید : (( اَفَمَنْ یَهْدِی اِلَی الْحَقِّ اَحَقُّ اَنْ یُتَّبَعَ اَمَّنْ لَا یَهِدِّی إلَّا اَنْ یُهْدیٰ فَمَا لَکُمْ کَیْفَ تَحْکُمُونَ / سوره یونس /آیه سی و پنج )) ،   (( آیا کسی که به حق هدایت می کند ، سزاوارتر است که تابع او شوند یا کسی که هدایت نمی شود مگر آنکه او را هدایت کنند ، پس چه شده شما را و چگونه حکم می کنید )) ، و نیز می فرماید : (( وَ زَادَهُ بَسْطَةً فِی الْعِلْمِ وَ الْجِسْمِ /سوره سوره بقره /آیه دویست و چهل و هفت )) ، (( در علم و جسم او را وسعت عنایت نمود )) ، و می فرماید : (( اَوْ آثَارَةٍ مِنْ عِلْمٍ اِنْ کُنْتُمْ صَادِقِینَ /سوره احقاف /آیه چهار )) ، (( یا اثری باقی مانده از علم ، اگر راستگو هستید )) ، و نیز پیامبر (ص) می فرماید (( هیچ امّتی اختیار حکومت خود را بدست کسی نمی سپارند در حالی که عالم تر از او در میانشان باشد مگر آنکه کارشان همچنان رو به پایین می رود ، تا به آنچه ترک کرده اند باز گردند )) . پس ولایت جز امیر بودن بر ملّت نیست .

جواب پنجم : حدیث تسلیم به امرة المؤمنین

دلیل بر دروغ و باطل و نا حقّ شان این است که آنان به دستور پیامبر (ص) بر من به عنوان ((امیرالمؤمنین)) سلام کردند  ( یعنی به امر پیامبر (ص) به من گفتند : (( السلام علیک یا امیرالمؤمنین )) ) . و این مطلب بر آنان ( ابوبکر و عمر ) و بر تو ( ای طلحه ) بخصوص و بر این که همراه تو است - یعنی زبیر - و بر همه امّت و بر این دو نفر - و حضرت به سعد بن ابی وقّاص و عبدالرحمان بن عوف اشاره کردند - و بر این خلیفه ظالم شما ( ((الف)) و ((ب)) : این خلیفه شما که اکنون بر سر کار است ) - یعنی عثمان - حجّت است .

جواب ششم : شورای شش نفری عمر

ما گروه شش نفری شوری همگی زنده هستیم . اگر عمر و اصحابش در نسبت حدیث به پیامبر (ص) راست می گفتند پس چرا عمر مرا جزء شوری قرار داد ؟ آیا ما را در شوری برای خلافت قرار داد یا غیر آن ؟ اگر نظرتان این است که شوری را برای غیر حکومت قرار داد پس اکنون عثمان بر ما امارتی نخواهد داشت ، و ما باید در موضوع دیگری مشورت می کردیم چرا که در این صورت او به ما دستور داده که در غیر مسئله خلافت مشورت کنیم ، و اگر شوری درباره خلافت بوده پس چرا مرا همراه شما داخل شوری نموده ؟! چرا مرا خارج نکرد در حالیکه می گفت : (( پیامبر اهل بیتش را از خلافت خارج کرده و خبر داده که آنان را در خلافت نصیبی نیست )) ؟!

جواب هفتم : سخنان عمر هنگام مرگ

چرا عمر هنگامی که ما شش نفر اصحاب شوری را یکی یکی فراخواند به پسرش عبدالله گفت : - ( در اینجا حضرت اشاره به پسر عمر که در مجلس حاضر بود فرمود : ) هان ، او اینجا است - تو را بخدا قسم می دهم که بگویی وقتی ما خارج شدیم پدرت به تو چه گفت :؟ عبدالله بن عمر گفت : حال که مرا قسم دادی ( ((الف)) خ ل : کم ترین شهادت من این است که او گفت : ... ) ، او گفت : (( اگر با اصلع ( اصلع یعنی کسی که جلوی سرش مو ندارد که در ااینجا اشاره به امیرالمؤمنین (ع) است ) ، بنی هاشم بیعت کنند آنان را به وسط جاده روشن خواهد کشانید و طبق کتاب پروردگارشان و سنّت پیامبرشان بپا خواهد داشت ))!

سپس حضرت فرمود ای پسر عمر ، در آنجا تو چه گفتی ؟ پسر عمر گفت : من به او گفتم : ای پدر ، چه مانعی داری که او را خلیفه قرار دهی ؟ حضرت فرمود : عمر چه جوابی به تو داد ؟ پسر عمر گفت : او مطلبی گفت که آن را کتمان می کنم ! فرمود : پیامبر (ص) آنچه او به تو گفته و تو به او گفته ای به من خبر داده است ؟ پسر عمر پرسید : چه موقع خبر داده است ؟! فرمود : در زمان حیاتش به من خبر داد ، و سپس در آن شبی که پدرت از دنیا رفت در خواب به من خبر داد ، و هرکس پیامبر (ص) را در خواب ببیند گویا در بیداری دیده است .

پسر عمر گفت : چه چیزی به تو خبر داده است ؟ فرمود : ای پسر عمر ، تو را بخدا قسم می دهم که اگر برایت نقل کردم گفتارم را تصدیق کنی ؟ پسر عمر گفت : اگر هم خواستم ساکت می مانم ! حضرت فرمود : وقتی به او گفتی : (( چه مانعی داری که او را خلیفه قرار دهی ))؟ گفت : مانع من صحیفه و نوشته ای است که در بین خود نوشته ایم و معاهده ای که در کعبه در حجة الوداع بر سر آن هم پیمان شده ایم ! پسر عمر در اینجا ساکت ماند و گفت : تو را به حقّ پیامبر قسم می دهم که از من دست برداری !

سلیم می گوید : پسر عمر را در آن مجلس می دیدم که گریه راه گلویش را بسته بود و از دو چشمانش اشک جاری بود .

سپس علی (ع) رو به طلحه و زبیر و عبدالرحمان بن عوف و سعد بن ابی وقّاص ( این چهار نفر با عثمان و امیرالمؤمنین (ع) شش نفر اصحاب شوری بودند ) ، نمود و فرمود : بخدا قسم اگر آن پنج نفر ( اصحاب صحیفه ) بر پیامبر (ص) دروغ بسته اند ولایت آنها بر شما حلال نیست ، و اگر راست گفته اند برای شما حلال نیست مرا همراه خود داخل شوری قرار دهید ، زیرا ورود من در شوری ( به گفته شما ) مخالفت با پیامبر (ص) و سرپیچی از فرمان او به حساب می آید .

کسی جز دوازده امام حق خلافت و امامت ندارد

سپس امیرالمؤمنین (ع) رو به مردم کرد و فرمود : منزلت مرا در میانتان و آن طور که مرا می شناسید به من خبر دهید ، آیا من نزد شما راستگو هستم یا دروغگو ؟ گفتند : بلکه صدّیق صدوق ( صدّیق یعنی کامل در راستگویی ، و صدوق یعنی آنکه همیشه راست می گوید ) ، هستی . بخدا قسم نه در زمان جاهلیّت و نه بعد از اسلام تو را به دروغگویی نشناخته ایم .

حضرت فرمود : قسم به خدایی که ما اهل بیت را به نبوّت کرامت داد و محمّد (ص) را از ما قرار داد ، و بعد از او به ما کرامت فرمود که ما را امامان مؤمنین قرار داد ، از قول پیامبر (ص) کسی جز ما نمی تواند ابلاغ نماید و امامت و خلافت جز در ما صلاحیّت ندارد ، و خداوند با ما اهل بیت برای احدی از مردم نصیب و حقّی در خلافت قرار نداده است .

رسول الله (ص) خاتم پیامبران است که بعد از او رسول و نبیّی نیست . خداوند انبیاء را تا روز قیامت با پیامبر (ص) خاتمه داد ، و با قرآن کتابها را تا روز قیامت خاتمه داد . ما رابعد از محمّد (ص) خلفاءِ در زمین و شاهدان بر مردم قرار داد ، و اطاعت ما را در کتابش واجب کرد و ما را با خود و پیامبرش در اطاعت در چند آیه قرآن قرین قرار داد .

خداوند محمّد (ص) را پیامبر و ما را جانشینان بعد از او در میان خلقش و شاهدان بر خلقش قرار داد ، و اطاعت ما را در کتاب مُنزلش واجب کرد و سپس خدای عزوجل به پیامبرش دستور داد که این مطلب را به امّتش برساند . او هم طبق دستور خداوند به آنان ابلاغ نمود .

کدام سزاوارتر به جانشینی پیامبرند ؟!!

کدام یک از این دو ( اشاره حضرت به خودشان و ابوبکر است ، چنانکه از دنباله کلام روشن می شود ) ، سزاوارتر به نشستن در مقام و جای پیامبرند ؟ شما از پیامبر (ص) شنیدید که وقتی مرا برای ابلاغ سوره برائت فرستاد فرمود : (( صلاحیت ندارد از قول من مطلبی را برساند بجز خودم یا کسی از خودم باشد )) . شما را بخدا قسم می دهم آیا این مطلب را از پیامبر (ص) شنیدید ؟

گفتند : آری بخدا قسم ، ما شهادت می دهیم که این مطلب را از پیامبر (ص) آن هنگام که تو را برای سوره برائت فرستاد شنیدیم .

حضرت فرمود : رفیق شما ( ابوبکر ) صلاحیت نداشت که از قول پیامبر (ص) نوشته ای بقدر چهار انگشت را برساند و جز من برای ابلاغ آن صلاحیت پیدا نکرد ! کدامیک از این دو سزاوارتر به مقام و جای اویند ؟ آنکه پیامبر (ص) بخصوص نام برده که از او است یا آن کسی که بخصوص تعیین شده که از پیامبر نیست ؟( به پاورقی چهارده در همین حدیث مراجعه شود . منظور این است که وقتی پیامبر (ص) فرمود : باید رساننده قول من از خودم باشد و در این میان سوره برائت را از ابوبکر پس گرفت و به امیرالمؤمنین (ع) داد تا ابلاغ نماید ، با این عمل حضرت معلوم شد فردی که یقینا از پیامبر (ص) نیست ابوبکر است و فردی که یقینا از پپیامبر (ص) است امیرالمؤمنین (ع) است ) .

سخنی درباره (( لیبلغ الشاهد الغائب ))

طلحه گفت : این مطلب را از پیامبر (ص) شنیدیم . ولی برای ما بیان کن که چگونه احدی صلاحیت ندارد مطلبی را از پیامبر (ص) ابلاغ نماید ، در حالیکه آن حضرت به ما و به سایر مردم فرمود : (( لِیَبْلُغَ الشَّاهِدُ مِنْکُمْ الْغَائِبَ )) یعنی حاضرین شما به غائبان اطلاع دهند ؟ و یا در بیابان عرفه در حجة الوداع فرمود : (( خدا رحمت کند کسی که سخن مرا بشنود و آن را در قلب خود جای دهد و سپس آن را از قول من برساند . چه بسا کسی که علمی را حمل می کند ولی خود نمی فهمد ، و چه بسا کسی که علمی را برای فهمیده تر از خود حمل می کند . سه چیز است که قلب فرد مسلمان در آنها خیانت نمی کند : خالص کردن عمل برای خداوند ، شنوا بودن و اطاعت و خیر خواهی برای والیان امر ، و همراهی با اجتماع مسلمانان ، چرا که دعوت والیان امر همه مسلمانان را در بر می گیرد و نیز پیامبر (ص) در بیش از یک مورد بپا خواست و فرمود : (( حاضران به غائبان برسانند )).

دستور تبلیغ ولایت ائمّه علیهم السلام

امیرالمؤمنین (ع) فرمود :  آنچه پیامبر (ص) در این باره فرموده در روز غدیر خم و در روز عرفه در حجة الوداع و در روز رحلتش بوده است ! در آخرین خطبه ای که آن حضرت ایراد فرمود نظر کن که فرمود : (( من در میان شما دو چیز باقی گذاردم که تا به این دو تمسّک کرده اید هرگز گمراه نمی شوید : کتاب خدا و اهل بیتم. خداوند لطیف خبیر به من وعده داده است که این دو از یکدیگر جدا نشوند تا کنار حوض کوثر بر من وارد شوند مانند این دو انگشت - که حضرت به دو انگشت سبّابه و وسط اشاره کردند - که یکی جلوتر از دیگری است . به این دو تمسّک کنید تا گمراه نشوید و لغزش ننمایید  ( ((ج)) رو گردان نشوید ) . از ایشان جلوتر نروید و از آنها عقب نمانید ، و به آنها چیزی یاد ندهید که از شما دانا ترند )).

پیامبر (ص) به عموم مردم دستور داده که هرکس از مردم را دیدند واجب بودن اطاعت از امامان آل محمّد (ص) و واجب بودن حقّشان را برسانند ، و این وظیفه ابلاغ را در هیچ مطلب غیر از این موضوع نفرموده است . در واقع پیامبر (ص) به عموم به مردم دستور داده که به مردم برسانند حجّت و دلیل کسانی ( ((ب)) : واجب بودن اطاعت کسانی را ...)  را که همه آنچه پیامبر (ص) بدان مبعوث شده را ، از قول او کسی جز ایشان نمی رساند .

ای طلحه ، آیا نمی بینی که پیامبر (ص) - در حالیکه شما هم می شنیدید - به من فرمود : ای برادرم ، غیر تو قرض مرا ادا و ذمّه مرا بریء نمی کند . تو هستی که ذمّه مرا بریء می کنی و امانت مرا ادا می نمایی و طبق سنّت من جنگ             می کنی )).

وقتی ابوبکر حکومت را بدست گرفت آیا قرض و وعده های پیامبر (ص) را ادا کرد ( ((الف)) و ((ب)) : وقتی ابوبکر حکومت را بدست گرفت قرض و وعده های حضرت را ادا نکرد ) ، من بودم که آنها را با دلیل و شاهد محکم کردم          ( ((الف)) و ((ب)) : شما همگی با او بیعت کردید ، و من قرض و وعده های حضرتش را ادا کردم ) ، و قرض و وعده های حضرتش را ادا کردم . پیامبر (ص) هم به مردم خبر داده بود که قرض و وعده های او را جز من ادا نخواهد کرد . آنچه که ابوبکر به آنان داد ادای قرض و وعده های حضرت نبود ، و فقط ادا کردن من قرض و وعده های آن حضرت را ذمّه حضرتش را بریء و امانتش را ادا نمود .

ائمّه علیهم السلام مبلّغین اوامر الهی به مردم

از قول پیامبر (ص) همه آنچه از جانب خداوند عزوجل آورده را فقط امامانی ابلاغ می کنند که خداوند اطاعت آنان را در کتابش واجب کرده و به ولایت ایشان امر نموده است . آنانکه هرکس از ایشان اطاعت کند خدا را اطاعت کرده و هرکس از آنان سرپیچی کند از خدا سر پیچی نموده است

طلحه گفت : مشکل مرا آسان نمودی . نمی دانستم پیامبر (ص) از این مطلب چه قصد کرده است تا اینکه آن را برایم بیان نمودی . ای اباالحسن ، خدا به تو از همه امّت جزای خیر دهد .

سخنی درباره جمع قرآن

( آنچه در این بخش آمده باید تا آخر به دقت مطالعه شود که نهایتا سند محکمی برای قرآن کنونی است )

قرآن امیرالمؤمنین (ع)

طلحه گفت : ای اباالحسن ، مسئله ای را می خواهم از تو سؤال کنم : تو را دیدم که به همراه پارچه ای مهر شده بیرون آمدی ( اشاره به ایّام بعد از پیامبر (ص) است که حضرت این کار را انجام داد . به ص 222همین کتاب مراجعه شود ) ، و گفتی : ای مردم ، من مشغول غسل و کفن و دفن پیامبر (ص) بودم ، و سپس به کتاب خدا مشغول شدم تا آن را جمع نمودم . این کتاب به صورت یک مجموعه است ( ((ب)) : این کتاب خدا نزد من است که آن را نوشته و جمع آوری کرده ام ) ، که یک حرف هم از آن نیفتاده است . من آن کتابی که نوشته و جمع آوری کرده ای ندیده ام .

قرآن عمر طلحه سخنانش را چنین ادامه داد : عمر را دیدم که وقتی به خلافت رسید سراغ تو فرستاد که آن قرآن را نزد من بفرست ، و تو از فرستادن آن ابا کردی .

عمر هم مردم را فراخواند ، اگر دو نفر بر آیه ای از قرآن شهادت می دادند آن را می نوشت ، و آنچه فقط یک نفر به آن شهادت می داد کنار می گذاشت و آن را نمی نوشت .

عمر می گفت - و من هم می شنیدم - (( در روز جنگ یمامه مردانی کشته شدند که قرآنی می خواندند که غیر آنان نمی خواندند ، و آن مقدار از بین رفت )) .

و نیز گوسفندی سراغ صفحه ای از آن آمد - در حالیکه نویسندگان عمر مشغول نوشتن بودند - و آن صفحه را خورد و آنچه در آن بود از بین رفت ( در کتاب (( ایضاح )) تألیف فضل بن شاذان : ص 112 مطالبی در این باره آمده است . پیدا است که این مطالب را طلحه می گوید و باید منتظر جواب امیرالمؤمنین (ع) در عبارتهای بعدی باشیم ) ، و در آن روز نویسنده عثمان بود . در این باره چه می گویید .

از عمر و اصحابش - که نوشته های خود از قرآن را جمع آوری کردند - شنیدم که در زمان عثمان ( ((الف)) : در زمان عمر و عثمان ) ، می گفتند : (( سوره احزاب معادل سوره بقره ، سوره نور صد و شصت آیه ، و سوره حجرات نود آیه ( ((الف)) و ((ب)) و ((د)) : شصت آیه ، و در ((الف)) خ ل اضافه شده : سوره حجر صد و نود آیه بود ) ، بوده است )) .

قرآن عثمان

طلحه گفت : خودم در کار عثمان حاضر بودم که آنچه عمر جمع کرده بود گرفت و نویسندگان را برای آن جمع کرد ( ((ب)) و ((د)) : عثمان را بیاد دارم که آنچه عمر جمع کرده بود آتش زد ((ج)): عثمان سراغ آنچه عمر جمع کرده بود رفت و قرآن را جمع کرد ) ، و مردم را بر یک قرائت وادار نمود و قرآن اُبیّ بن کعب و ابن مسعود را پاره کرد و به آتش سوزانید ( در بحار : ج 8قدیم ص 308روایت کرده که : عثمان همه مردم را فقط بر قرائت زید بن ثابت وادار کرد و سایر قرآنها را سوزانید و هفت قرآن را طبق آنچه بین قرّاء مشهور بود نوشت ، یکی را به کوفه و یکی را به بصره و نیز به هر یک از شام و مکه و یمن و بحرین یکی فرستاد و یکی را در مدینه نگه داشت که به آن قرآن (( امام )) می گفتند ) ، این دیگر چه کاری است ؟!

قرآن به املاء پیامبر (ص)

امیرالمؤمنین (ع) فرمود : ای طلحه ، هر آیه ای که خداوند در کتابش بر محمّد (ص) نازل کرده ، به املای آن حضرت و خطّ خودم نزد من موجود است . و نیز تأویل هر آیه ای که بر محمّد (ص) نازل شده و هر حلال و حرام و هر حدّ و کم و هر چیزی که امّت تا روز قیامت بدان احتیاج دارند حتی دیه خراش بر بدن ، به املای پیامبر (ص) و خطّ خودم نزد من نوشته شده و موجود است .

طلحه پرسید : آیا هر چیزی از کوچک و بزرگ و خاصّ و عامّ ، آنچه بوده یا تا روز قیامت خواهد شد نوشته شده نزد تو است ؟

فرمود : بلی ، و از آن پیامبر (ص) در بیماریش کلید هزار باب از علم را پنهانی به من آموخت که از هر بابی هزار باب باز می شود . اگر این امّت از زمانی که خداوند پیامبرش را قبض روح کرد تابع من می شدند و مرا اطاعت می کردند از بالای سرشان و از زیر پایشان تا روز قیامت با خوشی و وسعت نعمتهای الهی را می خوردند ( یعنی زندگی خوش از هر جهت برایشان آماده می شد . منظور از بالای سر و زیر پا نعمتهای آسمانی و زمینی است ) .

در کتف چه نوشته شد ؟

ای طلحه آیا حاضر نبودی نزد پیامبر (ص) هنگامی که کتف ( ((ج)) ورقه ای خواست ) ، خواست تا در آن چیزی بنویسد که امّت گمراه نشوند و اختلاف نکنند . در آنجا رفیق تو ( عمر ) آن سخنش را گفت که :(( پیامبر خدا هذیان می گوید )) حضرت هم غضب کرد و نوشتن آن را رها کرد ؟

طلحه گفت : آری ، در این موضوع حاضر بودم .

فرمود : وقتی شما از حضور پیامبر (ص)بیرون رفتید ، حضرتش به من خبر داد که می خواست در کتف چه بنویسد و عموم مردم را بر آن شاهد بگیرد ، و جبرئیل به او خبر داد که خداوند عزوجل اختلاف و تفرقه این امّت را می داند . سپس ورقه ای خواست و آنچه می خواست در کتف بنویسد بر من املا نمود و سه نفر را بر آن شاهد گرفت : سلمان و ابوذر و مقداد ، و در آن ورقه امامان هدایت را که خداوند امر به اطاعت آنان تا روز قیامت نموده نام برد . اوّل آنها مرا نام برد و سپس این پسرم - و حضرت دست خود را به امام حسن (ع) نزدیک کرد - سپس حسین و سپس نُه نفر از فرزندان این پسرم - یعنی امام حسین (ع) - ای ابوذر و ای مقداد ( این سؤال امیرالمؤمنین (ع) در مجلس زمان عثمان از این دو نفر است و سلمان را نام نبرده چون او در آن ایّام از دنیا رفته بود ) ، آیا چنین نبود ؟

ابوذر و مقداد برخاستند و گفتند : ما بر این مطلب نسبت به پیامبر (ص) شهادت می دهیم .

طلحه گفت : بخدا قسم از پیامبر (ص) شنیدم که درباره ابوذر می فرمود : (( آسمان سایه نیفکنده و زمین حمل نکرده صاحب زبانی راستگو تر از ابوذر و نیکوکار تر نزد خداوند )) و من شهادت می دهم که این دو جز به حق شهادت ندادند ، و تو ( ای علی ) نزد من از این دو راستگوتر و مقدّم تر هستی .

سپس حضرت رو به طلحه کرد و فرمود : ای طلحه و تو ای زبیر ، تو ای سعد و تو ای پسر عوف ، از خدا بترسید و رضایت او را مقدّم دارید و آنچه نزد او است اختیار کنید و در راه خدا از ملامت سرزنش کننده ای نترسید .

سَنَدی محکم برای قرآن موجود

طلحه گفت : یا اباالحسن ، می بینم سؤال مرا درباره قرآن جواب ندادی ، آیا قرآن خود را برای مردم ظاهر نمی کنی ؟ حضرت فرمود : ای طلحه ، عمدا از جواب تو خودداری کردم .

طلحه گفت : پس درباره قرآنی که عمر و عثمان نوشتند به من خبر ده ، آیا همه اش قرآن است یا چیزی که قرآن نباشد هم در آن هست ؟

حضرت فرمود : همه اش قرآن است . اگر آنچه در آن است بگیرید از آتش نجات یافته داخل بهشت می شوید . چرا که در آن حجّت ما و بیان امر ما و حقّ ما و وجوب اطاعت ما آمده است .

طلحه گفت : مرا بس است . اکنون که قرآن است مرا کافی است .

قرآن امیرالمؤمنین (ع) نزد کیست ؟

سپس طلحه گفت : به من خبر بده درباره آنچه از قرآن و تأویلش و علم حلال و حرام در دست تو است ، آن را به چه کسی می سپاری و صاحب آن بعد از تو کیست ؟

فرمود : به آن کسی که پیامبر (ص) دستور داده به او بسپارم گفت : او کیست ؟ فرمود : وصیّ من و صاحب اختیار مردم بعد از من این پسرم حسن ، و پسرم حسن هنگام مرگ آن را به این پسرم حسین خواهد سپرد . سپس به فرزندان حسین یکی پس از دیگری منتقل می شود تا آخرین آنها کنار حوض کوثر بر پیامبر (ص) وارد شود . آنان با قرآن و قرآن با آنها است . از قرآن جدا نمی شوند و قرآن از آنان جدا نمی شود .

دوازده امام ضلالت از بنی تیم و بنی عدی و بنی امیّه

فرمود : بدانید که معاویه و پسرش بزودی بعد از عثمان حکومت را بدست می گیرند ، و بعد از آن دو نفر از فرزندان حکم بن ابی العاص یکی پس از دیگری خواهند آمد که تکمیل دوازده امام ضلالت خواهند بود ، و آنان همان کسانی هستند که پیامبر (ص) آنان را بر منبرش دید که امّتش را به صورت قهقهری به عقب بر می گردانند ، ده نفر از آنان از بنی امیّه اند و دو نفر این پایه را برای آنان پی ریزی کرده اند و گناهان امّت بر عهده آن دو است .

در اینجا همه مردم گفتند : ای ابالحسن ، خدا ترا رحمت کند و ترا بیامرزد و بخاطر خیر خواهی و گفتار نیکت ، از طرف ما به تو جزای خیر دهد .

______________________________

روایت از کتاب سلیم :

منهاج الفاضلین ( خطی ) : ص 240و 241

بحار : ج 8قدیم ص 342

بحار : ج 26ص 65ح 147

بحار : ج 61ص 240ح 7

بحار : ج 92ص 41

اثباة الهداة : ج 2ص 184ح 898

فضائل السادات : ص 284

اللوامع النورانیة : ص 237

روایت با سند به سلیم :

اکمال الدین : ص 247ج 25

غیبت نعمانی : ص 52

احتجاج طبرسی : ج 1ص 210

التحصین ابن طاووس : قسمت دوم باب 25

فرائد السمطین : ج 1ص 312ب 58ح 250

نزهة الکرام : ص 539

........................................

منبع : کتاب اسرار آل محمّد علیهم السلام ( کتاب سلیم بن قیس هلالی ) - تألیف ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی ؛ ترجمه اسماعیل انصاری زنجانی خوئینی .





برچسب ها: ,,,,
1 2 3 4 5 نسخه قابل چاپ
نوشته شده در تاریخ 8 مرداد 1393 توسط گمنام

بسم الله الرحمن الرحیم

خطبه امیرالمؤمنین (ع) در سال آخر عُمْرِ مبارک

شکایت امیرالمؤمنین (ع) از یاران خود

ابان از سلیم نقل می کند که گفت : در اطراف امیرالمؤمنین (ع) نشسته بودیم و گروهی از اصحاب نزد آن حضرت بودند . یک نفر عرض کرد : یا امیرالمؤمنین ، چه خوب است مردم را برای رفتن به جنگ ترغیب فرمائی.

دنیا گرایی مردم و بی توجّهی به آخرت

حضرت برخاست و خطبه ای ایراد کرد و طیّ آن فرمود : من شما را برای رفتن به جنگ ترغیب نمودم ( ((ج)) : همین عیب شما را کافی است که من چقدر شما را برای جنگ ترغیب نمودم ولی...)  ، ولی شما نرفتید . و خیر خواهی شما را نمودم ولی شما نپذیرفتید ، و شما را فراخواندم ولی گوش نکردید . شما حاضران همچون غائب و زنده هایی همچون مرده و کرّانی صاحب گوش هستید . بر شما حکمت تلاوت می کنم و شما را به موعظه های شفا بخش و کفایت کننده نصیحت می کنم و به جهاد با اهل ظلم و جور ترغیب می نمایم ، ولی به آخر سخنم نرسیده شما را می بینم که در حلقه های پراکنده متفرّق شده اید ( ((ب)) : بی اعتنا به سخنان من شده اید)  ، و برای یکدیگر شعر می گویید و ضرب المثل می آورید و از قیمت خرما و شیر می پرسید .

خستگی از جنگ و بی نظمی !

دستتان بریده باد !( ((ج)) : دستتان خاک آلود باد ) ، از جنگ و آمادگی برای آن ( ((ج)) : از جنگ و شعله ور شدن آن ) ، خستگی نشان داده اید ، و قلبهایتان را از یاد آن آسوده کرده اید ، و خود را با اباطیل و مطالب گمراه کننده و عذر های واهی مشغول کرده اید .

وای بر شما !با آنان بجنگید قبل آنکه آنان با شما بجنگند . بخدا قسم ، هرگز قومی در وسط خانه خود مورد حمله قرار نمی گیرد مگر آنکه ذلیل می شوند . قسم بخدا گمان ندارم شما گفته هایم را عملی کنید تا دشمنانتان کار خود را بکنند ، و من هم دوست داشتم که آنان را می دیدم و با بصیرت و یقینم خدا را ملاقات می کردم و از چشیدن درد گرفتاری به شما و از همنشینی با شما راحت می شدم ( ((ج)) : بخدا قسم دوست داشتم که از شما جدا می شدم و از آنچه از شما تحمّل می کنم راحت می شدم ) .

شما همچون گلّه شتری هستید که چوپان آن گم شده باشد . هرچه از یک طرف جمع آوری شوند از سوی دیگر پراکنده می شوند .

این طور که من می بینم بخدا قسم گویا شما را می نگرم که اگر جنگ شعله بگیرد و مرگ شدّت یابد ( ((ج)) : بخدا قسم ، نمی فهمید مگر وقتی که جنگ شعله گرفته و مرگ سرخ به میان آید ) ، همچون شکافتن سر و همچون انفراج زن هنگام وضع حمل که دست لمس کننده ای را مانع نمی شود ( یعنی این اندازه اختیار از کف می دهد ) ، از اطراف علی بن ابی طالب پراکنده می شوید .

چرا امیرالمؤمنین (ع) مانند عثمان سکوت نکرد ؟

اشعث بن قیس کندی گفت : آیا خوب نبود تو هم کار عثمان بن عفان کندی را می کردی ؟ ( همانطور که از دنباله حدیث معلوم می شود منظور از کار عثمان این است که وقتی دید مردم با او مخالف شده اند با اینکه از قبیله خود یارانی داشت ولی آنان را به کمک خود نخواند . مردم هم وقتی این حالت او را دیدند حمله کردند و او را کشتند ) .

امیرالمؤمنین (ع) فرمود : ای (( عرف النار )) ( ((عرف النار )) لقبی است که حضرت به اشعث بن قیس داده و در موارد دیگر هم آمده است و معنای آن (( بوی آتش )) است ) ، آیا خیال می کنید من هم کار عثمان را انجام می دهم ؟ ای پسر قیس ، من از شرّ آنچه می گویی بخدا پناه می برم ! بخدا قسم آنچه عثمان انجام داد خفّت آور است حتّی برای کسی که دین ندارد و حق در دست او نیست ، من چونه آن را انجام دهم در حالیکه دلیلی از جانب پروردگارم دارم و حجّت او در دست من و حق با من است ؟!

جزای کسی که به دشمن خود تمکین کند !

بخدا قسم ، اگر کسی به دشمن خود اجازه دهد تا گوشت او را جدا کند و پوستش را پاره کند و استخوانش را بشکند و خونش را بریزد ، در حالیکه قادر بر ممانعت او باشد ، گناه او عظیم است و آنچه سینه اش آن را در خود جای داده ( یعنی قلبش ) ضعیف است ( ((ب)) : عقلش ضعیف است ) .

اگر تو می خواهی ای پسر قیس چنین باش ، و امّا من نخواهم بود و کم تر از این راضی نمی شوم که با دست خویش ضربه شمشیری فرود آورم که استخوان سر ها را به هوا پرتاب کند و ضرب آن کف و مچ دست نابود شود ، و بعد از آن خدا هرچه بخواهد می کند .

وای بر تو ای پسر قیس ! مؤمن به هر مرگی می میرد ولی خود را نمی کُشد . هرکس قادر بر حفظ خون خود باشد و بین خود و قاتلش را آزاد بگذارد ، در واقع خود را کشته است .

((سامره)) قائلین به ((لا قتال))

وای بر تو ای پسر قیس ! این امّت بر هفتاد و سه گروه متفرّق می شوند ، یک گروه از اینان در بهشت و هفتاد و دو گروه در آتش اند بدترین آنها و مبغوض ترینشان نزد خداوند و دورترین آنها از خدا ((سامره)) هستند که می گویند (( جنگ نَه )) و دروغ می گویند . خداوند عزوجل به جنگ این تجاوزکاران و از دین خارج شدگان ( ((باغی)) یعنی تجاوز کار ، که در اینجا کنایه از اصحاب معاویه است ،  و ((مارق)) یعنی خارج شده از دین که کنایه از نهروانیان است ) ، در کتاب خود و سنّت پیامبرش دستور داده است .

چرا امیرالمؤمنین (ع) در مقابل ابوبکر و عمر شمشیر نکشید ؟

اشعث بن قیس در حالیکه از سخن حضرت به غضب آمده بود گفت : ای پسر ابی طالب ، چه مانعی داشت هنگامی که با ابوبکر و عمر و بعد از آنها با عثمان بیعت شد ، جنگ کنی و شمشیر بزنی ؟ تو از روزی که به عراق آمده ای برای ما خطبه ای نخوانده ای مگر اینکه در آن قبل از اینکه از منبر پایین بیایی گفته ای : (( بخدا قسم من سزاوارترین مردم نسبت به آنان هستم و از هنگامی که خداوند پیامبر (ص) را قبض روح کرده همچنان مظلوم بوده ام )) . چه چیزی تو را مانع شده که با شمشیرت از مظلومیّت خود دفاع کنی ؟

امیرالمؤمنین (ع) فرمود : ای پسر قیس ، سخنت را گفتی جواب را بشنو : ترس و یا کراهت از لقای پروردگار مرا از این اقدام مانع نبوده ، و نه اینکه نمی دانستم آنچه نزد خدا است از دنیا و بقاء در آن برای من بهتر است ( ((ج)) : و من می دانم که آنچه نزد خدا است از دنیا و آنچه در آن است بهتر است ) . آنچه مرا از این کار مانع شد امر پیامبر (ص) و پیمان او با من بود . پیامبر (ص) به من خبر داد که امّت بعد از او با من چه خواهند کرد .

بنابر این هنگامی که کار هایشان را با چشم می دیدم علم من و یقینم قوی تر از قبل نبود بلکه من به سخن پیامبر (ص) بیشتر از آنچه با چشم دیدم و شاهد بودم یقین داشتم .عرض کردم : یا رسول الله ، وقتی چنین کار هایی بوقوع پیوست چه سفارشی به من می فرمایی ؟ فرمود : (( اگر یارانی پیدا کردی به آنان اعلان جنگ کن و با ایشان جهاد کن ، و اگر یارانی نیافتی دست نگه دار و خون خود را حفظ کن تا زمانی که برای برپایی دین و کتاب خدا و سنّت من یارانی پیدا کنی )).

و پیامبر (ص) به من خبر داد که بزودی امّت مرا خوار کرده و با غیر من بیعت می کنند و تابع دیگری می شوند .

و پیامبر (ص) به من خبر داد که من نسبت به او همچون هارون نسبت به موسی هستم ، و امّت بعد از او بمنزله هارون و پیروانش و گوساله و پیروانش خواهند شد ، آنجا که موسی گفت ((یَا هَارُونُ ، مَا مَنَعَکَ إِذْ رَاَیْتَهُمْ ضَلُّوا اَلَّا تَتَّبِعَنِ اَفَعَصَیْتَ اَمْرِی قَالَ یَابْنَ اُمَّ اِنَّ الْقَوْمَ اسْتَضْعَفُونِی وَ کَادُوا یَقْتُلُونَنِی )) وَ قَالَ : (( یَابْنَ اُمَّ لَا تَأْخُذْ بِلِحْیَتِی وَ لَا بِرَأْسِی إنِّی خَشِیتُ اَنْ تَقُولَ فَرَّقْتَ بَیْنَ بَنِی إسْرَائِیلَ وَ لَمْ تَرْقُبْ قَوْلِی /سوره اعراف /آیه صد و پنجاه )) (( ای هارون چرا وقتی دیدی مردم گمراه می شوند دست از متابعت من برداشتی ؟ آیا با فرمان من مخالفت کردی ؟ گفت : ای پسر مادرم ، این قوم مرا ضعیف شمردند و نزدیک بود مرا بکشند )) و گفت : (( ای پسر مادرم ، گریبان مرا مگیر و دست از سرم بردار ( جمله (( لَا تَأْخُذْ بِلِحْیَتِی وَ لَا بِرَأْسِی )) ؛ یعنی (( محاسن من و سر مرا مگیر )) که کنایه است ، در متن هم بصورت کنایه معنی شده ) ، من ترسیدم بگویی بین بنی اسرائیل اختلاف انداختی و گفتار مرا مراعات نکردی )) .

( از جمله (( اگر یارانی پیدا کردی ....)) تا اینجا عبارت در ((ب)) و ((د)) چنین است : ای علی ، مژده باد تو را ، که زندگی و مرگ تو با من است و تو برادر و وزیر و وارث من هستی ، و تو ذمّه مرا بری و امانت مرا ادّعا می نمائی و طبق سنّت من می جنگی . تو نسبت به من همچون هارون نسبت به موسی هستی و تو از هارون نیک پیروی خواهی کرد آنگاه که قومش او را ضعیف شمردند و نزدیک بود او را بکشند . در مقابل ظلم قریش و همدستی آنان بر علیه تو صبر کن که اینها کینه های بدر و خونهای احد است . و تو بمنزله هارون و تابعینش و آنان منزله گوساله و تابعینش هستند ) .

مقصود پیامبر (ص) این بود که موسی (ع) وقتی هارون را جانشین خود در میان آنان قرار داد به او دستور داد که اگر گمراه شدند و یارانی پیدا کرد با آنان جهاد نماید ، و اگر یارانی پیدا نکرد خودداری کند و خون خود را حفظ کند و بین آنان تفرقه نیاندازد . من هم ترسیدم برادرم پیامبر (ص) همین سخن را به من بگوید که (( چرا بین امّت تفرقه انداختی و مراعات سخن مرا نکردی ، در حالیکه با تو عهد کرده بودم که اگر یارانی نیافتی دست نگه داری و خون خود و اهل بیت و شیعیانت را حفظ کنی )) ؟

اقدام امیرالمؤمنین (ع) برای جنگ با ابوبکر و عمر

فرمود : وقتی پیامبر (ص) از دنیا رفت مردم به ابوبکر تمایل نشان دادند و با او بیعت کردند در حالیکه من مشغول غسل و دفن آن حضرت بودم . سپس به قرآن مشغول شدم و با خود قسم یاد کرد که عبا بر دوش نیاندازم ( منظور از ((رداء)) که در عبارت عربی به کار رفته لباسی است که بر روی سایر لباسها به عنوان لباس بیرون از منزل می پوشند ) مگر برای نماز تا آنکه همه قرآن را در یک کتاب جمع کنم ، و این کار را انجام دادم .

سپس فاطمه (س) سوار کردم و دست دو پسرم حسن و حسین را گرفتم ، و احدی از اهل بدر و سابقه داران از مهاجرین و انصار را فراموش نکردم مگر آنکه آنان را درباره حقّ خود قسم دادم و به یاری خویش دعوت نمودم . ولی از همه مردم جز چهار نفر ندای مرا اجابت نکردند که سلمان و ابوذر و مقداد و زبیر بودند . همراه من کسی از اهل بیتم نبود ( ((ج)) : کسی از اهل بیتم با من قیام نکرد ) ، که با کمک او بجنگم و قوّت بگیرم . حمزه در روز اُحُد و جعفر در روز موته کشته شده بودند . من بین دو نفر احمقِ بد خلقِ ( ((الف)) و ((ب)) : توخالیِ خشک ) ذلیل حقیر عاجز یعنی عباس و عقيل ماندم این دو با کفر فاصله کمی داشتند ( ((ج)) : با اسلام فاصله کمی داشتند . یعنی تازه مسلمان بودند ) .

لذا مرا مجبور کردند و بر من غالب شدند . من هم سخنی را که هارون به برادرش گفته بود گفتم : (( ای پسر مادرم ، این قوم مرا ضعیف شمردند و نزدیک بود مرا بکشند )) ( ((ب)) مرا مجبور کردند و بر من غالب شدند و مرا ضعیف شمردند ، همانطور که پیامبر خدا حضرت هارون قبل از من ضعیف شمرده شد ، و نزدیک بود مرا بکشند ) .

پس من از هارون نیک پیروی کرده و با عهد پیامبر (ص) حجّتی قوی در دست دارم .

فرق سکوت امیرالمؤمنین (ع) با سکوت عثمان

سلیم می گوید : اشعث گفت : عثمان نیز چنین کرد . از مردم پناه خواست و آنان را به کمک خویش طلبید ولی یارانی نیافت ، لذا دست نگه داشت تا آنکه با مظلومیّت کشته شد !فرمود : وای بر تو ای پسر قیس ! آنگاه که مردم بر من غالب شدند و مرا ضعیف شمردند و نزدیک بود مرا بکشند ، اگر به من می گفتند : (( تو را حتما می کشیم )) از اینکه مرا بکشند مانع می شدم اگر چه کسی جز خود را نداشتم ( ((ج)) : آنان را از خود دفع می کردم و با شمشیر به جهاد با آنان بر می خاستم ) ، ولی آنان به من گفتند : (( اگر بیعت کنی از تو دست بر می داریم و به تو احترام می کنیم و تو را مقرّب می داریم و فضیلت می دهیم ، و اگر بیعت نکنی تو را می کشیم )) . در اینجا بود که وقتی کسی را نیافتم با ایشان بیعت کردم . بیعت من با آنان باطلی را بر ایشان حق نمی کند و موجب حقی بر ایشان نمی شود ( ((ب)) : حقّی را باطل نمی کند ) .

هنگامی که مردم به عثمان گفتند : (( خلافت را از خود خلع کن تا دست از تو برداریم )) ، اگر خود را خلع می کرد او را نمی کشتند ، ولی او گفت : (( خلع نمی کنم )) ، مردم هم گفتند :(( ما تو را می کشیم )) ! او از قبول سخن مردم خودداری کرد تا او را کشتند .

بجان خودم قسم ، اگر خلافت را از خود خلع می کرد برایش بهتر بود ، چرا که آن را بناحقّ گرفته بود و در آن نصیبی برایش نبود و آنچه حقّ او نبود ادّعا می کرد و حق دیگران را تصرّف کرده بود .

عثمان مقصّر در قتل خود

فرمود : وای بر تو ای پسر قیس ! عثمان از دو حالت خارج نیست : یا مردم را به یاری خویش فراخوانده ولی او را کمک نکرده اند و یا مردم از او خواسته اند تا یاریش دهند ولی خودش مردم را منع کرده است . برای او حلال نبوده که مسلمانان را از یاری امامی هدایت کننده و هدایت شده که هیچ بدعتی نگذاشته و هیچ بدعت گذاری را پناه نداده منع نماید ( یعنی اگر عثمان چنین امامی بوده است چرا مردم را منع کرده و اگر ضد این صفات در او جمع بوده (چنانکه بوده) پس مردم خوب کرده اند که او را یاری نکرده نکرده اند ) ، اکنون که نهی کرده کار بدی کرده است ، و مردم هم کار بدی کرده اند که او را اطاعت کرده اند ! و یا اینکه ظلم و رفتار بد او موجب شده که بخاطر جور او و حکمش بر خلاف کتاب و سنّت ، مردم او را سزاوار یاری ندیده اند . همه اینها در حالی بود که همراه عثمان - از اهل بیتش و دوستان و اصحابش - بیش از چهار هزار نفر بودند که اگر می خواست بوسیله آنان از خود دفاع کند می نمود ، پس چرا آنان را از یاری خویش منع نمود ؟

سوابق جنگ و صلح امیرالمؤمنین (ع)

من اگر در روزی که با ابوبکر بیعت شد بقیّه چهل نفر ( یعنی چهار نفر که سلمان و ابوذر و مقداد و زبیر باشند حاضر بودند و بقیّه آنان که سی و شش نفر بودند حاضر نشدند ) ، که مطیع من باشند می یافتم با آنان به جهاد بر می خواستم . ولی روزی که با عمر و عثمان بیعت شد چنین نمی کردم ، زیرا من بیعت کرده بودم و مثل من بیعتش را نمی شکند ( ((ج)) من قبل از آنکه آنان متفرّق شوند و تغییر پیدا کنند بیعت کرده بودم و بیعت او بر گردن من مورد توجّه بود ) .

وای بر تو ای پسر قیس !مرا چگونه دیدی هنگامی که عثمان کشته شد و من یارانی یافتم آیا پراکندگی یا تأخیر یا ترس یا تقصیری در جنگ روز بصره از من دیدی ، در حالیکه آنان اطراف شترشان بودند ؟ ملعون است کسی که با او بوده ، ملعون است کسی که در اطراف آن شتر کشته شده ، ملعون است کسی که بعد از آن بدون توبه و استغفار باز گشته است . آنان یاران مرا کشتند و بیعت مرا شکستند و عامل مرا قطعه قطعه کردند و بر من ظلم نمودند . من با دوازده هزار نفر به سوی آنان رفتم در حالیکه آنان بیش از صد و بیست هزار نفر بودند . خداوند مرا بر آنان پیروز نمود و آنان را بدست ما کشت و سینه مؤمنین را شفا بخشید ( این عبارت در ((ج)) چنین است : (( و آنان شترشان و آنکه آنان را فریب داد و آنانکه در اطراف او کشته شدند ، و هرکس بعد از آن باقی ماند بدون آنکه برگردد یا توبه کند و یا استغفار نماید همگی ملعونند . آنان یاران مرا کشتند و بیعت مرا شکستند و عامل مرا قطعه قطعه کردند و بر من از حد خود تجاوز نمودند . من با داوزده هزار نفر سراغ آنان رفتم در حالیکه آنان صد و بیست و چند هزار نفر بودند . خداوند مرا بر آنان پیروز کرد و پنجاه هزار نفر از آنان را بدست ما یکجا به آتش فرستاد )) .

همین عبارت در ((د)) چنین است : آیا در جنگ من در بصره پراکندگی یا ترس یا کوتاهی از من دیدی ، در حالیکه اطراف شتر ملعون آن بیش از پنجاه هزار نفر بودند ، بعد از آنکه یاران مرا کشتند و بیعت مرا شکستند و عامل مرا قطعه قطعه کردند و بر من ظلم کردند . من هم با کم تر از ده هزار نفر به طرف آنان رفتم ....) .

ای پسر قیس ، جنگ ما را در روز صفّین چگونه دیدی که خداوند پنجاه هزار نفر ( ((ب)) : هفتاد هزار نفر . ((الف)) خ ل : بیش از هفتاد هزار نفر ) ، از آنان را در یک واقعه به آتش فرستاد ؟

و ما را چگونه دیدی در روز نهروان ، که با مارقین برخورد کردیم ؟ در حالیکه آنان دین کسانی را داشتند که سعیشان در زندگی دنیا به گمراهی کشیده شده و گمان می کردند کار نیکی انجام می دهند . خداوند آنان را هم بدست ما در یک واقعه به آتش فرستاد ، به طوری که ده نفر از آنان باقی نماند و از مؤمنین ده نفر را هم نکشتند .

وای بر تو ای پسر قیس ! هیچ دیدی که پرچمی یا عَلَمی بدست من بازگردد ؟ ( ((ج)) : آیا در من سستی یا تأخیر دیده ای و یا دیده ای پرچمی به سوی من بازگردد ؟) مرا ملامت می کنی ای پسر قیس ، در حالیکه من همراه پیامبر (ص) در همه وقایع و جنگهایش بودم و در مشکلات پیشاپیش آن حضرت می رفتم . نه فرار می کردم و نه جای خود را ترک می نمودم و نه عجز نشان می دادم و نه جایگاه خود را خالی می گذاردم و نه پشت به دشمن می کردم ، چرا که برای پیامبر (ص) و وصیّ او سزاوار نیست که وقتی لباس جنگ پوشید و قصد دشمنش را نمود برگردد یا منصرف شود تا آنکه کشته شود یا خدا برایش فتح کند .

ای پسر قیس ، هیچ درباره من فرار یا عقب نشینی شنیده ای ؟

ای پسر قیس ، قسم به آنکه دانه را شکافت و مردم را آفرید ، اگر روزی که با ابوبکر بیعت شد - که مرا به داخل شدن در بیعت او ملامت کردی - چهل نفر می یافتم که بصیرتشان مثل آن چهار نفر که یافتم بود ، خود داری نمی کردم و با آنان می جنگیدم ، ولی نفر پنجمی نیافتم و دست نگه داشتم .

اشعث پرسید : یا امیرالمؤمنین ، آن چهار نفر کیانند ؟ فرمود : سلمان و ابوذر و مقداد و زبیر بن صفیّه قبل از آنکه بیعت مرا بشکند ! چراکه او دوبار با من بیعت کرد : بیعت اول او که بدان وفا کرد زمانی بود که با ابوبکر ( ((ج)) : عتیق . و ((عتیق)) لقب ابوبکر است ) ، بیعت شد و چهل نفر از مهاجرین و انصار نزد من آمدند و با من بیعت کردند که زبیر هم در میان آنان بود . من به آنها دستور دادم که صبح در حالیکه سر ها را تراشیده اند و اسلحه همراه دارند بر در خانه من حاضر باشند . ولی کسی جز چهار نفر به گفته خود وفا نکرد و به من راست نگفت : سلمان و ابوذر و مقداد و زبیر .

بیعت دیگر زبیر با من هنگامی بود که او و رفیقش طلحه بعد از قتل عثمان نزد من آمدند و با اختیار خود و بدون اجبار با من بیعت کردند . سپس از دین خود برگشتند در حالیکه مرتد و بیعت شکن و زورگو و معاند و زیانکار ( ((الف)) و ((ب)) : حسود ) بودند . خداوند هم آنان را کشته به آتش فرستاد .

و امّا آن سه نفر : سلمان و ابوذر و مقداد ، بر دین محمّد (ص) و بر دین ابراهیم ثابت ماندند تا به محضر خداوند ملحق شدند . خدا آنان را رحمت کند .

ای پسر قیس ، قسم به آنکه دانه را شکافت و مردم را آفرید ( ((الف)) و ((ب)) : بخدا قسم ) ، اگر آن چهل نفری که بیعت کردند به من وفا دار بودند و صبح هنگام بر در خانه من با سر های تراشیده حاضر می شدند قبل از آنکه بیعت ابوبکر بر گردن من ملزم شود بر علیه او قیام می کردم و او را به درگاه الهی به محاکمه می کشیدم . و اگر قبل از بیعت عثمان یارانی می یافتم بر علیه آنان قیام می کردم و آنان را هم به درگاه الهی به محاکمه می کشیدم . ابن عوف خلافت را برای عثمان قرار داد و در بین خود شرط کردند که هنگام مرگش به او برگرداند . و امّا بعد از بیعت من با اینان دیگر راهی برای جهاد با آنها وجود نداشت .

شیعه و ناصبی و مستضعف

اشعث گفت : بخدا قسم ، اگر مسئله این طور که تو میگویی باشد همه امّت محمّد ، جز تو و شیعیانت ، هلاک شده اند ؟

امیرالمؤمنین (ع) فرمود : ای پسر قیس ، بخدا قسم همانطور که میگویم حق با من است . ولی از امّت جز ناصبیان و بیعت شکنان و زورگویان و انکار کنندگان و معاندان هلاک نمی شوند . کسی که به توحید تمسّک جوید و به محمّد (ص) و اسلام اقرار نماید و از دین خارج نشود و ظالمان را بر علیه ما کمک نکند و عداوت و دشمنی بر علیه ما را در دل نگیرد ، ولی درباره خلافت شک داشته باشد و اهل آن و والیانش را نشناسد و به ولایت ما معرف نداشته باشد و به عداوت ما هم معتقد نباشد ، چنین کسی مسلمان مستضعفی است که رحمت خدا درباره او امید می رود و از جهت گناهانش بر او ترسیده می شود ( این عبارت در ((ج)) چنین است : و امّا کسی که به توحید و اقرار به محمّد (ص) و اسلام تمسّک نماید و از ولایت ائمّه علیهم السلام خارج نشود و ظالمان را بر علیه ما کمک نکند و دشمنی ما را معتقد نباشد ، چنین کسی مسلمان ضعیفی است که برای او امید رحمت از جانب خدای عزوجل داریم و از گناهانش بر او می ترسیم ) .

تأثیر این خطبه در قلوب مردم

ابان می گوید : سلیم بن قیس گفت : آن روز احدی از شیعیان علی (ع) نماند مگر آنکه صورتش بر افروخته شد و از گفتار حضرت شاد شد ، بخاطر آنکه امیرالمؤمنین (ع) مسئله را شرح داد و آن را اظهار نمود و پرده را برداشت و تقیّه را کنار گذاشت .

اَحَدَی از قاریان قرآن نیز باقی نماندند که درباره خلفای گذشته ( ابوبکر و عمر و عثمان ) شک داشت و درباره آنان خود داری می نمود و برائت از آنان را از روی تقوی و دوری از گناه کنار گذارده بود مگر آنکه یقین پیدا کرد ( ((ج)) : احدی از آنانکه در قلبشان درباره ناصبیان شک داشتند و نسبت به آنان خود داری می نمودند و مسئله‌ برائت از آنان از روی تقوی ظاهر نمی کردند باقی نماندند مگر اینکه خوش حال شدند ....) و بصیرت یافت و عقیده اش درست شد و از آن روز شکّ و توقّف را کنار گذاشت .

همچنین در اطراف حضرت باقی نماند احدی از کسانی که بیعت با حضرتش را قبول نکرده بودند جز آن طور که با عثمان و دو نفر قبل از او بیعت نمودند ، مگر اینکه ناراحتی در رویشان ظاهر شد و در تنگنا قرار گرفتند و از گفتار آن حضرت ناراحت شدند ( ((ج)) : باقی نماند احدی از بیعت کنندگان عثمان که با او بیعت نکرده بودند و خبر این خطبه به آنان رسید مگر آنکه سینه شان به تنگ آمد و از گفتار او ناراحت شدند ) ، البته عدّه ای از آنان بصیرت پیدا کردند و شکّشان از بین رفت .

همچنین ابان از سلیم نقل می کند : روزی برای عموم مردم ندیدم که از آن روز چشم ما را روشن تر کند ، بخاطر پرده ای که امیرالمؤمنین (ع) برای مردم برداشت و حقّی که ظاهر نمود و مسئله‌ و عاقبت کار را شرح داد و تقیّه را کنار گذارد .

شیعه بعد از آن مجلس و از آن روز زیاد شدند و سخن گفتند ، در حالیکه قبلا کم ترین گروه لشکرش بودند ، و سایر مردم همراه حضرت می جنگیدند بدون آنکه علم به مقام او نسبت به خدا و رسولش داشته باشند ( ((الف)) : و بعد از آن مردم با علم به مقام او همراهش می جنگیدند ) . بعد از آن مجلس شیعه اکثریت مردم و قسمت اعظم آنها شدند .

شهادت امیرالمؤمنین (ع)

این مجلس بعد از واقعه نهروان بود که حضرت دستور آمادگی و حرکت به سوی معاویه را می داد . ولی طولی نکشید که آن حضرت به شهادت رسید . ابن ملجم لعنه الله او را با خدعه و ترور شهید نمود ، در حالیکه شمشیرش مسموم بود و قبلا آن را مسموم کرده بود .

و صلی الله علی سیدنا امیرالمؤمنین و سلّم تسلیما .

( ((ب)) خ ل : طولی نکشید که ابن ملجم لعنه الله آن حضرت را با خدعه و ترور در نماز صبح شهید نمود ، در حالیکه حضرت به او دستور عبادت خدا را داده بود . او به سوی حضرت حمله کرد و با شمشیر مسمومی که قبلا مسموم کرده بود بر آن حضرت ضربه زد ).

_____________________________

روایت از کتاب سلیم :

بحار : ج 8قدیم ص 149

ارشاد القلوب : ص 394

احقاق الحق : ج 1ص 61

روایت از غیر سلیم :

امالی شیخ مفید : ص 87مجلس 18

نهج البلاغه : ص 87خطبه 34

احتجاج طبرسی : ج 1ص 254

ارشاد شیخ مفید : ص 148

الغارات ثقفی به روایت بحار : ج 8قدیم ص 650

......................................

منبع : کتاب اسرار آل محمّد علیهم السلام ( کتاب سلیم بن قیس هلالی ) - تألیف ابوصادق سلیم بن قیس هلالی عامری کوفی ؛ ترجمه اسماعیل انصاری زنجانی خوئینی .





برچسب ها: ,,,,,
موضوعات
احکام خمس
زندگینامه چهارده معصوم
مهدویت
Imam Hussain
تاریخ اسلام
سخنرانی و روضه مرحوم کافی
LETTER FOR YOU
آخرین مطالب
محبوب ترین ها
آرشیو مطالب
پیوند ها
وصیت نامه شهدا
امکانات جانبی
آمار وبلاگ
بازديد امروز : 1166
افراد آنلاين : 1
بازديد ديروز : 158
بازديد ماه : 1416
بازديد سال : 1416
کل بازديدها : 56971
مجموع اعضا : 3
تعداد مطالب : 211
تعداد نظرات : 6