خمس و سادات
4 خرداد 1394 | نسخه قابل چاپ | نویسنده : گمنام
پرسش.چرا در اسلام خمس را باید به سادات داد؟ آیا این کار نوعی امتیاز محسوب نمی شود ؟
به نظر عده ای از مفسران حکم وجوب زکات در مکه نازل گردید و مسلمانان به پرداخت این فریضه الهی موظف شدند؛ ولی هنگامی که پیامبر اسلام صل الله علیه و آله و سلم به مدینه پا نهاد و حکومت اسلامی را پایه گذاری کرد،از طرف خدا مأمور به دریافت زکات از مردم شد تا با آن، دست مستمندان و محرومان جامعه را بگیرد؛ ولی بنی هاشم (سادات) حق نداشتند چیزی از این بودجه دریافت کنند 1 و این امر شاید به دو جهت بود:بهانه ای بدست مخالفان نیفتد که پیامبر صل الله علیه و آله و سلم خویشان خود را بر اموال عمومی (زکات) استفاده بنی هاشم از زکات یک نوع تفوق و برتری جویی یبرای غیر بنی هاشم محسوب شده و ذلت و خواری را برای سادات به همراه داشت. خداوند متعال جهت حفظ کرامت و مقامشان زکات را بر آنان حرام ساخت.البته سادات می توانند به خودشان زکات بدهند؛چراکه حس برتری جویی در این داد و ستد به چشم نمی خورد 2 3 این دو امر سبب شد این قشر از زکات محروم بمانند و از سوی دیگر می دانیم که در میان سادات افراد از کار افتاده،در راه مانده،یتیم و... وجود دارند که باید به طریقی تأمین شوند. خداوند متعال جهت پر کردن این خلأ و اکرام و احترام آنان، آیه خمس را پس از جنگ بدر نازل فرمود و محل ارتزاق مستمندان از این خاندان را، خمس قرار داد. در حقیقت در اسلام دو صندوق وجود دارد: صندوق خمس و صندوق زکات و این جداسازی نه برای این است که سادات سهم بیشتری پیدا کنند؛ بلکه تنها به جهت احترام و اکرام این خاندان در جامعه می باشد.
افزون بر آنکه بنای اسلام بر آن است که سلسله نسب سادات به طور مشخص باقی بماند و به شکلی گم نشود و یاد پیامبر و امامان علیهم السلام در خاطره ها زنده بماند و احترام سادات را به عنوان تکریم جدشان پیامبر اسلام بدانند. 4
تفسیر نمونه،ج 8 ،ذیل آیه 60،سوره توبه،ج 14،فضیلت سوره مؤمنونر.ک: وسائل الشیعة،ج6،ابواب قسمة الخمس،باب 1،ح 8حضرت علیه السلام در روایتی فرموده: (( لم یجعل لنا سهماً فی الصدقة اکرم( الله ) نبیه و اکرامنا ان یطمعنا او ساخ ما فی ایدی الناس))؛ خداوند متعال سهمی برای ما در زکات قرار نده،بلکه پیامبر صل الله علیه و آله و سلم و ما اهل بیت را از خردن چرک های اموال مردم (زکات) گرامی داشته است)):همان،ابواب قسمة الخمس،باب 1،ح4 مطهری،مرتضی،آشنایی با قرآن،ج 3،ص 83
به نظر عده ای از مفسران حکم وجوب زکات در مکه نازل گردید و مسلمانان به پرداخت این فریضه الهی موظف شدند؛ ولی هنگامی که پیامبر اسلام صل الله علیه و آله و سلم به مدینه پا نهاد و حکومت اسلامی را پایه گذاری کرد،از طرف خدا مأمور به دریافت زکات از مردم شد تا با آن، دست مستمندان و محرومان جامعه را بگیرد؛ ولی بنی هاشم (سادات) حق نداشتند چیزی از این بودجه دریافت کنند 1 و این امر شاید به دو جهت بود:بهانه ای بدست مخالفان نیفتد که پیامبر صل الله علیه و آله و سلم خویشان خود را بر اموال عمومی (زکات) استفاده بنی هاشم از زکات یک نوع تفوق و برتری جویی یبرای غیر بنی هاشم محسوب شده و ذلت و خواری را برای سادات به همراه داشت. خداوند متعال جهت حفظ کرامت و مقامشان زکات را بر آنان حرام ساخت.البته سادات می توانند به خودشان زکات بدهند؛چراکه حس برتری جویی در این داد و ستد به چشم نمی خورد 2 3 این دو امر سبب شد این قشر از زکات محروم بمانند و از سوی دیگر می دانیم که در میان سادات افراد از کار افتاده،در راه مانده،یتیم و... وجود دارند که باید به طریقی تأمین شوند. خداوند متعال جهت پر کردن این خلأ و اکرام و احترام آنان، آیه خمس را پس از جنگ بدر نازل فرمود و محل ارتزاق مستمندان از این خاندان را، خمس قرار داد. در حقیقت در اسلام دو صندوق وجود دارد: صندوق خمس و صندوق زکات و این جداسازی نه برای این است که سادات سهم بیشتری پیدا کنند؛ بلکه تنها به جهت احترام و اکرام این خاندان در جامعه می باشد.
افزون بر آنکه بنای اسلام بر آن است که سلسله نسب سادات به طور مشخص باقی بماند و به شکلی گم نشود و یاد پیامبر و امامان علیهم السلام در خاطره ها زنده بماند و احترام سادات را به عنوان تکریم جدشان پیامبر اسلام بدانند. 4
_______________________________________
تفسیر نمونه،ج 8 ،ذیل آیه 60،سوره توبه،ج 14،فضیلت سوره مؤمنونر.ک: وسائل الشیعة،ج6،ابواب قسمة الخمس،باب 1،ح 8حضرت علیه السلام در روایتی فرموده: (( لم یجعل لنا سهماً فی الصدقة اکرم( الله ) نبیه و اکرامنا ان یطمعنا او ساخ ما فی ایدی الناس))؛ خداوند متعال سهمی برای ما در زکات قرار نده،بلکه پیامبر صل الله علیه و آله و سلم و ما اهل بیت را از خردن چرک های اموال مردم (زکات) گرامی داشته است)):همان،ابواب قسمة الخمس،باب 1،ح4 مطهری،مرتضی،آشنایی با قرآن،ج 3،ص 83
...............................................................................................................
برای اطلاعات بیشتر به کتاب احکام خمس سید مجتبی حسینی رجوع کنید.
طبق نظر مراجع تقلید
موضوعات مرتبط با این مطلب : خمس و سادات